Język hiszpański 2025 — poziom dwujęzyczny — część 3

1. Rozpoznaj typ zadania

   Obszar „Język hiszpański — odpowiedź według zasad CKE” wskazuje, jakiej strategii użyć i które elementy polecenia trzeba zrealizować.

2. Zastosuj strategię

   Ustal typ informacji lub operacji językowej wymaganej w poleceniu, a następnie odrzuć odpowiedzi, które pasują tylko częściowo do kontekstu.

3. Sprawdź model odpowiedzi

   Zadanie 10.
   Elige una de las opciones y márcala con un círculo. Escribe una composición
   adecuada al tipo de texto del que se trate. El escrito debe tener entre 300 y 350
   palabras.

   1. W niektórych państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia. Czy to dobry pomysł? Napisz
   rozprawkę, w której wyrazisz swoją opinię na ten temat w aspektach takich jak:
   • kontakty z rówieśnikami
   • zdrowie
   • zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami.

   2. Wraz z uczniami Twojej szkoły chcielibyście założyć szkolne radio, które emitowałoby
   programy w trakcie przerw między lekcjami. Niestety, dyrekcja szkoły nie wyraziła zgody
   na założenie takiego radia. Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym:
   • opiszesz program Waszego radia
   • przedstawisz argumenty, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła Wasz projekt
   • poinformujesz, jakie działania zamierzacie podjąć, aby osiągnąć Wasz cel.

   Wymagania ogólne
   I. Znajomość środków językowych.
   Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, w tym
   związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych), wykazując się wysokim
   poziomem ich poprawności […].
   III. Tworzenie wypowiedzi.
   Zdający samodzielnie tworzy […] złożone, wieloaspektowe, spójne i logiczne
   wypowiedzi pisemne […].
   IV. Reagowanie na wypowiedzi.
   Zdający […] reaguje w formie złożonego tekstu pisanego w różnorodnych sytuacjach
   […].

   Wymagania szczegółowe (rozprawka)
   I. Znajomość środków językowych.
   Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, w tym
   związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych), wykazując się wysokim
   poziomem ich poprawności […].
   V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
   V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty […], kończy
   wypowiedź konkluzją.
   V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
   V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.

   Wymagania szczegółowe (artykuł)
   I. Znajomość środków językowych.
   Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, w tym
   związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych), wykazując się wysokim
   poziomem ich poprawności […].
   V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości […].
   V.4) Zdający przedstawia […] plany na przyszłość.
   V.6) Zdający […] przedstawia opinie i poglądy innych osób i ustosunkowuje się do nich.
   V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
   V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
   VII.3) Zdający […] przekazuje informacje i wyjaśnienia.

   Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
   • zgodność z poleceniem
   • spójność i logika wypowiedzi
   • zakres środków językowych
   • poprawność środków językowych.

   Zgodność z poleceniem (elementy treści i formy)

   W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy
   formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.

   Elementy treści. Realizację każdego z sześciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0
   zgodnie z TABELĄ A.

   TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
   Elementy treści 2 1 0
   teza jest jasna, zgodna teza nie jest w pełni poprawna, np. brak tezy
   z tematem ORAZ – teza nie jest w pełni zgodna
   argumentacją z tematem ALBO argumentacją teza zawiera poważne
   przedstawioną przedstawioną w rozwinięciu usterki, np.
   w rozwinięciu – teza znacznie odbiega od tematu, – teza jest niezgodna
   ALE jest zgodna z argumentacją z tematem
   przedstawioną w rozwinięciu – teza znacznie odbiega od
   tematu ORAZ nie jest
   R*
   zgodna z argumentacją
   przedstawioną w rozwinięciu
   – teza niejasna, trudna do
   wskazania

   wstęp niekomunikatywny
   1. Wstęp:
   W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada
   właściwe
   oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
   i adekwatne
   wprowadzenie zgodne wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia
   do tematu
   z tematem ORAZ ciekawe, poprawne, np.
   rozpoczęcie
   oryginalne, zachęcające – wprowadzenie zgodne z tematem, wprowadzenie niezgodne
   wypowiedzi
   do czytania, np. w formie ale schematyczne z tematem
   A* pytania lub cytatu – bardziej typowe dla innego typu
   tekstu (np. rozprawki) wprowadzenie niejasne
   – ciekawe, oryginalne, ALE
   odbiegające od tematu wprowadzenie
   niekomunikatywne
   wstęp zgodny z tematem wstęp nie jest w pełni poprawny, np. brak wstępu
   i treścią wypowiedzi ORAZ – nie określa celu
   wskazujący cel/powód – określa cel/powód pisania listu, wstęp niezgodny z tematem
   pisania listu ALE odbiega od tematu
   L*
   – cel nie jest określony jasno wstęp niejasny
   – wstęp nie jest zgodny z treścią
   listu (np. zapowiada poparcie, wstęp niekomunikatywny
   a opisuje argumenty przeciwne)
   wieloaspektowa ORAZ/ powierzchowna realizacja elementu, brak wypowiedzi
   2. Pierwszy LUB pogłębiona realizacja wypowiedzi brak głębi, np.
   element tematu elementu (np. wsparta – zdający podaje tylko „listę” wypowiedź bardzo pobieżnie
   przykładami, szczegółowo argumentów/cech/określeń, żadnego dotykająca tematu, np.
   omówiona) nie rozwijając/uzasadniając; zdający podaje tylko jeden
   – zdający odnosi się do 1-2 argument/cechę/określenie,
   R
   3. Drugi element aspektów i omawia je niezbyt nie rozwijając go/jej
   A
   tematu szczegółowo
   L
   wypowiedź nie jest
   komunikatywna

   4. Trzeci element wypowiedź nie jest związana
   tematu z tematem / nie realizuje
   elementu

   zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni zgodne brak zakończenia
   z tematem ORAZ treścią z tematem ALBO treścią wypowiedzi
   wypowiedzi; zakończenie nie jest
   jeżeli zdający powtarza zakończenie znacznie odbiega od komunikatywne
   5.
   wstęp – czyni to innymi tematu, ALE jest zgodne z treścią
   Podsumowanie:
   słowami wypowiedzi zakończenie nie jest zgodne
   właściwe R
   z tematem
   i adekwatne A
   zdający stosuje zakończenie
   do tematu L
   schematyczne (sztampowe), np. zakończenie znacznie
   zakończenie
   ogranicza się do przeformułowania odbiega od tematu ORAZ
   wypowiedzi
   tezy nie jest zgodne z treścią
   wypowiedzi
   zdający powtarza wstęp w zasadzie
   tymi samymi słowami
   6. Fragmenty wypowiedź nie zawiera wypowiedź zawiera dłuższy
   R wypowiedź nie spełnia
   odbiegające fragmentów odbiegających fragment / nieliczne krótkie
   A warunków określonych
   od tematu i/lub od tematu i/lub nie na fragmenty odbiegające od tematu
   L dla poziomu 1.
   nie na temat temat i/lub nie na temat

   * R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny

   Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0
   zgodnie z TABELĄ B.

   TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy

   Elementy formy Forma 1 0
   1. R teza jest umiejscowiona we wstępie
   wypowiedź nie spełnia
   Elementy A wypowiedź jest zatytułowana
   warunków określonych dla
   charakterystyczne wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający
   L poziomu 1.
   dla formy i odpowiedni zwrot kończący
   R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wypowiedź nie spełnia
   2.
   A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych dla
   Kompozycja
   L wstępu, rozwinięcia i zakończenia poziomu 1.
   R wypowiedź nie spełnia
   3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział
   A warunków określonych dla
   Segmentacja na akapity) jest merytorycznie uzasadniony
   L poziomu 1.
   R wypowiedź nie spełnia
   4.
   A długość pracy mieści się w granicach 270–390 wyrazów warunków określonych dla
   Długość pracy
   L poziomu 1.

   Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
   podkryterium.

   Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny
   elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.

   TABELA C.

   Elementy Elementy formy
   treści 4 3–2 1–0
   12 5 pkt 4 pkt 3 pkt
   11–10 4 pkt 3 pkt 3 pkt
   9–8 3 pkt 2 pkt 2 pkt
   7–6 2 pkt 2 pkt 1 pkt
   5–4 2 pkt 1 pkt 1 pkt
   3–2 1 pkt 0 pkt 0 pkt
   1–0 0 pkt 0 pkt 0 pkt

   Przykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 7, a elementy formy
   oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 2 punkty.

   Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy

   ROZPRAWKA

   Temat

   W niektórych państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia. Czy to dobry pomysł? Napisz
   rozprawkę, w której wyrazisz swoją opinię na ten temat w aspektach takich jak:
   • kontakty z rówieśnikami
   • zdrowie
   • zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami.

   Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
   przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
   Typ rozprawki wskazany w poleceniu wymaga od zdającego wyrażenia własnej opinii
   odnośnie problemu określonego w temacie wypowiedzi, bez konieczności przedstawienia
   dwustronnej argumentacji („za i przeciw”). W wypowiedzi należy natomiast uwzględnić
   wskazane w poleceniu aspekty.

   Dobrze napisana rozprawka:
   • zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada
   oczekiwaną strukturę rozprawki
   • w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty
   przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę
   • zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu
   • charakteryzuje się stylem formalnym.

   Teza

   1. Aby teza była uznana za w pełni zgodną z tematem, zdający powinien wyrazić w niej
   swoją opinię na temat zakazu dostępu do mediów społecznościowych dla osób poniżej
   16. roku życia.
   2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, tj. zdający musi wyrazić swoją
   opinię, czy wprowadzenie zakazu dostępu do mediów społecznościowych dla osób
   poniżej 16. roku życia jest dobrym, czy złym pomysłem, np. Algunos países tienen
   la intención de prohibir el acceso a las redes sociales a los menores de 16 años.
   Personalmente estoy en contra de esta propuesta.
   3. Teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jeśli np.
   • jest pytaniem, które nie pozwala na określenie, jakie stanowisko zajmuje zdający
   w kwestii wprowadzenia zakazu dostępu do mediów społecznościowych dla osób
   poniżej 16. roku życia, np. ¿Es una buena idea prohibir a los menores de 16 años
   el libre acceso a las redes sociales?
   • zdający określa w niej wyłącznie stanowisko innych osób, podczas gdy ma wyrazić
   własną opinię, np. Algunos países tienen la intención de prohibir el acceso a las redes
   sociales a los menores de 16 años. Mucha gente apoya esta iniciativa.

   Taką tezę uznaje się za odbiegającą od tematu.
   4. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że w niektórych
   państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów społecznościowych
   dla osób poniżej 16. roku życia, nie jest tezą.
   5. We wstępie nie wymaga się uwzględnienia podanych w poleceniu aspektów.
   6. Stanowisko wyrażone w tezie musi być spójne z treścią rozwinięcia rozprawki. Teza jest
   kwalifikowana jako „nie w pełni zgodna z argumentacją przedstawioną w rozwinięciu”,
   jeśli na przykład:
   • zdający pomija w rozwinięciu kwestie zasygnalizowane w tezie, np. uwzględnia
   w tezie trzy elementy tematu, a w rozwinięciu omawia tylko dwa elementy podane
   w temacie lub tylko jeden z nich, lub w tezie stwierdza, że wprowadzenie zakazu
   dostępu do mediów społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia ma zarówno
   dobre, jak i złe strony, a w rozwinięciu odnosi się wyłącznie do zalet albo wyłącznie
   do wad takiej decyzji
   • zdający wprowadza w rozwinięciu argumenty, które są sprzeczne z tezą, np. jeśli
   zdający stwierdzi w tezie, że wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia jest zjawiskiem pozytywnym,
   to argumenty powinny wspierać tę tezę. Jeśli w pracy zdający przytacza argumenty
   przeciwne do postawionej w rozprawce tezy, to powinien uznać je za niezasadne.
   Podanie argumentów sprzecznych z postawioną tezą jest akceptowane, pod
   warunkiem że zdający wskazuje na poglądy innych osób po to, żeby wyjaśnić,
   dlaczego się z nimi nie zgadza, np. La mayoría de los padres está a favor de prohibir
   el acceso a las redes sociales a los menores de 16 años. En mi opinión, no se dan
   cuenta de lo importante que son las redes sociales para sus hijos y que
   prohibiéndoles el uso de estas en vez de solucionar los problemas ya existentes,
   creará unos nuevos.
   7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność
   z rozwinięciem wypowiedzi.
   8. Teza, w której kluczowe elementy są niekomunikatywne, jest kwalifikowana jako
   niezgodna z tematem.
   9. Teza, w której komunikacja jest zakłócona w kluczowych elementach, jest kwalifikowana
   na poziom niższy.
   10. Jeżeli zdający stawia dwie różne tezy, to taka teza jest traktowana jako trudna
   do wskazania.

   En mi opinión, prohibir a los menores de 16 años teza zgodna z tematem, zapowiada
   usar las redes sociales traerá consigo más daños oczekiwaną strukturę rozprawki
   que beneficios.
   Algunos países tienen la intención de prohibir brak tezy
   el acceso a las redes sociales a los menores
   de 16 años.
   ¿Se debe prohibir a los menores de 16 años teza odbiegająca od tematu
   el libre acceso a las redes sociales?

   Elementy tematu

   Elementami są: (1) kontakty z rówieśnikami, (2) zdrowie i (3) zagrożenia związane
   z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami.

   (1) kontakty z rówieśnikami
   Realizując pierwszy element tematu zdający może odnieść się na przykład do:
   • jakości nawiązywanych więzi
   • wpływu nawiązywanych więzi na przyszłe relacje.

   (2) zdrowie
   Realizując drugi element tematu zdający może odnieść się na przykład do:
   • zdrowia fizycznego (problemy ze wzrokiem, kręgosłupem itp.)
   • zdrowia psychicznego (depresja, uczucie osamotnienia itp.).

   (3) zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami
   Realizując trzeci element tematu zdający może odnieść się na przykład do:
   • rodzajów zagrożeń, np. treści agresywne, zachęcające do nieodpowiednich zachowań
   • wpływu zagrożeń na dziecko lub nastolatka i ich relacji z otoczeniem
   • trudności w przeciwdziałaniu tym zagrożeniom (np. ograniczona kontrola rodzicielska).

   Zgodność z tematem

   W niektórych państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia. Czy to dobry pomysł? Napisz „główka” tematu
   rozprawkę, w której wyrazisz swoją opinię na ten temat w aspektach takich jak:
   • kontakty z rówieśnikami
   • zdrowie
   elementy tematu
   • zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku
   treściami

   X
   A D Y
   B
   gg E
   C

   fragmenty nie na temat

   fragmenty odbiegające od tematu

   1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
   • ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B, C)
   • ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (D, E), np.
   – zakazy jako metoda wychowawcza
   – zasadność wprowadzenia zakazu w odniesieniu do zaproponowanego przedziału
   wiekowego bez nawiązania do elementów tematu.
   Fragmenty D, E nie są uznawane za realizację elementów tematu.
   2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
   • luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
   tematu (X, Y), np.
   – rozwój technologii informacyjnych.
   Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
   występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6.
   w Tabeli A.
   3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
   • w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
   – wady i zalety uprawiania sportu bez nawiązania do mediów społecznościowych
   – zalety medycyny niekonwencjonalnej.
   Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
   na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
   w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
   językowych.
   4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
   za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
   uznaje się go za fragment zgodny z tematem (D, E).
   5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
   pracy, ale argumenty pasują do tematu, to taka realizacja danej części pracy jest
   kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
   6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
   fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
   sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
   wstępu/zakończenia.
   7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
   z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
   oceniana jest na 0.
   8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
   9. Jeżeli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.

   Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
   Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
   z rozwinięciem wypowiedzi.

   Przykład schematycznego zakończenia rozprawki
   En conclusión, la prohibición de acceder a las redes sociales a los menores de 16 años
   tiene tanto ventajas como desventajas.

   ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY

   Temat

   Wraz z uczniami Twojej szkoły chcielibyście założyć szkolne radio, które emitowałoby
   programy w trakcie przerw między lekcjami. Niestety, dyrekcja szkoły nie wyraziła zgody
   na założenie takiego radia. Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym:
   • opiszesz program Waszego radia
   • przedstawisz argumenty, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła Wasz projekt
   • poinformujesz, jakie działania zamierzacie podjąć, aby osiągnąć Wasz cel.

   W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
   społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
   omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
   komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować
   próbę kształtowania opinii czytelników.

   Dobrze napisany artykuł:
   • ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
   • zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
   np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
   używając barwnego języka
   • może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat
   poruszany w tekście
   • zawiera zakończenie, zgodne z treścią artykułu.

   Wstęp

   1. Aby wstęp był uznany za w pełni zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść
   się do zamiaru/chęci założenia radia w szkole. Może również odnieść się do tematu
   w sposób bardziej ogólny, np. zwrócić uwagę czytelnika na znaczenie radia jako
   ważnego narzędzia komunikacji i budowania poglądów i postaw odbiorców, na rolę
   inicjatyw uczniowskich w kształtowaniu świadomości i zaangażowania społecznego
   młodzieży itp.
   2. Nie jest wymagane odniesienie się do elementów tematu we wstępie artykułu.
   3. Nie jest akceptowany wstęp, który nie nawiązuje w żaden sposób do problemu
   przedstawionego w temacie.

   Elementy tematu

   Elementami są: (1) opis programu radia (2) przedstawienie argumentów, jakich użyła
   dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła projekt uczniów oraz (3) przedstawienie działań, które
   uczniowie planują podjąć, aby osiągnąć swój cel.

   (1) opis programu radia
   Aby pierwszy element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, aby zdający
   poinformował, na przykład, jakie treści i w jakiej formie uczniowie zamierzają przedstawiać
   w swoich programach radiowych. W swojej pracy zdający może odnieść się do:
   • rodzaju programów, które uczniowie chcą emitować (np. wywiady, dyskusje, wykłady,
   reportaże itp.)
   • tematyki, którą chcą poruszać w swoich programach
   • czasu emisji (częstotliwość, godziny nadawania).

   (2) przedstawienie argumentów, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła projekt
   uczniów
   Aby drugi element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, aby zdający
   wyjaśnił, jakich argumentów użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła projekt założenia radia
   w szkole. Zdający może odnieść się do takich kwestii jak:
   • warunki techniczne i organizacyjne (np. lokalowe, infrastruktura szkoły)
   • finanse
   • przekonania i upodobania dyrekcji szkoły
   • opinia osób trzecich (np. powołanie się dyrektora na opinię grona pedagogicznego,
   rodziców uczniów, władz oświatowych).

   (3) przedstawienie działań, które uczniowie planują podjąć, aby osiągnąć swój cel.
   Aby trzeci element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest przedstawienie
   działań, które zamierzają podjąć uczniowie, aby założyć radio w szkole. Zdający może
   zaproponować takie działania jak:
   • negocjacje
   • szukanie poparcia osób trzecich (np. znanych dziennikarzy, nauczycieli)
   • aktywizacja kolektywu uczniowskiego (np. zbieranie podpisów uczniów pod petycją
   na rzecz utworzenia radia).

   Zgodność z tematem

   Wraz z uczniami Twojej szkoły chcielibyście założyć szkolne radio, które
   emitowałoby programy w trakcie przerw między lekcjami. Niestety, dyrekcja
   „główka” tematu
   szkoły nie wyraziła zgody na założenie takiego radia. Napisz artykuł do
   szkolnej gazetki, w którym:
   • opiszesz program Waszego radia
   • przedstawisz argumenty, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła
   elementy tematu
   Wasz projekt
   • poinformujesz, jakie działania zamierzacie podjąć, aby osiągnąć Wasz cel.

   1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
   • ściśle związane z „główką” tematu i elementami tematu (A, B, C)
   • ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (D, E), np.
   − uzasadnienie potrzeby założenia szkolnego radia
   − okoliczności, w jakich powstał pomysł stworzenia tego radia.
   Fragmenty D, E nie są uznawane za realizację elementów tematu.
   2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
   • luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
   tematu (X, Y), np.
   − przedstawienie postaci znanego dziennikarza radiowego
   − opis ulubionego programu radiowego bez nawiązania do inicjatywy stworzenia radia
   w szkole.
   Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
   występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6.
   w Tabeli A.
   3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
   • w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
   − historia środków masowego przekazu
   − wybory samorządu uczniowskiego.
   Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
   na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
   w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
   językowych.
   4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
   za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
   uznaje się go za fragment zgodny z tematem (D, E).
   5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego
   dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
   kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
   6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
   fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia.
   Ten sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz
   częścią wstępu/zakończenia.
   7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
   z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
   oceniana jest na 0.
   8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.

   Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
   Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
   z rozwinięciem wypowiedzi.

   Spójność i logika wypowiedzi

   W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu
   wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom
   (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami
   i nie zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.

   Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice
   2 pkt
   na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
   Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
   1 pkt
   na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
   Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
   0 pkt
   na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.

   Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który
   jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej,
   przyznaje się 0 punktów.

   Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi

   1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
   • braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest
   wcześniej wspomniane
   • nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
   („przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
   • błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji,
   np. sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst
   • przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami
   rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego
   taką właśnie realizację danego podpunktu).
   2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
   i logikę wypowiedzi.
   3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
   2 punkty w tym kryterium.
   4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
   czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
   i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
   większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności
   i logiki i/lub przekazania komunikatu.
   5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,
   braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest
   sprzeczne z zasadami logiki.
   6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator
   zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie

   komunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy
   językowe.
   7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
   niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość
   pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
   zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.

   Zakres środków językowych

   W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
   środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.

   • bardzo szeroki zakres środków językowych
   • ogólna wysoka naturalność, różnorodność frazeologiczna oraz precyzja użytych
   4 pkt
   środków językowych
   • styl stosowny i jednolity
   • szeroki zakres środków językowych
   • dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością, różnorodnością
   3 pkt frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych
   • styl stosowny i jednolity LUB sporadyczne niedociągnięcia w stosowności i/lub
   jednolitości stylu
   • zadowalający zakres środków językowych
   • w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością,
   różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,
   2 pkt
   jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości
   • styl stosowny i jednolity LUB w pracy występuje kilka fragmentów, których styl
   jest niestosowny i/lub które zaburzają jednolitość stylu
   • ograniczony zakres środków językowych
   • głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości
   1 pkt • w pracy występuje kilka fragmentów, których styl jest niestosowny i/lub które
   zaburzają jednolitość stylu LUB styl niemożliwy do określenia ze względu
   na ograniczenia w zakresie środków językowych
   • bardzo ograniczony zakres środków językowych
   • wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości
   ALBO
   0 pkt • zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie
   polecenia
   • styl w znacznej mierze niestosowny i/lub niejednolity LUB styl niemożliwy
   do określenia ze względu na ograniczenia w zakresie środków językowych

   Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi
   określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana
   na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki,
   ale zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.

   Pod pojęciem „bardzo szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   bardzo zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2+ (lub wyższym), które
   umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

   Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2+ (lub wyższym), które
   umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

   Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2+, które umożliwiają zdającemu w miarę
   swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

   Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało
   zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2+, które
   umożliwiają zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte
   zostały głównie proste środki językowe.

   Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2+, które umożliwiają zdającemu
   zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki
   językowe.

   Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
   znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa
   swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak
   simpático, interesante, bonito, stosowanie typowych dla danego języka związków
   wyrazowych oraz struktur gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji
   komunikacyjnej (np. volver a ver zamiast ver otra vez; trabaja de camarero zamiast trabaja
   como camarero; acaba de salir zamiast ha salido hace un momento).

   Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych
   do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych
   i jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
   potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
   posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
   za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity,
   jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki
   występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.

   Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne
   użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający
   stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto,
   jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. El libro fue escrito a mediados de siglo pasado.

   Poprawność środków językowych

   W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
   leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.

   Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
   Poprawność językowa
   (leksykalno-gramatyczna) sporadyczne błędy dość liczne błędy liczne LUB bardzo
   zapisu zapisu liczne błędy zapisu
   sporadyczne błędy językowe 4 pkt 3 pkt 2 pkt
   dość liczne błędy językowe 3 pkt 2 pkt 1 pkt
   liczne błędy językowe 2 pkt 1 pkt 0 pkt
   bardzo liczne błędy językowe 1 pkt 0 pkt 0 pkt

   1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy
   lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
   2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
   3. W wypowiedziach zdających, którym przyznano dostosowanie polegające
   na nieuwzględnianiu błędów zapisu, w przypadku bardzo licznych błędów językowych,
   które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się
   1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację,
   przyznaje się 0 punktów.
   4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek
   liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia
   wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo,
   co „liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.

   Oznaczanie błędów w wypowiedziach pisemnych

   Błędy oznacza się tylko w wypowiedzi zdającego, stosując oznaczenia podane w tabeli;
   nie oznacza się rodzaju błędu na marginesie.

   RODZAJ BŁĘDU SPOSÓB OZNACZENIA PRZYKŁAD

   błąd językowy (leksykalny,
   podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
   gramatyczny)

   błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu
   Marek √ czekoladę.
   brakiem wyrazu brakującego wyrazu

   błąd ortograficzny otoczenie wyrazu kołem Słońce gżeje.

   błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą
   Słońce gżać w lecie.
   w jednym wyrazie i otoczenie kołem

   Założyłem kurtkę, bo było
   błędy w spójności/logice podkreślenie linią falistą
   gorąco.

   fragment odbiegający objęcie nawiasami Fragment odbiegający od
   od tematu kwadratowymi tematu.

   fragment nie na temat otoczenie ciągłą linią Fragment nie na temat.

   otoczenie zbędnego znaku
   kółkiem Było ciepło , i deszczowo.
   błędy interpunkcyjne znak √ w kółku w miejscu
   brakującego znaku Zrobiłem to √ ponieważ…
   interpunkcyjnego

   Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
   i oznaczane podkreśleniem wyrazu linią prostą.
   Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane
   „pionową falą” na marginesie.

   Uwagi dodatkowe

   1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:
   • nieczytelna LUB
   • całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB
   • niekomunikatywna dla odbiorcy LUB
   • odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za
   wypowiedź sformułowaną przez zdającego).

   2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika,
   lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub
   od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu
   z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub
   podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez
   zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej,
   w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu
   część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.
   3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 240 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium
   zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich
   pracach nie oznacza się błędów.
   4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
   we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach
   oznacza się błędy.
   5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
   przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
   6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
   we wszystkich pozostałych kryteriach można jej również przyznać maksymalnie
   po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.
   7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów
   ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano
   takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem
   dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów
   dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku
   szkolnym. Takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego. Błąd ortograficzny
   zmieniający znaczenie wyrazu w pracach zdających z dysleksją, z dysgrafią
   i z dysortografią to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności
   środków językowych. Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z afazją,
   z zaburzeniami komunikacji językowej, a także w ocenie prac zdających, którzy
   korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego.
   8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. Salu2, oznacza się jako błędy ortograficzne.
   9. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
   nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
   tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja
   była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie,
   grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie película, banda, np. la telenovela
   “M jak miłość”.
   Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż język egzaminu i nie podaje
   objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd
   językowy, np. He leído Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie
   jest podkreślane linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy
   jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie
   treści.
   10. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących
   postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta
   indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty
   za zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała
   wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.

   11. Praca w
   zostało napisane Czystopis.
   12. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
   część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.

   Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających

   1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. en casa (2 wyrazy), por esos chicos
   (3 wyrazy), 10.01.2024 (1 wyraz), 10 de enero de 2024 (5 wyrazów).
   2. Jako jeden wyraz liczone są
   • wyrazy łączone dywizem, np. e-mail
   • oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. sms, s.f.
   • adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu
   • liczby, bez względu na ich długość, np. 1780.
   3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz),
   el siglo XX (3 wyrazy).
   4. Podpis nie jest uwzględniany w liczbie wyrazów.
   5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych
   w internecie (np. emotikony).
   6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Ayer perdí
   el teléfono en sklep obuwniczy. (7 wyrazów). Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

4. Skontroluj punktowanie

   Zadanie 10.
   Elige una de las opciones y márcala con un círculo. Escribe una composición
   adecuada al tipo de texto del que se trate. El escrito debe tener entre 300 y 350
   palabras.

   1. W niektórych państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia. Czy to dobry pomysł? Napisz
   rozprawkę, w której wyrazisz swoją opinię na ten temat w aspektach takich jak:
   • kontakty z rówieśnikami
   • zdrowie
   • zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami.

   2. Wraz z uczniami Twojej szkoły chcielibyście założyć szkolne radio, które emitowałoby
   programy w trakcie przerw między lekcjami. Niestety, dyrekcja szkoły nie wyraziła zgody
   na założenie takiego radia. Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym:
   • opiszesz program Waszego radia
   • przedstawisz argumenty, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła Wasz projekt
   • poinformujesz, jakie działania zamierzacie podjąć, aby osiągnąć Wasz cel.

   Wymagania ogólne
   I. Znajomość środków językowych.
   Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, w tym
   związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych), wykazując się wysokim
   poziomem ich poprawności […].
   III. Tworzenie wypowiedzi.
   Zdający samodzielnie tworzy […] złożone, wieloaspektowe, spójne i logiczne
   wypowiedzi pisemne […].
   IV. Reagowanie na wypowiedzi.
   Zdający […] reaguje w formie złożonego tekstu pisanego w różnorodnych sytuacjach
   […].

   Wymagania szczegółowe (rozprawka)
   I. Znajomość środków językowych.
   Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, w tym
   związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych), wykazując się wysokim
   poziomem ich poprawności […].
   V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
   V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty […], kończy
   wypowiedź konkluzją.
   V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
   V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.

   Wymagania szczegółowe (artykuł)
   I. Znajomość środków językowych.
   Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych, w tym
   związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych), wykazując się wysokim
   poziomem ich poprawności […].
   V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości […].
   V.4) Zdający przedstawia […] plany na przyszłość.
   V.6) Zdający […] przedstawia opinie i poglądy innych osób i ustosunkowuje się do nich.
   V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
   V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
   VII.3) Zdający […] przekazuje informacje i wyjaśnienia.

   Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
   • zgodność z poleceniem
   • spójność i logika wypowiedzi
   • zakres środków językowych
   • poprawność środków językowych.

   Zgodność z poleceniem (elementy treści i formy)

   W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy
   formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.

   Elementy treści. Realizację każdego z sześciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0
   zgodnie z TABELĄ A.

   TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
   Elementy treści 2 1 0
   teza jest jasna, zgodna teza nie jest w pełni poprawna, np. brak tezy
   z tematem ORAZ – teza nie jest w pełni zgodna
   argumentacją z tematem ALBO argumentacją teza zawiera poważne
   przedstawioną przedstawioną w rozwinięciu usterki, np.
   w rozwinięciu – teza znacznie odbiega od tematu, – teza jest niezgodna
   ALE jest zgodna z argumentacją z tematem
   przedstawioną w rozwinięciu – teza znacznie odbiega od
   tematu ORAZ nie jest
   R*
   zgodna z argumentacją
   przedstawioną w rozwinięciu
   – teza niejasna, trudna do
   wskazania

   wstęp niekomunikatywny
   1. Wstęp:
   W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada
   właściwe
   oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
   i adekwatne
   wprowadzenie zgodne wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia
   do tematu
   z tematem ORAZ ciekawe, poprawne, np.
   rozpoczęcie
   oryginalne, zachęcające – wprowadzenie zgodne z tematem, wprowadzenie niezgodne
   wypowiedzi
   do czytania, np. w formie ale schematyczne z tematem
   A* pytania lub cytatu – bardziej typowe dla innego typu
   tekstu (np. rozprawki) wprowadzenie niejasne
   – ciekawe, oryginalne, ALE
   odbiegające od tematu wprowadzenie
   niekomunikatywne
   wstęp zgodny z tematem wstęp nie jest w pełni poprawny, np. brak wstępu
   i treścią wypowiedzi ORAZ – nie określa celu
   wskazujący cel/powód – określa cel/powód pisania listu, wstęp niezgodny z tematem
   pisania listu ALE odbiega od tematu
   L*
   – cel nie jest określony jasno wstęp niejasny
   – wstęp nie jest zgodny z treścią
   listu (np. zapowiada poparcie, wstęp niekomunikatywny
   a opisuje argumenty przeciwne)
   wieloaspektowa ORAZ/ powierzchowna realizacja elementu, brak wypowiedzi
   2. Pierwszy LUB pogłębiona realizacja wypowiedzi brak głębi, np.
   element tematu elementu (np. wsparta – zdający podaje tylko „listę” wypowiedź bardzo pobieżnie
   przykładami, szczegółowo argumentów/cech/określeń, żadnego dotykająca tematu, np.
   omówiona) nie rozwijając/uzasadniając; zdający podaje tylko jeden
   – zdający odnosi się do 1-2 argument/cechę/określenie,
   R
   3. Drugi element aspektów i omawia je niezbyt nie rozwijając go/jej
   A
   tematu szczegółowo
   L
   wypowiedź nie jest
   komunikatywna

   4. Trzeci element wypowiedź nie jest związana
   tematu z tematem / nie realizuje
   elementu

   zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni zgodne brak zakończenia
   z tematem ORAZ treścią z tematem ALBO treścią wypowiedzi
   wypowiedzi; zakończenie nie jest
   jeżeli zdający powtarza zakończenie znacznie odbiega od komunikatywne
   5.
   wstęp – czyni to innymi tematu, ALE jest zgodne z treścią
   Podsumowanie:
   słowami wypowiedzi zakończenie nie jest zgodne
   właściwe R
   z tematem
   i adekwatne A
   zdający stosuje zakończenie
   do tematu L
   schematyczne (sztampowe), np. zakończenie znacznie
   zakończenie
   ogranicza się do przeformułowania odbiega od tematu ORAZ
   wypowiedzi
   tezy nie jest zgodne z treścią
   wypowiedzi
   zdający powtarza wstęp w zasadzie
   tymi samymi słowami
   6. Fragmenty wypowiedź nie zawiera wypowiedź zawiera dłuższy
   R wypowiedź nie spełnia
   odbiegające fragmentów odbiegających fragment / nieliczne krótkie
   A warunków określonych
   od tematu i/lub od tematu i/lub nie na fragmenty odbiegające od tematu
   L dla poziomu 1.
   nie na temat temat i/lub nie na temat

   * R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny

   Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0
   zgodnie z TABELĄ B.

   TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy

   Elementy formy Forma 1 0
   1. R teza jest umiejscowiona we wstępie
   wypowiedź nie spełnia
   Elementy A wypowiedź jest zatytułowana
   warunków określonych dla
   charakterystyczne wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający
   L poziomu 1.
   dla formy i odpowiedni zwrot kończący
   R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wypowiedź nie spełnia
   2.
   A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych dla
   Kompozycja
   L wstępu, rozwinięcia i zakończenia poziomu 1.
   R wypowiedź nie spełnia
   3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział
   A warunków określonych dla
   Segmentacja na akapity) jest merytorycznie uzasadniony
   L poziomu 1.
   R wypowiedź nie spełnia
   4.
   A długość pracy mieści się w granicach 270–390 wyrazów warunków określonych dla
   Długość pracy
   L poziomu 1.

   Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
   podkryterium.

   Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny
   elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.

   TABELA C.

   Elementy Elementy formy
   treści 4 3–2 1–0
   12 5 pkt 4 pkt 3 pkt
   11–10 4 pkt 3 pkt 3 pkt
   9–8 3 pkt 2 pkt 2 pkt
   7–6 2 pkt 2 pkt 1 pkt
   5–4 2 pkt 1 pkt 1 pkt
   3–2 1 pkt 0 pkt 0 pkt
   1–0 0 pkt 0 pkt 0 pkt

   Przykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 7, a elementy formy
   oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 2 punkty.

   Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy

   ROZPRAWKA

   Temat

   W niektórych państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia. Czy to dobry pomysł? Napisz
   rozprawkę, w której wyrazisz swoją opinię na ten temat w aspektach takich jak:
   • kontakty z rówieśnikami
   • zdrowie
   • zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami.

   Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
   przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
   Typ rozprawki wskazany w poleceniu wymaga od zdającego wyrażenia własnej opinii
   odnośnie problemu określonego w temacie wypowiedzi, bez konieczności przedstawienia
   dwustronnej argumentacji („za i przeciw”). W wypowiedzi należy natomiast uwzględnić
   wskazane w poleceniu aspekty.

   Dobrze napisana rozprawka:
   • zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada
   oczekiwaną strukturę rozprawki
   • w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty
   przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę
   • zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu
   • charakteryzuje się stylem formalnym.

   Teza

   1. Aby teza była uznana za w pełni zgodną z tematem, zdający powinien wyrazić w niej
   swoją opinię na temat zakazu dostępu do mediów społecznościowych dla osób poniżej
   16. roku życia.
   2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, tj. zdający musi wyrazić swoją
   opinię, czy wprowadzenie zakazu dostępu do mediów społecznościowych dla osób
   poniżej 16. roku życia jest dobrym, czy złym pomysłem, np. Algunos países tienen
   la intención de prohibir el acceso a las redes sociales a los menores de 16 años.
   Personalmente estoy en contra de esta propuesta.
   3. Teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jeśli np.
   • jest pytaniem, które nie pozwala na określenie, jakie stanowisko zajmuje zdający
   w kwestii wprowadzenia zakazu dostępu do mediów społecznościowych dla osób
   poniżej 16. roku życia, np. ¿Es una buena idea prohibir a los menores de 16 años
   el libre acceso a las redes sociales?
   • zdający określa w niej wyłącznie stanowisko innych osób, podczas gdy ma wyrazić
   własną opinię, np. Algunos países tienen la intención de prohibir el acceso a las redes
   sociales a los menores de 16 años. Mucha gente apoya esta iniciativa.

   Taką tezę uznaje się za odbiegającą od tematu.
   4. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że w niektórych
   państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów społecznościowych
   dla osób poniżej 16. roku życia, nie jest tezą.
   5. We wstępie nie wymaga się uwzględnienia podanych w poleceniu aspektów.
   6. Stanowisko wyrażone w tezie musi być spójne z treścią rozwinięcia rozprawki. Teza jest
   kwalifikowana jako „nie w pełni zgodna z argumentacją przedstawioną w rozwinięciu”,
   jeśli na przykład:
   • zdający pomija w rozwinięciu kwestie zasygnalizowane w tezie, np. uwzględnia
   w tezie trzy elementy tematu, a w rozwinięciu omawia tylko dwa elementy podane
   w temacie lub tylko jeden z nich, lub w tezie stwierdza, że wprowadzenie zakazu
   dostępu do mediów społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia ma zarówno
   dobre, jak i złe strony, a w rozwinięciu odnosi się wyłącznie do zalet albo wyłącznie
   do wad takiej decyzji
   • zdający wprowadza w rozwinięciu argumenty, które są sprzeczne z tezą, np. jeśli
   zdający stwierdzi w tezie, że wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia jest zjawiskiem pozytywnym,
   to argumenty powinny wspierać tę tezę. Jeśli w pracy zdający przytacza argumenty
   przeciwne do postawionej w rozprawce tezy, to powinien uznać je za niezasadne.
   Podanie argumentów sprzecznych z postawioną tezą jest akceptowane, pod
   warunkiem że zdający wskazuje na poglądy innych osób po to, żeby wyjaśnić,
   dlaczego się z nimi nie zgadza, np. La mayoría de los padres está a favor de prohibir
   el acceso a las redes sociales a los menores de 16 años. En mi opinión, no se dan
   cuenta de lo importante que son las redes sociales para sus hijos y que
   prohibiéndoles el uso de estas en vez de solucionar los problemas ya existentes,
   creará unos nuevos.
   7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność
   z rozwinięciem wypowiedzi.
   8. Teza, w której kluczowe elementy są niekomunikatywne, jest kwalifikowana jako
   niezgodna z tematem.
   9. Teza, w której komunikacja jest zakłócona w kluczowych elementach, jest kwalifikowana
   na poziom niższy.
   10. Jeżeli zdający stawia dwie różne tezy, to taka teza jest traktowana jako trudna
   do wskazania.

   En mi opinión, prohibir a los menores de 16 años teza zgodna z tematem, zapowiada
   usar las redes sociales traerá consigo más daños oczekiwaną strukturę rozprawki
   que beneficios.
   Algunos países tienen la intención de prohibir brak tezy
   el acceso a las redes sociales a los menores
   de 16 años.
   ¿Se debe prohibir a los menores de 16 años teza odbiegająca od tematu
   el libre acceso a las redes sociales?

   Elementy tematu

   Elementami są: (1) kontakty z rówieśnikami, (2) zdrowie i (3) zagrożenia związane
   z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami.

   (1) kontakty z rówieśnikami
   Realizując pierwszy element tematu zdający może odnieść się na przykład do:
   • jakości nawiązywanych więzi
   • wpływu nawiązywanych więzi na przyszłe relacje.

   (2) zdrowie
   Realizując drugi element tematu zdający może odnieść się na przykład do:
   • zdrowia fizycznego (problemy ze wzrokiem, kręgosłupem itp.)
   • zdrowia psychicznego (depresja, uczucie osamotnienia itp.).

   (3) zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku treściami
   Realizując trzeci element tematu zdający może odnieść się na przykład do:
   • rodzajów zagrożeń, np. treści agresywne, zachęcające do nieodpowiednich zachowań
   • wpływu zagrożeń na dziecko lub nastolatka i ich relacji z otoczeniem
   • trudności w przeciwdziałaniu tym zagrożeniom (np. ograniczona kontrola rodzicielska).

   Zgodność z tematem

   W niektórych państwach planuje się wprowadzenie zakazu dostępu do mediów
   społecznościowych dla osób poniżej 16. roku życia. Czy to dobry pomysł? Napisz „główka” tematu
   rozprawkę, w której wyrazisz swoją opinię na ten temat w aspektach takich jak:
   • kontakty z rówieśnikami
   • zdrowie
   elementy tematu
   • zagrożenia związane z nieodpowiednimi dla danego wieku
   treściami

   X
   A D Y
   B
   gg E
   C

   fragmenty nie na temat

   fragmenty odbiegające od tematu

   1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
   • ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B, C)
   • ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (D, E), np.
   – zakazy jako metoda wychowawcza
   – zasadność wprowadzenia zakazu w odniesieniu do zaproponowanego przedziału
   wiekowego bez nawiązania do elementów tematu.
   Fragmenty D, E nie są uznawane za realizację elementów tematu.
   2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
   • luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
   tematu (X, Y), np.
   – rozwój technologii informacyjnych.
   Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
   występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6.
   w Tabeli A.
   3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
   • w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
   – wady i zalety uprawiania sportu bez nawiązania do mediów społecznościowych
   – zalety medycyny niekonwencjonalnej.
   Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
   na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
   w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
   językowych.
   4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
   za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
   uznaje się go za fragment zgodny z tematem (D, E).
   5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
   pracy, ale argumenty pasują do tematu, to taka realizacja danej części pracy jest
   kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
   6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
   fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
   sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
   wstępu/zakończenia.
   7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
   z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
   oceniana jest na 0.
   8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
   9. Jeżeli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.

   Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
   Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
   z rozwinięciem wypowiedzi.

   Przykład schematycznego zakończenia rozprawki
   En conclusión, la prohibición de acceder a las redes sociales a los menores de 16 años
   tiene tanto ventajas como desventajas.

   ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY

   Temat

   Wraz z uczniami Twojej szkoły chcielibyście założyć szkolne radio, które emitowałoby
   programy w trakcie przerw między lekcjami. Niestety, dyrekcja szkoły nie wyraziła zgody
   na założenie takiego radia. Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym:
   • opiszesz program Waszego radia
   • przedstawisz argumenty, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła Wasz projekt
   • poinformujesz, jakie działania zamierzacie podjąć, aby osiągnąć Wasz cel.

   W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
   społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
   omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
   komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować
   próbę kształtowania opinii czytelników.

   Dobrze napisany artykuł:
   • ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
   • zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
   np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
   używając barwnego języka
   • może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat
   poruszany w tekście
   • zawiera zakończenie, zgodne z treścią artykułu.

   Wstęp

   1. Aby wstęp był uznany za w pełni zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść
   się do zamiaru/chęci założenia radia w szkole. Może również odnieść się do tematu
   w sposób bardziej ogólny, np. zwrócić uwagę czytelnika na znaczenie radia jako
   ważnego narzędzia komunikacji i budowania poglądów i postaw odbiorców, na rolę
   inicjatyw uczniowskich w kształtowaniu świadomości i zaangażowania społecznego
   młodzieży itp.
   2. Nie jest wymagane odniesienie się do elementów tematu we wstępie artykułu.
   3. Nie jest akceptowany wstęp, który nie nawiązuje w żaden sposób do problemu
   przedstawionego w temacie.

   Elementy tematu

   Elementami są: (1) opis programu radia (2) przedstawienie argumentów, jakich użyła
   dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła projekt uczniów oraz (3) przedstawienie działań, które
   uczniowie planują podjąć, aby osiągnąć swój cel.

   (1) opis programu radia
   Aby pierwszy element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, aby zdający
   poinformował, na przykład, jakie treści i w jakiej formie uczniowie zamierzają przedstawiać
   w swoich programach radiowych. W swojej pracy zdający może odnieść się do:
   • rodzaju programów, które uczniowie chcą emitować (np. wywiady, dyskusje, wykłady,
   reportaże itp.)
   • tematyki, którą chcą poruszać w swoich programach
   • czasu emisji (częstotliwość, godziny nadawania).

   (2) przedstawienie argumentów, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła projekt
   uczniów
   Aby drugi element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, aby zdający
   wyjaśnił, jakich argumentów użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła projekt założenia radia
   w szkole. Zdający może odnieść się do takich kwestii jak:
   • warunki techniczne i organizacyjne (np. lokalowe, infrastruktura szkoły)
   • finanse
   • przekonania i upodobania dyrekcji szkoły
   • opinia osób trzecich (np. powołanie się dyrektora na opinię grona pedagogicznego,
   rodziców uczniów, władz oświatowych).

   (3) przedstawienie działań, które uczniowie planują podjąć, aby osiągnąć swój cel.
   Aby trzeci element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest przedstawienie
   działań, które zamierzają podjąć uczniowie, aby założyć radio w szkole. Zdający może
   zaproponować takie działania jak:
   • negocjacje
   • szukanie poparcia osób trzecich (np. znanych dziennikarzy, nauczycieli)
   • aktywizacja kolektywu uczniowskiego (np. zbieranie podpisów uczniów pod petycją
   na rzecz utworzenia radia).

   Zgodność z tematem

   Wraz z uczniami Twojej szkoły chcielibyście założyć szkolne radio, które
   emitowałoby programy w trakcie przerw między lekcjami. Niestety, dyrekcja
   „główka” tematu
   szkoły nie wyraziła zgody na założenie takiego radia. Napisz artykuł do
   szkolnej gazetki, w którym:
   • opiszesz program Waszego radia
   • przedstawisz argumenty, jakich użyła dyrekcja szkoły, gdy odrzuciła
   elementy tematu
   Wasz projekt
   • poinformujesz, jakie działania zamierzacie podjąć, aby osiągnąć Wasz cel.

   1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
   • ściśle związane z „główką” tematu i elementami tematu (A, B, C)
   • ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (D, E), np.
   − uzasadnienie potrzeby założenia szkolnego radia
   − okoliczności, w jakich powstał pomysł stworzenia tego radia.
   Fragmenty D, E nie są uznawane za realizację elementów tematu.
   2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
   • luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
   tematu (X, Y), np.
   − przedstawienie postaci znanego dziennikarza radiowego
   − opis ulubionego programu radiowego bez nawiązania do inicjatywy stworzenia radia
   w szkole.
   Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
   występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6.
   w Tabeli A.
   3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
   • w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
   − historia środków masowego przekazu
   − wybory samorządu uczniowskiego.
   Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
   na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 6. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
   w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
   językowych.
   4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
   za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
   uznaje się go za fragment zgodny z tematem (D, E).
   5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego
   dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
   kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
   6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
   fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia.
   Ten sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz
   częścią wstępu/zakończenia.
   7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
   z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
   oceniana jest na 0.
   8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.

   Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
   Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
   z rozwinięciem wypowiedzi.

   Spójność i logika wypowiedzi

   W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu
   wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom
   (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami
   i nie zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.

   Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice
   2 pkt
   na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
   Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
   1 pkt
   na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
   Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
   0 pkt
   na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.

   Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który
   jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej,
   przyznaje się 0 punktów.

   Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi

   1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
   • braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest
   wcześniej wspomniane
   • nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
   („przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
   • błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji,
   np. sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst
   • przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami
   rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego
   taką właśnie realizację danego podpunktu).
   2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
   i logikę wypowiedzi.
   3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
   2 punkty w tym kryterium.
   4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
   czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
   i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
   większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności
   i logiki i/lub przekazania komunikatu.
   5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,
   braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest
   sprzeczne z zasadami logiki.
   6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator
   zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie

   komunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy
   językowe.
   7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
   niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość
   pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
   zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.

   Zakres środków językowych

   W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
   środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.

   • bardzo szeroki zakres środków językowych
   • ogólna wysoka naturalność, różnorodność frazeologiczna oraz precyzja użytych
   4 pkt
   środków językowych
   • styl stosowny i jednolity
   • szeroki zakres środków językowych
   • dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością, różnorodnością
   3 pkt frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych
   • styl stosowny i jednolity LUB sporadyczne niedociągnięcia w stosowności i/lub
   jednolitości stylu
   • zadowalający zakres środków językowych
   • w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością,
   różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,
   2 pkt
   jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości
   • styl stosowny i jednolity LUB w pracy występuje kilka fragmentów, których styl
   jest niestosowny i/lub które zaburzają jednolitość stylu
   • ograniczony zakres środków językowych
   • głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości
   1 pkt • w pracy występuje kilka fragmentów, których styl jest niestosowny i/lub które
   zaburzają jednolitość stylu LUB styl niemożliwy do określenia ze względu
   na ograniczenia w zakresie środków językowych
   • bardzo ograniczony zakres środków językowych
   • wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości
   ALBO
   0 pkt • zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie
   polecenia
   • styl w znacznej mierze niestosowny i/lub niejednolity LUB styl niemożliwy
   do określenia ze względu na ograniczenia w zakresie środków językowych

   Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi
   określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana
   na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki,
   ale zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.

   Pod pojęciem „bardzo szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   bardzo zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2+ (lub wyższym), które
   umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

   Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2+ (lub wyższym), które
   umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

   Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2+, które umożliwiają zdającemu w miarę
   swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.

   Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało
   zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2+, które
   umożliwiają zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte
   zostały głównie proste środki językowe.

   Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
   środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2+, które umożliwiają zdającemu
   zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki
   językowe.

   Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
   znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa
   swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak
   simpático, interesante, bonito, stosowanie typowych dla danego języka związków
   wyrazowych oraz struktur gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji
   komunikacyjnej (np. volver a ver zamiast ver otra vez; trabaja de camarero zamiast trabaja
   como camarero; acaba de salir zamiast ha salido hace un momento).

   Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych
   do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych
   i jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
   potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
   posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
   za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity,
   jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki
   występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.

   Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne
   użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający
   stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto,
   jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. El libro fue escrito a mediados de siglo pasado.

   Poprawność środków językowych

   W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
   leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.

   Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
   Poprawność językowa
   (leksykalno-gramatyczna) sporadyczne błędy dość liczne błędy liczne LUB bardzo
   zapisu zapisu liczne błędy zapisu
   sporadyczne błędy językowe 4 pkt 3 pkt 2 pkt
   dość liczne błędy językowe 3 pkt 2 pkt 1 pkt
   liczne błędy językowe 2 pkt 1 pkt 0 pkt
   bardzo liczne błędy językowe 1 pkt 0 pkt 0 pkt

   1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy
   lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
   2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
   3. W wypowiedziach zdających, którym przyznano dostosowanie polegające
   na nieuwzględnianiu błędów zapisu, w przypadku bardzo licznych błędów językowych,
   które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się
   1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację,
   przyznaje się 0 punktów.
   4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek
   liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia
   wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo,
   co „liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.

   Oznaczanie błędów w wypowiedziach pisemnych

   Błędy oznacza się tylko w wypowiedzi zdającego, stosując oznaczenia podane w tabeli;
   nie oznacza się rodzaju błędu na marginesie.

   RODZAJ BŁĘDU SPOSÓB OZNACZENIA PRZYKŁAD

   błąd językowy (leksykalny,
   podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
   gramatyczny)

   błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu
   Marek √ czekoladę.
   brakiem wyrazu brakującego wyrazu

   błąd ortograficzny otoczenie wyrazu kołem Słońce gżeje.

   błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą
   Słońce gżać w lecie.
   w jednym wyrazie i otoczenie kołem

   Założyłem kurtkę, bo było
   błędy w spójności/logice podkreślenie linią falistą
   gorąco.

   fragment odbiegający objęcie nawiasami Fragment odbiegający od
   od tematu kwadratowymi tematu.

   fragment nie na temat otoczenie ciągłą linią Fragment nie na temat.

   otoczenie zbędnego znaku
   kółkiem Było ciepło , i deszczowo.
   błędy interpunkcyjne znak √ w kółku w miejscu
   brakującego znaku Zrobiłem to √ ponieważ…
   interpunkcyjnego

   Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
   i oznaczane podkreśleniem wyrazu linią prostą.
   Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane
   „pionową falą” na marginesie.

   Uwagi dodatkowe

   1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:
   • nieczytelna LUB
   • całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB
   • niekomunikatywna dla odbiorcy LUB
   • odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za
   wypowiedź sformułowaną przez zdającego).

   2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika,
   lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub
   od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu
   z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub
   podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez
   zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej,
   w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu
   część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.
   3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 240 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium
   zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich
   pracach nie oznacza się błędów.
   4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
   we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach
   oznacza się błędy.
   5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
   przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
   6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
   we wszystkich pozostałych kryteriach można jej również przyznać maksymalnie
   po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.
   7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów
   ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano
   takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem
   dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów
   dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku
   szkolnym. Takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego. Błąd ortograficzny
   zmieniający znaczenie wyrazu w pracach zdających z dysleksją, z dysgrafią
   i z dysortografią to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności
   środków językowych. Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z afazją,
   z zaburzeniami komunikacji językowej, a także w ocenie prac zdających, którzy
   korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego.
   8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. Salu2, oznacza się jako błędy ortograficzne.
   9. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
   nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
   tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja
   była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie,
   grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie película, banda, np. la telenovela
   “M jak miłość”.
   Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż język egzaminu i nie podaje
   objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd
   językowy, np. He leído Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie
   jest podkreślane linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy
   jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie
   treści.
   10. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących
   postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta
   indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty
   za zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała
   wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.

   11. Praca w
   zostało napisane Czystopis.
   12. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
   część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.

   Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających

   1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. en casa (2 wyrazy), por esos chicos
   (3 wyrazy), 10.01.2024 (1 wyraz), 10 de enero de 2024 (5 wyrazów).
   2. Jako jeden wyraz liczone są
   • wyrazy łączone dywizem, np. e-mail
   • oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. sms, s.f.
   • adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu
   • liczby, bez względu na ich długość, np. 1780.
   3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz),
   el siglo XX (3 wyrazy).
   4. Podpis nie jest uwzględniany w liczbie wyrazów.
   5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych
   w internecie (np. emotikony).
   6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Ayer perdí
   el teléfono en sklep obuwniczy. (7 wyrazów).

Wybór odpowiedzi na podstawie pojedynczego podobnego słowa, bez sprawdzenia znaczenia całego fragmentu, formy gramatycznej i zgodności z poleceniem.