Zadanie 10.
Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200
do 250 słów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej w poleceniu.
Zaznacz temat, który wybrałeś(-aś), zakreślając jego numer.
1. W wielu miastach pojawiły się siłownie na świeżym powietrzu. Napisz rozprawkę,
w której przedstawisz dobre i złe strony tego przedsięwzięcia.
2. Wziąłeś/Wzięłaś udział w spotkaniu ze znanym pisarzem. Napisz artykuł na stronę
internetową, w którym zrelacjonujesz przebieg spotkania i wyjaśnisz, dlaczego warto
sięgnąć po utwory tego autora.
Wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych.
Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
gramatycznych, ortograficznych) […].
III. Tworzenie wypowiedzi.
Zdający tworzy […] dłuższe wypowiedzi pisemne, bogate i spójne pod względem treści […].
Wymagania szczegółowe (rozprawka)
1. Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
gramatycznych, ortograficznych) […].
5.1. Zdający opisuje ludzi, przedmioty, miejsca, zjawiska i czynności.
5.2.R.Zdający przedstawia w logicznym porządku argumenty za i przeciw danej tezie lub
rozwiązaniu.
5.5. Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie, poglądy i uczucia.
5.12. Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
5.13. Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi w zależności od sytuacji.
Wymagania szczegółowe (artykuł)
1. Zdający posługuje się bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
gramatycznych, ortograficznych) […].
5.4. Zdający relacjonuje wydarzenia z z przeszłości.
5.5. Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie, poglądy i uczucia.
5.9. Zdający opisuje doświadczenia swoje i innych.
5.12. Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
5.13. Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi w zależności od sytuacji.
Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
• zgodność z poleceniem
• spójność i logika wypowiedzi
• zakres środków językowych
• poprawność środków językowych.
Zgodność z poleceniem
W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę liczbę zrealizowanych w wypowiedzi
zdającego elementów treści (Tabela A) oraz elementów formy (Tabela B). Następnie przyznaje
się punkty w kryterium zgodności z poleceniem zgodnie z Tabelą C.
Tabela A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
Elementy treści Forma 2 1 0
teza zgodna z tematem ORAZ teza nie jest w pełni brak tezy; teza niezgodna
treścią wypowiedzi (teza poprawna, np. jest zgodna z z tematem ORAZ treścią
„zapowiada” zawartość tematem ALBO z treścią wypowiedzi; teza nieczytelna,
R*
treściową oraz typ rozprawki) wypowiedzi; odbiegająca od niejasna, trudna do wskazania;
tematu LUB treści wstęp niekomunikatywny
wypowiedzi
wprowadzenie zgodne wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia;
z tematem ORAZ np. poprawne, np. wprowadzenie wprowadzenie niezgodne
1. ciekawe, oryginalne, zgodne z tematem, ale z tematem, niejasne,
wstęp: zachęcające do czytania, schematyczne ALBO bardziej nieczytelne, trudne do
A*
właściwe w ciekawej formie (np. typowe dla innego typu tekstu wskazania; wprowadzenie
i adekwatne pytanie, cytat) (np. rozprawki) ALBO niekomunikatywne
do tematu ciekawe, oryginalne, ale
rozpoczęcie odbiegające od tematu
wypowiedzi wstęp zgodny z tematem wstęp nie jest w pełni brak wstępu; wstęp niezgodny
i treścią wypowiedzi ORAZ poprawny, np. nie określa celu z tematem, niejasny,
wskazujący cel/powód pisania ALBO określa cel/powód nieczytelny, trudny
listu pisania listu, ale odbiega od do wskazania; wstęp
L* tematu ALBO cel nie jest niekomunikatywny
określony jasno ALBO wstęp
nie jest zgodny z treścią listu
(np. zapowiada poparcie, a
opisuje argumenty przeciwne)
wieloaspektowa ORAZ/LUB powierzchowna realizacja brak wypowiedzi LUB
2.
pogłębiona realizacja elementu, wypowiedzi brak wypowiedź nie jest
pierwszy
elementu (np. wsparta głębi, np. zdający podaje tylko komunikatywna LUB
element
przykładami, szczegółowo „listę” argumentów/cech/ wypowiedź nie jest związana
tematu R
omówiona) określeń, żadnego nie z tematem / nie realizuje
A
rozwijając/uzasadniając elementu; wypowiedź bardzo
3. L
pobieżnie dotykająca tematu,
drugi
np. zdający podaje tylko jeden
element
argument/cechę/określenie,
tematu
nie rozwijając go
zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni brak zakończenia LUB
z tematem oraz treścią poprawne, np. jest zgodne zakończenie nie jest
4.
wypowiedzi; jeżeli zdający z tematem ALBO treścią komunikatywne LUB
podsumowa-
powtarza wstęp – czyni to wypowiedzi; odbiega trochę zakończenie jest jedynie luźno
nie: właściwe R
innymi słowami od tematu LUB treści związane z tematem oraz
i adekwatne A
wypowiedzi; zdający stosuje treścią wypowiedzi
do tematu L
zakończenie schematyczne (też jeśli nie jest zgodne)
zakończenie
(sztampowe) LUB powtarza
wypowiedzi
wstęp praktycznie tymi
samymi słowami
5. wypowiedź nie zawiera wypowiedź zawiera dłuższy wypowiedź nie spełnia
fragmenty fragmentów odbiegających fragment / nieliczne krótkie warunków określonych
R
odbiegające od tematu i/lub nie na temat fragmenty odbiegające od dla poziomu 1.
A
od tematu tematu i/lub nie na temat
L
i/lub nie na
temat
* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny
Tabela B. Zgodność z poleceniem: elementy formy
Elementy formy Forma 1 0
R teza jest poprawnie umiejscowiona w wypowiedzi
1.
wypowiedź nie spełnia
elementy
A wypowiedź jest zatytułowana warunków określonych
charakterystyczne
dla poziomu 1.
dla formy wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający
L
i kończący
R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny wypowiedź nie spełnia
2.
A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych
kompozycja
L wstępu, rozwinięcia i zakończenia dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział na
A warunków określonych
segmentacja akapity) jest konsekwentny
L dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
4.
A długość pracy mieści się w granicach 180–280 słów warunków określonych
długość pracy
L dla poziomu 1.
Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
podkryterium.
Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny elementów
treści i elementów formy, zgodnie z Tabelą C.
Tabela C
Elementy Elementy formy
treści 4–3 2–1 0
10–9 5 p. 4 p. 3 p.
8–7 4 p. 3 p. 2 p.
6–5 3 p. 2 p. 1 p.
4–3 2 p. 1 p. 0 p.
2–1 1 p. 0 p. 0 p.
0 0 p. 0 p. 0 p.
Na przykład za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy oceniono
na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 2 punkty.
Dodatkowe uwagi dotyczące oceny elementów treści
ROZPRAWKA
Temat
W wielu miastach pojawiły się siłownie na świeżym powietrzu. Napisz rozprawkę,
w której przedstawisz dobre i złe strony tego przedsięwzięcia.
Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio
sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym
zakończeniem.
Dobrze napisana rozprawka:
• omawia zagadnienie w sposób przejrzysty i logiczny; wszystkie jej części (wstęp,
rozwinięcie, zakończenie) są podporządkowane jednej myśli głównej
• zawiera jasno sformułowaną tezę, odpowiednią do formy rozprawki
• charakteryzuje się stylem formalnym.
Teza
1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do
siłowni (1) na świeżym powietrzu (2) oraz zaznaczenie, że w pracy będą rozpatrywane
zalety i wady (3) (wymaga tego ten typ rozprawki), np. Des installations sportives dans les
squares, les parcs, les jardins invitent les gens à en profiter pour garder la forme tout en
s’aérant l’esprit. Voilà une nouvelle proposition de l’activité en plein air, en ville. Il y a
beaucoup d’avantages de ce fitness mais il y a aussi certains inconvénients.
Wymagane jest, aby we wstępie zdający odniósł się do siłowni na świeżym powietrzu. Jeżeli
nie ma jednego z tych elementów, teza jest traktowana jako odbiegająca od tematu.
Na określenie siłowni na świeżym powietrzu można użyć wyrażeń, np.: aire de fitness /
installations sportives / équipements / appareils / matériel de fitness / en plein air / de plein
air / à l’extérieur / en extérieur / fitness extérieur / espace fitness en plein air / fitness en/de
plein air / aire de musculation / aire de forme et de bien-être / parcours santé / place de gym.
2. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że coraz więcej siłowni
pojawia się na świeżym powietrzu, nie jest tezą.
3. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane będą
wady i zalety. Na przykład: …są plusy i minusy takiej decyzji…; …ma wiele zalet, ale
powoduje też wiele problemów.
4. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. Czy to dobry pomysł?,
uznaje się ją za odbiegającą od tematu.
5. Użycie zwrotów typu: Moim zdaniem, Według mnie nie wpływa na obniżenie jakości tezy
w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na wady i zalety danego
zjawiska.
6. Teza zakwalifikowana na poziom 1. wymaga zgodności z tematem ALBO treścią pracy.
Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki jest poważną usterką
w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki
ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0. (np. rozprawka
„za i przeciw” z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).
7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność z rozwinięciem
wypracowania.
8. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.
Entretenir son corps sans trop s’éloigner de son espace de Teza zgodna z tematem,
vie, c’est-à-dire de son bureau, de son domicile, de ses zapowiada oczekiwaną
loisirs ? C’est bien possible car il existe le fitness en plein strukturę rozprawki
air. Il y a évidemment beaucoup d’avantages mais cela peut
poser aussi des problèmes.
Fitness en plein air, en sécurité, en autonomie et gratuit. Cela
Teza odbiegająca od tematu
vous intéresserait ? (teza jest pytaniem, które nie
zapowiada struktury
rozprawki)
L’aménagement d’une aire de sport en plein air donne à tous Teza odbiegająca od tematu
des occasions de développer ou d’entretenir ses capacités (zapowiada jednostronną
physiques et sportives. C’est un espace dynamique et argumentację)
convivial qui se crée avec des équipements adaptés aux
envies de chacun, des ados aux seniors. Je pense que c’est
une très bonne solution/proposition.
Le fitness de plein air permet d’avoir une activité physique Brak tezy
tout en étant au contact de la nature, sur des appareils
sécurisés et en totale autonomie. On peut donc utiliser ces
appareils sur une longue durée ou quelques minutes
seulement, le temps d’une véritable séance sportive ou juste
d’un passage express à la pause déjeuner.
Avant les vacances, les gens s’inscrivent plus souvent aux Teza odbiegająca od tematu
cours de gym. Ils fréquentent les salles de fitness pour
redessiner la silhouette, se muscler. Évidemment, il y a le
pour et le contre.
Il y a de bons et de mauvais côtés de la pratique du sport en Teza odbiegająca od tematu
plein air.
Aujourd’hui, il est devenu populaire de passer ses vacances Teza niezgodna z tematem
d’une façon active : faire des randonnées, des escalades, de
la plongée, etc. Évidemment, il y a le pour et le contre.
Elementy tematu
1. Elementami są: (1) zalety i (2) wady siłowni na świeżym powietrzu.
2. Jeśli zdający realizuje dany element, ale jego argumentacja nie odnosi się w żadnym stopniu
do „siłowni na świeżym powietrzu”, np. Faire du sport est bon pour maigrir mais pas
seulement. Les avantages de la pratique du sport sur la santé se situent au niveau physique
mais aussi mental. Angoisse et dépression peuvent être combattues en faisant du sport. to
uznaje się, że „zdający bardzo pobieżnie dotyka tematu” (X, Y).
3. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (wada lub zaleta) jest całkowicie niezgodny
z tematem, czyli z pojawianiem się siłowni na świeżym powietrzu (np. zdrowe odżywianie),
nie bierze się tego argumentu pod uwagę, oceniając dany element.
4. Jeżeli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy,
ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja poszczególnych części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
Zgodność z tematem
W wielu miastach pojawiły się siłownie na świeżym powietrzu. „główka”
Napisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony tego przedsięwzięcia.
elementy tematu
X
C
A gg Y
D
B
fragmenty nie na temat
fragmenty odbiegające od tematu
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− przykłady/opis ćwiczeń, które można wykonywać w parku
− opis maszyn do dyspozycji ćwiczących (wyciskacz, wahadło, biegacz, twister,
orbitrek i wioślarz)
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− uprawianie sportu w sali sportowej/klubie (w siłowni, ale nie na świeżym powietrzu)
− aktywny wypoczynek w mieście
− opis parku, w którym jest siłownia
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− opis klubu sportowego (jakie sporty można tam uprawiać)
− ocena jednej dyscypliny sportowej
− wady i zalety uprawiania sportu (bez odniesienia do siłowni na świeżym powietrzu)
− zdrowy tryb życia
− rozważania na temat, czy warto chodzić na siłownię.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeżeli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy,
ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja poszczególnych części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam
fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej części
pracy z rozwinięciem wypracowania.
2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje wady i zalety, a w podsumowaniu pisze, zgodnie
z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest
akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.
Przykłady schematycznego zakończenia Przykłady zakończenia luźno związanego
rozprawki z tematem
Cette initiative est très importante pour les Le bruit dérange souvent les gens alors il faut
habitants de la ville, c’est pourquoi elle le prendre en considération.
provoque des discussions.
À mon avis, les arguments présentés ci- Pour finir, je crois que faire du sport, c’est
dessus résument bien la discussion autour de toujours avantageux.
ce sujet.
En conclusion, il y a le pour et le contre de Aujourd’hui, chacun peut vivre à sa façon.
cette initiative. Chacun doit y réfléchir et
prendre sa décision.
ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY
Temat
Wziąłeś/Wzięłaś udział w spotkaniu ze znanym pisarzem. Napisz artykuł na stronę
internetową, w którym zrelacjonujesz przebieg spotkania i wyjaśnisz, dlaczego warto sięgnąć
po utwory tego autora.
W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować próbę
kształtowania opinii czytelników.
Dobrze napisany artykuł:
• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania, używając
barwnego języka
• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat poruszany
w tekście.
Wstęp
1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść się do
swojego udziału w spotkaniu ze znanym pisarzem ORAZ powinien zachęcić do czytania
artykułu poprzez np. intrygujące pytanie lub ciekawy cytat.
Przykłady wstępów zgodnych z tematem Przykłady wstępów schematycznych
i ciekawych
« Un livre vous déplait : qui vous force à le Il y a une semaine, j’ai vu une affiche qui
lire ? » Cette question m’a intrigué et m’a invitait à la rencontre avec un écrivain connu.
poussé à participer à la rencontre avec un J’ai décidé d’y aller.
écrivain dans la salle de conférence de notre
bibliothèque.
L’un des auteurs les plus importants de notre La bibliothèque de ma ville organise
époque, l’un des écrivains les plus primés a différentes actions pour encourager les gens
essayé de convaincre les gens qu’« un livre, à lire. La semaine dernière, il y avait un
c’est la naissance d’un voyage ». J’avais rendez-vous avec un écrivain connu qui a
envie de partir, de m’aventurer avec lui. obtenu un prix littéraire. J’y suis allé avec
mon ami.
Elementy tematu
Elementami są: (1) przebieg spotkania; (2) uzasadnienie, dlaczego warto sięgnąć po utwory
tego pisarza.
(1) przebieg spotkania
− termin i miejsce spotkania
− organizator spotkania
− uczestnicy spotkania
− czas trwania spotkania
− program spotkania
− reakcja publiczności
− zachowanie autora
− atmosfera spotkania
(2) wyjaśnienie, dlaczego warto sięgać po utwory tego pisarza
Wymagane są wypowiedzi, w których zdający wyjaśnia/zachęca do czytania utworów tego
pisarza, powołując się np. na:
− oryginalną tematykę (tematyka bliska młodzieży)
− piękny język
− wartości edukacyjne/poznawcze
− humor
− sposób na zrozumienie historii
− rozwój osobisty
− działanie relaksacyjne
Zgodność z tematem
Wziąłeś/Wzięłaś udział w spotkaniu ze znanym pisarzem. Napisz artykuł na stronę „główka”
internetową, w którym
zrelacjonujesz przebieg spotkania
element 1.
i wyjaśnisz, dlaczego warto sięgnąć po utwory tego autora.
element 2.
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− przygotowania zdającego do udziału w tym spotkaniu, np. przeczytanie ostatniej
książki tego autora
− przedstawienie biografii autora lub streszczenie jego książki
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− problemy organizacyjne przed spotkaniem
− popularność takich spotkań wśród młodzieży
− opinia zdającego na temat takich spotkań
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− opis różnych spotkań literackich w telewizji
− wyjaśnienie, dlaczego warto czytać książki (ogólnie, bez odniesienia do utworów tego
autora)
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeżeli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy,
ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja poszczególnych części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam
fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej części
pracy z rozwinięciem wypracowania.
Przykłady schematycznego zakończenia Przykłady zakończenia luźno związanego
artykułu z tematem
Je pense que c’est une bonne occasion de Une chaîne de télévision veut présenter
connaitre cet auteur. chaque vendredi soir un auteur
contemporain.
J’espère qu’il y aura d’autres rencontres de ce La lecture apporte énormément de choses. On
type. progresse en savoir et en capacités
linguistiques.
Elementy charakterystyczne dla formy
Nie są akceptowane jako tytuł typowe zwroty rozpoczynające list, np. Chers lecteurs / Salut.
Spójność i logika wypowiedzi
wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie
2 p.
zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie
1 p.
zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie
0 p.
zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
Jeśli w pracy występuje dłuższy niekomunikatywny fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3
krótkie zdania), przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się
0 punktów.
W ocenie spójności bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu tekst funkcjonuje jako całość
dzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między
zdaniami/akapitami tekstu.
W ocenie logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest
klarowna (np. czy nie jest jedynie zbiorem przypadkowo zebranych myśli, czy wnioski
wynikają logicznie z przesłanek).
Dodatkowe uwagi dotyczące spójności
1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
• braku połączenia między częściami tekstu; odwoływania się do czegoś, co nie jest
wcześniej wspomniane
• nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują, że odbiorca gubi się czytając
tekst
• poważnych zakłóceń komunikacji w tekście w wyniku błędów językowych
• braku logiki w tekście, np. przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie
przyjętymi zasadami rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia
/kontekstu, który tłumaczyłby taką właśnie realizację polecenia).
2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
i logikę wypowiedzi.
3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
2 punkty w tym kryterium.
4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu.
5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy, braku
kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest sprzeczne z
zasadami logiki.
6. Słowa napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza
jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu. Jeśli
komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.
7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy
(lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.
Zakres środków językowych
W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję środków
leksykalno-gramatycznych użytych w wypowiedzi.
• szeroki zakres środków językowych
3 p. • w pracy występują dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością
i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych
• zadowalający zakres środków językowych
• w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością
2 p.
i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,
jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości
• ograniczony zakres środków językowych
1 p.
• w pracy użyte są głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości
• bardzo ograniczony zakres środków językowych
0 p.
• w pracy użyte są wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości
Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości
stylu, wówczas liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć
o 1 punkt (maksymalnie do zera).
Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
znaczeń, natomiast przez „precyzyjne sformułowania” rozumie się wyrażanie myśli
z wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie słów oraz struktur o wysokim
stopniu pospolitości, takich jak miły, interesujący, fajny.
Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych
do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych
i jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity, jeżeli
zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki występują
fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.
Za zbyt nieformalny język i/lub personalne rozważanie problemu w rozprawce, zwłaszcza typu
„za i przeciw”, egzaminator odejmuje punkty w zakresie środków językowych (uchybienia w
stylu).
Poprawność środków językowych
W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.
Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
Poprawność językowa
liczne LUB bardzo liczne
(leksykalno-gramatyczna) nieliczne błędy zapisu
błędy zapisu
nieliczne błędy językowe 3 p. 2 p.
liczne błędy językowe 2 p. 1 p.
bardzo liczne błędy językowe 1 p. 0 p.
1. W przypadku wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy do niższej
lub wyższej kategorii punktowej decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
2. Błędy interpunkcyjne traktowane są jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
3. W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych
błędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają
komunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często
zakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.
Kwalifikowanie i oznaczanie błędów
rodzaj błędu sposób oznaczania przykład
błąd językowy (leksykalny,
podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
gramatyczny)
błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu brakującego
Marek √ czekoladę.
brakiem wyrazu wyrazu
błąd ortograficzny otoczenie słowa kołem Słońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą Słońce gżać w lecie.
w jednym słowie i otoczenie kołem
Założyłem kurtkę, bo było
błędy w spójności / logice podkreślenie linią falistą
gorąco.
fragment odbiegający od otaczamy nawiasami Fragment odbiegający od
tematu kwadratowymi tematu
Fragment niezgodny
fragment niezgodny z tematem otaczamy chmurką z tematem
otoczenie zbędnego znaku
Było ciepło , i deszczowo.
kółkiem
błędy interpunkcyjne
znak √ w kółku w miejscu
Zrobiłem to√ ponieważ…
brakującego znaku
Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
i oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.
Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane „pionową
falą” na marginesie.
Uwagi dodatkowe
1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów we wszystkich kryteriach, jeżeli jest
• w całości nieczytelna (pod pracą zapisuje się „praca w całości nieczytelna”, a na karcie
odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB
• całkowicie niezgodna z poleceniem (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie niezgodna
z poleceniem”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium)
LUB
• niekomunikatywna dla odbiorcy, np. w całości napisana fonetycznie (pod pracą zapisuje
się „praca całkowicie niekomunikatywna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się
0 punktów w każdym kryterium).
2. Praca, która zawiera fragmenty odtworzone z podręcznika, zadania zawartego w arkuszu
egzaminacyjnym lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane od innego
zdającego, jest uznawana za niesamodzielną.
3. Jeżeli praca zawiera fragmenty na zupełnie inny temat, wyuczone na pamięć lub całkowicie
nienawiązujące do polecenia, a jednocześnie zaburzające spójność i logikę tekstu, są one
otaczane kołem i nie są brane pod uwagę przy liczeniu wyrazów i ocenie zakresu środków
językowych i poprawności środków językowych.
4. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 słów, przyznaje się 0 punktów za zakres
i poprawność środków językowych. W takich pracach nie oznacza się błędów.
5. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów.
6. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
7. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie po 1 punkcie.
8. Słowa zapisane przy użyciu skrótów, np. svp, bcp, dsl („désolé”), NP (no problem, pas de
problème), należy oznaczyć jako błędy ortograficzne.
9. W ocenie poprawności środków językowych w wypowiedziach zdających ze stwierdzoną
dysleksją nie bierze się pod uwagę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych. Błąd
ortograficzny zmieniający znaczenie wyrazu w pracy zdającego z opinią o dysleksji to błąd
językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności językowej.
Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z dysgrafią, dysortografią, afazją, z
zaburzeniami komunikacji językowej, mózgowym porażeniem dziecięcym, a także prac
zdających, którzy korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego oraz prac pisanych
na komputerze.
10. W przypadku obniżenia punktacji w zakresie środków językowych za usterki stylistyczne,
pod pracą zapisuje się „rażące uchybienia w stylu” i wskazuje się rodzaj usterki. Samo
użycie form skróconych nie jest traktowane jako rażące uchybienie.
11. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja była
komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie, grupie
muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie film, groupe, np. série „M jak miłość”, livre
„Świat Dysku”.
Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż zdawany i nie podaje objaśnienia, całe
wyrażenie podkreślane jest linią prostą i traktowane jako jeden błąd językowy, np. J’ai lu
Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie podkreślane jest linią
falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy jest kluczowe dla realizacji
polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie treści.
12. Praca w
napisane Czystopis.
13. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.
Uwagi dotyczące zasad liczenia słów w wypowiedziach zdających
1. Liczone są słowa oddzielone spacją, np. la rue (2 słowa), chez le docteur (3 słowa), 1780
(1 słowo), le 10.01.2017 (2 słowa), le 10 janvier 2017 (4 słowa).
2. Jako jeden wyraz liczone są
• słowa łączone apostrofem, np. l’hôtel, j’ai
• słowa łączone dywizem, np. rendez-vous, c’est-à-dire
• oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms
• adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu.
3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX = 1 słowo, le XXe siècle = 3
słowa.
4. Adres i podpis nie są liczone w liście.
5. Nie uznaje się i nie uwzględnia się w liczbie słów symboli graficznych używanych
w Internecie (np. „buźki”).
6. Uwzględnia się w liczbie słów wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. J’ai lu Nowe
Horyzonty. – 4 słowa.
Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MJF-R1_1P-182, zadanie 10. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.