Przejdź do treści
Moja Matura

Maj 2018 · Formuła 2015

Język białoruski 2018 — poziom podstawowy — Formuła 2015

Pracuj we własnym tempie. Sprawdź oficjalne odpowiedzi i dostępne objaśnienia. Wyjaśnienia pozostające w opracowaniu są oznaczone przy zadaniach.

Zadania / części
11
Punkty na stronie
50
Poziom
Podstawowy

Zachowany status źródłowy: ten arkusz nie ma jeszcze zatwierdzenia redakcyjnego całego zestawu. Dostępne odpowiedzi i opracowania pozostają oznaczone przy zadaniach.

Pracuj z arkuszem

Zadania, odpowiedzi i opracowania

Zadanie 1

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 1. (0–1)
На аснове тэксту падай адпаведныя да дэфініцый словазлучэнні:

заплакаць для паказу – ………………………………………………………………………………………………..
фактычна, у сапраўднасці – …………………………………………………………………………………………
нястрымана плакаць – …………………………………………………………………………………………………

MOB_1P

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 1. (0–1)

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim
zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań
uporządkowanych w akapicie […].

Schemat punktowania
1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
1. выціснуць слязу
2. на самай справе
3. заходзіцца плачам/плакаць пакуль рукавы не прамоклі

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 1. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 1. (0–1) На аснове тэксту падай адпаведныя да дэфініцый словазлучэнні: заплакаць для паказу – ……………………………………………………………………………………………….. фактычна, у сапраўднасці –… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 1. (0–1) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań uporządkowanych w akapicie […]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie 1. выціснуць слязу 2. на самай…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 1. (0–1) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań uporządkowanych w akapicie […]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie 1. выціснуць слязу 2. на самай справе 3. заходзіцца плачам/плакаць пакуль… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 1. (0–1)

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim
zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań
uporządkowanych w akapicie […].

Schemat punktowania
1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
1. выціснуць слязу
2. на самай справе
3. заходзіцца плачам/плакаць пакуль рукавы не прамоклі

Strona arkusza: 2

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2

2 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 2. (0–2)
Праўда ці фальш? Пазнач згодна з інфармацыямі, пададзенымі ў тэксце.
Праўдзівыя інфармацыі пазнач (П), фальшывыя – (Ф).

У сучасным грамадстве плач мужчыны не адпавядае ўяўленням аб П Ф
1.
сапраўднай мужнасці.

Мы памыляемся, што розніца паміж плачам мужчын і жанчын П Ф
2.
абумоўлена біялагічна.

І мужчыны, і жанчыны, нягледзячы на гендарныя адрозненні, П Ф
3.
маюць аднолькавую сярэднюю працягласць плачу.

Сёння мужчынскі плач у публічных месцах паўсюдна ў свеце П Ф
4.
лічыцца нормай.

2. абумоўлена біялагічна. І мужчыны, і жанчыны, нягледзячы на гендарныя адрозненні, П Ф 3. маюць аднолькавую сярэднюю працягласць плачу. Сёння мужчынскі плач у публічных месцах паўсюдна ў свеце П Ф 4. лічыцца нормай.

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 2. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi.
1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
1. П
2. П
3. Ф
4. Ф

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 2. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    2. абумоўлена біялагічна. І мужчыны, і жанчыны, нягледзячы на гендарныя адрозненні, П Ф 3. маюць аднолькавую сярэднюю працягласць плачу. Сёння мужчынскі плач у публічных месцах паўсюдна ў свеце П Ф 4. лічыцца нормай. Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 2. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi. 1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie 1. П 2. П 3. Ф…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 2. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi. 1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie 1. П 2. П 3. Ф 4. Ф Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 2. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi.
1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
1. П
2. П
3. Ф
4. Ф

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 3

2 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 3. (0–2)
Выберы рысы мовы, характэрныя для гэтага тэксту. Пазнач ТАК, калі гэтая рыса
выступае ў тэксце, пазнач НЕ – калі не выступае.

1. Выкарыстанне слоў і словазлучэнняў з размоўнай лексікі. ТАК НЕ

2. Наяўнасць дыялогаў. ТАК НЕ

Прысутнасць аргументаў, якія даказваюць правільнасць галоўнага ТАК НЕ
3.
тэзіса.

4. Апісанне падзей з месца дзеяння. ТАК НЕ

3. тэзіса. 4. Апісанне падзей з месца дзеяння. ТАК НЕ

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 3. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi
zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens
i funkcję na tle całości.

Schemat punktowania
2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi.
1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi

Rozwiązanie
1. ТАК
2. НЕ
3. ТАК
4. НЕ

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 3. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    3. тэзіса. 4. Апісанне падзей з месца дзеяння. ТАК НЕ Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 3. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens i funkcję na tle całości. Schemat punktowania 2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi. 1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi Rozwiązanie 1. ТАК 2. НЕ 3. ТАК 4. НЕ

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 3. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens i funkcję na tle całości. Schemat punktowania 2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi. 1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi Rozwiązanie 1. ТАК 2. НЕ 3. ТАК 4. НЕ Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 3. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi
zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens
i funkcję na tle całości.

Schemat punktowania
2 p. – za poprawne wskazanie czterech odpowiedzi.
1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi

Rozwiązanie
1. ТАК
2. НЕ
3. ТАК
4. НЕ

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 4

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 4. (0–1)
Адкажы, да якой часціны мовы адносяцца словы літаральна, наскрозь, насупраць.

……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 4. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.17. Zdający rozpoznaje części mowy
zawartych w nich informacji. [szkoła podstawowa].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
прыслоўе

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 4. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 4. (0–1) Адкажы, да якой часціны мовы адносяцца словы літаральна, наскрозь, насупраць. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 4. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.17. Zdający rozpoznaje części mowy zawartych w nich informacji. [szkoła podstawowa]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie прыслоўе

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 4. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.17. Zdający rozpoznaje części mowy zawartych w nich informacji. [szkoła podstawowa]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie прыслоўе Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 4. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.17. Zdający rozpoznaje części mowy
zawartych w nich informacji. [szkoła podstawowa].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
прыслоўе

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 5

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 5. (0–1)
Закончы сказ. Пазнач правільны адказ.

Cловазлучэнне плача крывавымі слязьмі – гэта
А. гукаперайманне.
Б. метафара.
В. анафара.
Г. параўнанне.

MOB_1P

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 5. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
Б.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 5. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 5. (0–1) Закончы сказ. Пазнач правільны адказ. Cловазлучэнне плача крывавымі слязьмі – гэта А. гукаперайманне. Б. метафара. В. анафара. Г. параўнанне. MOB_1P Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 5. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie Б.

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 5. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie Б. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 5. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
Б.

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 6

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 6. (0–1)
На аснове тэксту падай два прыклады, якія пацвярджаюць прысутнасць матыву
мужчынскага плачу ў тэкстах культуры.

……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Przeczytaj tekst i wykonaj zadania 7.–10.

Юрый Бабіч
Лексіка з нацыянальна-культурным кампанентам у сучасным публіцыстычным
дыскурсе

Перыядычны друк у сучасным грамадстве адыгрывае надзвычай істотную ролю. І не
толькі як крыніца інфармацыі палітычнага, эканамічнага ці сацыяльнага кшталту, але і як
рэтранслятар агульнакультаралагічных ідэй і адпаведных ментальных установак. […]
Даволі багаты матэрыял для аналізу даюць публікацыі ў, бадай, найбольш папулярных
сёння беларускамоўных выданнях – газетах „Звязда” і „Наша Ніва”, – а таксама яшчэ
ў некаторых перыёдыках („Народная воля”, „Наша слова” і інш.). Іх асаблівая роля на
сучасным этапе, на наш погляд, заключаецца ў падтрымцы пурыстычных тэндэнцый,
якія выразна акрэсліліся ў беларускай мове ў апошнія гадоў дваццаць. А гэта, у сваю
чаргу, сур’ёзна ўплывае на фарміраванне ды ўспрыманне моўнай карціны свету нашага
этнасу ці асобных яе фрагментаў.
Пурызм (франц. purisme ад лац. purus ”чысты”) – імкненне ачысціць літаратурную
мову ад іншамоўных запазычанняў, а таксама ад ненарматыўных лексічных
і граматычных элементаў […].
Напрыканцы ХХ – пачатку ХХІ ст., паводле меркаванняў многіх навукоўцаў, эпоха
мікралінгвістыкі, што вывучала мову як замкнутую сістэму, змянілася перыядам
макралінгвістыкі, калі мова разглядаецца пераважна ў якасці цэласнай структуры праз яе
адносіны да сацыяльнай, духоўнай, матэрыяльнай і іншых сфер жыцця грамадства.
Менавіта такі падыход дае магчымасць, з аднаго боку, выяўляць і рэтрансляваць пэўныя
фрагменты моўнай карціны свету беларусаў, а з іншага – актуалізуе разуменне тых
механізмаў, што павышаюць узровень нацыянальнай самаідэнтыфікацыі.
Варта пагадзіцца з меркаваннем аўтара манаграфіі Сучасная Беларусь: мовы
і нацыянальная ідэнтычнасць Іны Каліты, што на сучасным этапе праблема беларускай
мовы – у значнай ступні лінгваэкалагічная. Таму публіцыстычны дыскурс сёння можа
адыгрываць у тым ліку і надзвычай важную ролю, а менавіта спрыяць змяншэнню
частотнасці ўжывання штучных, не ўласцівых мове слоў, захаванню яе выразнай
адметнасці і ўнікальнасці. На старонках шэрагу айчынных друкаваных выданняў
паслядоўна ўжываецца значная група нацыянальна маркіраваных адзінак, якія, па
сутнасці, сталі фактам літаратурнай мовы, але пакуль падаюцца не ўсімі слоўнікамі.
Так, побач з назоўнікамі ўрач і бальніца ўсё часцей ужываюцца словы лекар і лякарня.
Тут важна ўсвядоміць, што лякарня – меcца, дзе лечаць, і менавіта гэтае значэнне павінна
быць цэнтральным, ядзерным. Пры параўнанні з адпаведнай калькаванай лексемай
бальніца, якая матывуецца дзеясловам балець, выразна выяўляецца розніца ў ментальных
устаноўках, […] лякарня выклікае ў свядомасці чалавека зусім іншыя асацыяцыі, чым
слова бальніца, настройвае на аптымістычны лад, стварае станоўчы эмацыйны фон.
Ю. Бабіч, Лексіка з нацыянальна-культурным кампанентам у сучасным публіцыстычным
дыскурсе [у:] „Роднае слова” №6, 2016, с. 33.

MOB_1P

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 6. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
1 p. – za podanie dwóch przykładów.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
1. матыў мужчынскага плачу ў Іліядзе
2. матыў мужчынскага плачу ў японскім эпасе Аповесці аб доме Тайра

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 6. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 6. (0–1) На аснове тэксту падай два прыклады, якія пацвярджаюць прысутнасць матыву мужчынскага плачу ў тэкстах культуры. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 6. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie dwóch przykładów. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie 1. матыў мужчынскага плачу ў Іліядзе 2. матыў мужчынскага плачу ў японскім эпасе Аповесці аб доме Тайра

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 6. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie dwóch przykładów. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie 1. матыў мужчынскага плачу ў Іліядзе 2. матыў мужчынскага плачу ў японскім эпасе Аповесці аб доме Тайра Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 6. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
1 p. – za podanie dwóch przykładów.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
1. матыў мужчынскага плачу ў Іліядзе
2. матыў мужчынскага плачу ў японскім эпасе Аповесці аб доме Тайра

Strona arkusza: 4

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 7

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 7. (0–1)
Слова рэтранслятар у Тлумачальным слоўніку беларускай мовы адносіцца да
спецыяльнага тэрміна са значэннем ‘адна з прамежкавых радыё- ці тэлевізійных
станцый у ланцугу перадавальных і прыёмных станцый’.
У якім значэнні гэтае слова ўжываецца ў тэксце?

А. у прамым слоўнікавым значэнні
Б. у прамым і пераносным значэнні
В. у пераносным значэнні ‘праблема’
Г. у пераносным значэнні ‘пасрэднік’

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 7. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi
zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens
i funkcję na tle całości.

Schemat punktowania
1 p. – za wskazanie poprawnej odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
Г.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 7. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 7. (0–1) Слова рэтранслятар у Тлумачальным слоўніку беларускай мовы адносіцца да спецыяльнага тэрміна са значэннем ‘адна з прамежкавых радыё- ці тэлевізійных станцый у ланцугу перадавальных і прыёмных станцый’. У якім значэнні гэтае слова ўжываецца ў тэксце? А. у прамым слоўнікавым значэнні Б. у прамым і пераносным значэнні В. у… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 7. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens i funkcję na tle całości. Schemat punktowania 1 p. – za wskazanie poprawnej odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie Г.

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 7. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens i funkcję na tle całości. Schemat punktowania 1 p. – za wskazanie poprawnej odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie Г. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 7. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi
zawartych w nich informacji. wydzielić jego fragment i objaśnić jego sens
i funkcję na tle całości.

Schemat punktowania
1 p. – za wskazanie poprawnej odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
Г.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 8

2 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 8. (0–2)
Напішы план тэксту ў трох пунктах.

1. …………………………………………………………………………………………………………………………………
2. …………………………………………………………………………………………………………………………………
3. …………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 8. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający hierarchizuje informacje
zawartych w nich informacji. w zależności od ich funkcji w przekazie
[gimnazjum].
Schemat punktowania
2 p. – za poprawne podanie trzech punktów planu.
1 p. – za poprawne podanie dwóch punktów planu.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązanie
1. Роля перыядычнага друку ў грамадстве.
2. Падыходы да вывучэння мовы.
3. Лінгваэкалогія беларускай мовы.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 8. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 8. (0–2) Напішы план тэксту ў трох пунктах. 1. ………………………………………………………………………………………………………………………………… 2.… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 8. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający hierarchizuje informacje zawartych w nich informacji. w zależności od ich funkcji w przekazie [gimnazjum]. Schemat punktowania 2 p. – za poprawne podanie trzech punktów planu. 1 p. – za poprawne podanie dwóch punktów planu. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie 1. Роля перыядычнага друку ў грамадстве.…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 8. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający hierarchizuje informacje zawartych w nich informacji. w zależności od ich funkcji w przekazie [gimnazjum]. Schemat punktowania 2 p. – za poprawne podanie trzech punktów planu. 1 p. – za poprawne podanie dwóch punktów planu. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie 1. Роля перыядычнага друку ў грамадстве. 2. Падыходы да вывучэння мовы. 3.… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 8. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający hierarchizuje informacje
zawartych w nich informacji. w zależności od ich funkcji w przekazie
[gimnazjum].
Schemat punktowania
2 p. – za poprawne podanie trzech punktów planu.
1 p. – za poprawne podanie dwóch punktów planu.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązanie
1. Роля перыядычнага друку ў грамадстве.
2. Падыходы да вывучэння мовы.
3. Лінгваэкалогія беларускай мовы.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 9

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 9. (0–1)
З якімі значэннямі суадносяцца пабочныя словы, выдзеленыя ў тэксце? Да
пададзеных ніжэй слоў (1–3) выберы і дапасуй адпаведнае значэнне (А–Г).

пабочнае слова значэннi
1. бадай А. са свайго боку, у адказ; адпаведна
2. па сутнасці Б. на самай справе, у сапраўднасці
3. з аднаго боку В. ужываецца пры супастаўленні двух фактаў, з'яў
Г. выказвае дапушчэнне якой-небудзь магчымасці,
схільнасць згадзіцца з чым-небудзь

1. ………………….. 2. ………………….. 3. …………………..

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 9. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim
zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań
uporządkowanych w akapicie […].
Schemat punktowania
1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
1. Г.
2. Б.
3. В.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 9. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 9. (0–1) З якімі значэннямі суадносяцца пабочныя словы, выдзеленыя ў тэксце? Да пададзеных ніжэй слоў (1–3) выберы і дапасуй адпаведнае значэнне (А–Г). пабочнае слова значэннi 1. бадай А. са свайго боку, у адказ; адпаведна 2. па сутнасці Б. на самай справе, у сапраўднасці 3. з аднаго боку В. ужываецца пры супастаўленні двух… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 9. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań uporządkowanych w akapicie […]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie 1. Г. 2. Б. 3. В.

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 9. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań uporządkowanych w akapicie […]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie 1. Г. 2. Б. 3. В. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 9. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, a w nim
zawartych w nich informacji. znaczenia wyrazów, grupy zdań
uporządkowanych w akapicie […].
Schemat punktowania
1 p. – za podanie trzech poprawnych odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
1. Г.
2. Б.
3. В.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 10

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 10. (0–1)
Растлумач, якую ролю, паводле аўтара тэксту, адыгрывае беларускі перыядычны
друк у адносінах да беларускай мовы?

……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

MOB_1P

Заданне 11.
Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.

Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай
і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса
Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна
налічваць не менш за 250 слоў.

Барыс Сачанка
Чаравікі-туфелькі

З інстытута прыбегла радасная, узрушаная. Мімаходзь кінула на стол папку і ветрам
уварвалася ў бацькаў кабінет.
– Папахен, у нас у суботу вечар! – гулліва крыкнула яшчэ з парога. – Мне трэба
новыя туфлі.
Стары, лысы да апошняга воласа прафесар зняў акуляры, асцярожна палажыў на
стол ручку, якою толькі што пісаў новую сваю работу, і, стомлена паціраючы далонню
скроні, сказаў:
– Лізачка, хто ж гэтак гаворыць з бацькам?
– А што? – здзівілася дзяўчына.
– Па-першае, я табе ніякі не папахен, а тата, – устаючы з-за стала, сказаў прафесар.
Па-другое… Прысядзь, калі ласка, дачушка, на канапу.
Ліза села.
– Я вось што хацеў табе сказаць, – пачаў прафесар, прысаджваючыся да дачкі. – Як
ведаеш, я таксама не нарадзіўся адразу прафесарам і некалі вучыўся ў інстытуце. Дык
вось. Калі мне было столькі год, як табе, са мной здарыўся адзін прыкры выпадак: у мяне
падраўся чаравік. У майстэрні абяцалі адрамантаваць яго праз дзень. А паколькі другіх
чаравікаў я не меў, то назаўтра ў інстытут я пайшоў босы. Пайшоў рана, чуць свет, каб
ніхто не бачыў. Сеў у самы куток…
– Далей можаш не расказваць, – перапыніла Ліза бацьку. – Я ўсё ведаю…
– Што ж ты ведаеш? – усміхнуўся прафесар.
– Усё, усё ведаю. Ведаю, што табе не адрамантавалі таго чаравіка ні заўтра, ні
паслязаўтра, ні праз тыдзень… І ўсе гэтыя дні ты хадзіў босы на лекцыі… Ведаю, што
табе штогод хоць раз ды сніцца, як ты босы, ужо прафесар, ідзеш па праспекце
ў інстытут. Ведаю, што ты будзеш цяпер пытаць, колькі пар туфляў у мяне. Мне абрыдла
ўсё гэта слухаць, я не хачу, не хачу твайго нічога!…
Падхапілася, тупнула абцасікам моднай туфелькі і, уся ў слязах, выбегла з кабінета,
моцна ляпнуўшы дзвярыма.
Стары прафесар паківаў галавою і ўстаў з канапы. Прайшоўся сюды-туды па
кабінеце, потым сеў за стол. Але болей не мог напісаць ні радка – у галаву лезла зусім
другое.
Адсунуўшы ў бок паперы, ён перабіраў у памяці зноў усё сваё жыццё, думаў, як гэта
і чаму так здарылася, што яго не разумее і не хоча разумець родная дачка…

Б. Сачанка, Чаравікі-туфелькі [у:] В. Сянкевіч, Са словам праз стагоддзі. Падручнік па
літаратурнай і культурнай адукацыі для вучняў 1 класа сярэдніх школ, Warszawa 2002, s. 36.

MOB_1P

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інтэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш за 250 слоў.

Максім Багдановіч
Пагоня

Толькі ў сэрцы трывожным пачую
За краіну радзімую жах, –
Ўспомню Вострую Браму святую
I ваякаў па грозных канях.

Ў белай пене праносяцца коні, –
Рвуцца, мкнуцца і цяжка хрыпяць…
Старадаўняй Літоўскай Пагоні
Не разбіць, не спыніць, не стрымаць.

У бязмерную даль вы ляціце,
А за вамі, прад вамі – гады.
Вы за кім у пагоню спяшыце?
Дзе шляхі вашы йдуць і куды?

Мо яны, Беларусь, панясліся
За тваімі дзяцьмі ўздагон,
Што забылі цябе, адракліся,
Прадалі і аддалі ў палон?

Бійце ў сэрцы іх – бійце мячамі,
Не давайце чужынцамі быць!
Хай пачуюць, як сэрца начамі
Аб радзімай старонцы баліць…

Маці родная, Маці-Краіна!
Не ўсцішыцца гэтакі боль…
Ты прабач, Ты прымі свайго сына,
За Цябе яму ўмерці дазволь!..

Ўсё лятуць і лятуць тыя коні,
Срэбнай збруяй далёка грымяць…
Старадаўняй Літоўскай Пагоні
Не разбіць, не спыніць, не стрымаць.

[1916]

М. Багдановіч, Пагоня [у:] Беларуская літаратура. Хрэстаматыя, Мінск 2004, с. 305–306.

MOB_1P

WYPRACOWANIE
na temat nr…………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

MOB_1P

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

MOB_1P

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

MOB_1P

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

Tabelę wypełnia egzaminator!

Liczba punktów Suma Uzasadnienie przyznania 0 punktów

A. 0 − 3 − 6

rozprawka
B. 0 − 4 − 6 − 9 − 12

interpretacja
A. 0 − 2 − 4 − 6

B. 0 − 4 − 8 − 12

C. 0 − 1 − 2
D. 0 − 2 − 4
E. 0 − 1 − 2
F. 0 − 1 − 3
G. 0 − 2 − 4
H. 0 − 2 − 4

MOB_1P

MOB_1P

  • A.0 − 3 − 6 rozprawka
  • B.0 − 4 − 6 − 9 − 12 interpretacja
  • A.0 − 2 − 4 − 6
  • B.0 − 4 − 8 − 12
  • C.0 − 1 − 2
  • D.0 − 2 − 4
  • E.0 − 1 − 2
  • F.0 − 1 − 3 G. 0 − 2 − 4 H. 0 − 2 − 4 MOB_1P
Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 10. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
1 p. – za podanie poprawnej odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Перыядычны друк спрыяе рэтрансляцыі культурных тэрмінаў і замацаванню іх
у сучаснай сістэме мовы. Беларускамоўныя выданні спрыяюць павелічэнню ўжывання
ўласнабеларускай лексікі, якая выцясняе штучныя, не ўласцівыя беларускай мове словы.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 10. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 10. (0–1) Растлумач, якую ролю, паводле аўтара тэксту, адыгрывае беларускі перыядычны друк у адносінах да беларускай мовы? ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 10. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 1 p. – za podanie poprawnej odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Перыядычны друк спрыяе рэтрансляцыі культурных тэрмінаў і замацаванню іх…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 10. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 1 p. – za podanie poprawnej odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Перыядычны друк спрыяе рэтрансляцыі культурных тэрмінаў і замацаванню іх у сучаснай сістэме мовы. Беларускамоўныя… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie wybieraj odpowiedzi na podstawie pojedynczego słowa lub samego oznaczenia. Sprawdź cały warunek zadania i właściwy wiersz albo kolumnę klucza.

Punktowanie i źródło

Zadanie 10. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
1 p. – za podanie poprawnej odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Перыядычны друк спрыяе рэтрансляцыі культурных тэрмінаў і замацаванню іх
у сучаснай сістэме мовы. Беларускамоўныя выданні спрыяюць павелічэнню ўжывання
ўласнабеларускай лексікі, якая выцясняе штучныя, не ўласцівыя беларускай мове словы.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 11

37 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 11.
Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.

Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай
і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса
Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна
налічваць не менш за 250 слоў.

Барыс Сачанка
Чаравікі-туфелькі

З інстытута прыбегла радасная, узрушаная. Мімаходзь кінула на стол папку і ветрам
уварвалася ў бацькаў кабінет.
– Папахен, у нас у суботу вечар! – гулліва крыкнула яшчэ з парога. – Мне трэба
новыя туфлі.
Стары, лысы да апошняга воласа прафесар зняў акуляры, асцярожна палажыў на
стол ручку, якою толькі што пісаў новую сваю работу, і, стомлена паціраючы далонню
скроні, сказаў:
– Лізачка, хто ж гэтак гаворыць з бацькам?
– А што? – здзівілася дзяўчына.
– Па-першае, я табе ніякі не папахен, а тата, – устаючы з-за стала, сказаў прафесар.
Па-другое… Прысядзь, калі ласка, дачушка, на канапу.
Ліза села.
– Я вось што хацеў табе сказаць, – пачаў прафесар, прысаджваючыся да дачкі. – Як
ведаеш, я таксама не нарадзіўся адразу прафесарам і некалі вучыўся ў інстытуце. Дык
вось. Калі мне было столькі год, як табе, са мной здарыўся адзін прыкры выпадак: у мяне
падраўся чаравік. У майстэрні абяцалі адрамантаваць яго праз дзень. А паколькі другіх
чаравікаў я не меў, то назаўтра ў інстытут я пайшоў босы. Пайшоў рана, чуць свет, каб
ніхто не бачыў. Сеў у самы куток…
– Далей можаш не расказваць, – перапыніла Ліза бацьку. – Я ўсё ведаю…
– Што ж ты ведаеш? – усміхнуўся прафесар.
– Усё, усё ведаю. Ведаю, што табе не адрамантавалі таго чаравіка ні заўтра, ні
паслязаўтра, ні праз тыдзень… І ўсе гэтыя дні ты хадзіў босы на лекцыі… Ведаю, што
табе штогод хоць раз ды сніцца, як ты босы, ужо прафесар, ідзеш па праспекце
ў інстытут. Ведаю, што ты будзеш цяпер пытаць, колькі пар туфляў у мяне. Мне абрыдла
ўсё гэта слухаць, я не хачу, не хачу твайго нічога!…
Падхапілася, тупнула абцасікам моднай туфелькі і, уся ў слязах, выбегла з кабінета,
моцна ляпнуўшы дзвярыма.
Стары прафесар паківаў галавою і ўстаў з канапы. Прайшоўся сюды-туды па
кабінеце, потым сеў за стол. Але болей не мог напісаць ні радка – у галаву лезла зусім
другое.
Адсунуўшы ў бок паперы, ён перабіраў у памяці зноў усё сваё жыццё, думаў, як гэта
і чаму так здарылася, што яго не разумее і не хоча разумець родная дачка…

Б. Сачанка, Чаравікі-туфелькі [у:] В. Сянкевіч, Са словам праз стагоддзі. Падручнік па
літаратурнай і культурнай адукацыі для вучняў 1 класа сярэдніх школ, Warszawa 2002, s. 36.

MOB_1P

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інтэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш за 250 слоў.

Максім Багдановіч
Пагоня

Толькі ў сэрцы трывожным пачую
За краіну радзімую жах, –
Ўспомню Вострую Браму святую
I ваякаў па грозных канях.

Ў белай пене праносяцца коні, –
Рвуцца, мкнуцца і цяжка хрыпяць…
Старадаўняй Літоўскай Пагоні
Не разбіць, не спыніць, не стрымаць.

У бязмерную даль вы ляціце,
А за вамі, прад вамі – гады.
Вы за кім у пагоню спяшыце?
Дзе шляхі вашы йдуць і куды?

Мо яны, Беларусь, панясліся
За тваімі дзяцьмі ўздагон,
Што забылі цябе, адракліся,
Прадалі і аддалі ў палон?

Бійце ў сэрцы іх – бійце мячамі,
Не давайце чужынцамі быць!
Хай пачуюць, як сэрца начамі
Аб радзімай старонцы баліць…

Маці родная, Маці-Краіна!
Не ўсцішыцца гэтакі боль…
Ты прабач, Ты прымі свайго сына,
За Цябе яму ўмерці дазволь!..

Ўсё лятуць і лятуць тыя коні,
Срэбнай збруяй далёка грымяць…
Старадаўняй Літоўскай Пагоні
Не разбіць, не спыніць, не стрымаць.

[1916]

М. Багдановіч, Пагоня [у:] Беларуская літаратура. Хрэстаматыя, Мінск 2004, с. 305–306.

MOB_1P

Pokaż oficjalne kryteria i omówienie źródłowe

Zadanie 11

Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай
і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса
Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна
налічваць не менш за 250 слоў.

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający:
narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty
kultury ważne dla poczucia tożsamości
narodowej […].
III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający:
3.1. sprawnie posługuje się oficjalną
odmianą języka narodowego [gimnazjum];
3.1. tworzy dłuższy tekst pisany zgodnie
z podstawowymi regułami jego organizacji,
przestrzegając zasad spójności znaczeniowej
i logicznej;
3.2. tworzy samodzielną wypowiedź
argumentacyjną według podstawowych
zasad logiki i retoryki (stawia tezę, dobiera
i porządkuje argumenty, dobiera przykłady
ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza
prawidłowe wnioskowanie);
3.4. stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne,
zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji.
IV. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający:
4.7. określa problematykę utworu
[gimnazjum];
4.10. rozpoznaje sposoby kreowania
bohatera i świata przedstawionego.

Kryteria oceny rozprawki

Sformułowanie
stanowiska
wobec Uzasadnienie Poprawność Zamysł Spójność Poprawność Poprawność
A B C D E F Styl tekstu G H
problemu stanowiska rzeczowa kompozycyjny lokalna językowa zapisu
podanego
w poleceniu
Uzasadnienie Pełna
trafne, Zapis
Stanowisko jest 12 spójność Brak
szerokie w pełni
adekwatne wypowiedzi błędów lub
i pogłębione Brak błędów Kompozycja Styl poprawny
6 do problemu 2 4 2 lub 3 4 nieliczne 4
rzeczowych funkcjonalna stosowny lub nieliczne
podanego Uzasadnienie nieznaczne błędy
błędy
w poleceniu 9 trafne zaburzenia nierażące
nierażące
i szerokie spójności
Stanowisko jest Uzasadnienie Liczne
częściowo 6 trafne, Nie więcej Liczne błędy
Zaburzenia Znaczne Styl błędy
adekwatne ale wąskie niż jeden nierażące
3 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2 nierażące
do problemu błąd lub nieliczne
Uzasadnienie kompozycji spójności stosowny lub nieliczne
podanego 4 rzeczowy błędy rażące
częściowe błędy rażące
w poleceniu
Stanowisko jest
Brak
nieadekwatne Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne
0 0 uzasadnienia 0 0 0 0 0 0
lub brak rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące błędy rażące
stanowiska
stanowiska

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Sformułowanie stanowiska (np. w postaci tezy lub hipotezy). Zdający powinien zrozumieć problem
postawiony w poleceniu i sformułować stanowisko będące rozwiązaniem problemu. Stanowisko jest oceniane
ze względu na to, czy jest udaną próbą rozwiązania problemu.
Adekwatność to odpowiedniość (zgodność, współmierność) stanowiska i problemu (zdający może się zgodzić,
nie zgodzić, zachować postawę ambiwalentną wobec istoty problemu).
Stanowisko będące częściowo udaną próbą rozwiązania problemu jest skutkiem niepełnego zrozumienia
problemu lub niepełnego zrozumienia tekstu.
Wypowiedź argumentacyjna, w której brak stanowiska, może zawierać jedynie streszczenie tekstu, biografię
autora itp. lub rozwijać myśli niezwiązane z poleceniem.
Sformułowanie stanowiska nie musi stanowić wyodrębnionej części rozprawki.

B. Uzasadnienie stanowiska. Uzasadnienie jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne, czy jest szerokie
i czy jest pogłębione.
Uzasadnienie nie musi być graficznie wyodrębnioną częścią rozprawki.
Uzasadnienie trafne zawiera logicznie poprawne argumenty (czyli stwierdzenia poparte przykładami)
za przyjętym rozwiązaniem problemu.
Szerokość uzasadnienia ocenia się na podstawie tego, czy zdający w swojej wypowiedzi odniósł się
do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest szerokie, jeśli zdający trafnie odniósł się do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest wąskie, jeśli zdający trafnie odniósł się tylko do niektórych elementów wskazanych
w poleceniu (np. nie odniósł się do podanego w zadaniu tekstu lub nie przywołał innego tekstu kultury).
Uzasadnienie pogłębione to uzasadnienie, w którym zdający wnikliwie odniósł się w rozwinięciu do wszystkich
elementów polecenia.
Uzasadnienie jest częściowe, jeżeli (a) niektórych argumentów nie można uznać za logicznie poprawne wobec
przyjętego stanowiska lub (b) niektóre argumenty są niepoparte przykładami, lub (c) niektóre argumenty są
wzajemnie sprzeczne.

Wypowiedź argumentacyjna, w której brak uzasadnienia, nie zawiera logicznie poprawnych argumentów
za przyjętym rozwiązaniem problemu lub rozwija myśli niezwiązane ze stanowiskiem.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach własnych
lub datach) niewpływające na uzasadnienie stanowiska wobec problemu uważa się za usterki, a nie błędy
rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający, oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia stanowiska
i uzasadniających je argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie i konsekwentnie
uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń).
Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle
powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej
kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi, znajdującymi
się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi to np. akapity
zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok luźnych myśli,
skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.

Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszczalne są drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.
Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie kontroluje
jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego, nieoficjalnego,
wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.
Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.

Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny kolokwializm,
wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie uznaje się za błędy
stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў.

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający:
narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty
kultury ważne dla poczucia tożsamości
narodowej […];
1.2. rozpoznaje wartości narodowe związane
z własnym dziedzictwem kulturowym,
np.: ojczyzna, […] społeczność, naród […].
III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający:
3.1. sprawnie posługuje się oficjalną
odmianą języka narodowego [gimnazjum];
3.1. tworzy dłuższy tekst pisany zgodnie
z podstawowymi regułami jego organizacji,
przestrzegając zasad spójności znaczeniowej
i logicznej;
3.2. tworzy samodzielną wypowiedź
argumentacyjną według podstawowych
zasad logiki i retoryki (stawia tezę, dobiera
i porządkuje argumenty, dobiera przykłady
ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza
prawidłowe wnioskowanie);
3.4. stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne,
zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji.
IV. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający:
4.7. określa problematykę utworu
[gimnazjum];
4.5. rozpoznaje treści symboliczne utworu;
4.10. rozpoznaje sposoby kreowania
bohatera i świata przedstawionego ([…]
sytuacja liryczna […]);
4.13. wykorzystuje w interpretacji utworu
konteksty […].

Kryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego
Uzasadnienie
Koncepcja Poprawność Zamysł Spójność Poprawność Poprawność
A B tezy C D E F Styl tekstu G H
interpretacyjna rzeczowa kompozycyjny lokalna językowa zapisu
interpretacyjnej
Koncepcja Pełna
Zapis
niesprzeczna spójność Brak
w pełni
z utworem, Uzasadnienie Brak wypowiedzi błędów lub
Kompozycja Styl poprawny
6 spójna 12 trafne 2 błędów 4 2 lub 3 4 nieliczne 4
funkcjonalna stosowny lub nieliczne
i obejmująca i pogłębione rzeczowych nieznaczne błędy
błędy
sensy zaburzenia nierażące
nierażące
niedosłowne spójności
Koncepcja
niesprzeczna
z utworem, ale
Uzasadnienie
niespójna i/lub
4 8 trafne, ale
obejmująca
niepogłębione Liczne
w większości Nie więcej Liczne błędy
znaczenia Zaburzenia Znaczne Styl błędy
niż jeden nierażące
dosłowne 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 nierażące 2
błąd lub nieliczne
kompozycji spójności stosowny lub nieliczne
rzeczowy błędy rażące
błędy rażące
Koncepcja
Uzasadnienie
częściowo
2 4 częściowo
sprzeczna
trafne
z utworem

Brak koncepcji
Brak trafnych
lub koncepcja
argumentów Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne Liczne błędy
0 całkowicie 0 0 0 0 0 0 0
uzasadniających rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny błędy rażące rażące
sprzeczna
interpretację
z utworem

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Koncepcja interpretacyjna jest efektem poszukiwania przez zdającego całościowego sensu utworu, tzn. jest
pomysłem na jego odczytanie (wyrażonym np. w postaci tezy lub hipotezy interpretacyjnej). Ocenia się ją
ze względu na to, czy jest niesprzeczna z utworem i czy jest spójna, a także czy zdający dociera do sensów
niedosłownych interpretowanego utworu, czy czyta go jedynie na poziomie dosłownym.

– Koncepcja jest częściowo sprzeczna z utworem, jeśli jedynie we fragmentach (lub fragmencie) znajduje
potwierdzenie w tekście.
– Koncepcja jest całkowicie sprzeczna z utworem, jeśli nawet we fragmentach (lub fragmencie) nie znajduje
potwierdzenia w tekście.
– Koncepcja jest spójna, gdy obejmuje i łączy w całość odszukane przez piszącego sensy utworu.
– Koncepcja jest niespójna, gdy jest fragmentaryczna, tzn. rekonstruuje pojedyncze sensy cząstkowe
(np. z poszczególnych strof tekstu) bez wskazania całościowego sensu utworu, oraz gdy zawiera luźno powiązane,
niepowiązane lub wzajemnie wykluczające się odczytania sensu utworu (niesprzeczne
z interpretowanym utworem).
Brak koncepcji to brak śladów poszukiwania sensu utworu (całościowego i/lub sensów cząstkowych) – praca nie
jest interpretacją, a np. streszczeniem.
Koncepcja interpretacyjna nie musi stanowić wyodrębnionej części pracy, może wynikać z jej całościowej
wymowy.

B. Uzasadnienie interpretacji jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne i czy jest pogłębione.
– Uzasadnienie trafne zawiera wyłącznie powiązane z tekstem argumenty na rzecz odczytania sensu utworu.
Argumenty muszą wynikać ze sfunkcjonalizowanej analizy, to znaczy wywodzić się z formy lub/i treści
tekstu.
– Uzasadnienie jest częściowo trafne, jeśli w pracy oprócz niepowiązanych z tekstem lub/i niewynikających
ze sfunkcjonalizowanej analizy argumentów został sformułowany przynajmniej jeden argument powiązany
z tekstem i wynikający ze sfunkcjonalizowanej analizy.
– Uzasadnienie jest pogłębione, jeśli jest osadzone nie tylko w tekście, ale także w potwierdzonych tekstem
i przyjętą koncepcją interpretacyjną kontekstach (np. biograficznym, historycznoliterackim, filozoficznym,
kulturowym). Zdający powinien choć częściowo rozwinąć przywołany kontekst, aby uzasadnić jego
pojawienie się.
– Uzasadnienie jest niepogłębione, gdy zdający przywołuje argumenty tylko z tekstu, albo tylko z kontekstu.
Wszystkie argumenty muszą być sfunkcjonalizowane.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach własnych
lub datach) niewpływające na koncepcję interpretacyjną uważa się za usterki, a nie błędy rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia koncepcji
interpretacyjnej i uzasadniających ją argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie
i konsekwentnie uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń). Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział
tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w
tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja
jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi, znajdującymi
się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi to np. akapity
zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok luźnych myśli,
skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.
Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszcza się drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.
Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie kontroluje
jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego, nieoficjalnego,
wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.

Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.
Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny kolokwializm,
wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie uznaje się za błędy
stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-182, zadanie 11. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 11. Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie. Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў. Барыс Сачанка Чаравікі-туфелькі З… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Zastosuj pełną rubrykę CKE

    W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 11 Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў. Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający: narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty kultury ważne…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Zadanie 11 Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна налічваць не менш за 250 слоў. Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający: narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty kultury ważne dla poczucia tożsamości narodowej […].… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie traktuj rubryki ani przykładowych sformułowań jako gotowej pracy do przepisania. Wybierz jeden temat, zachowaj limit i samodzielnie zrealizuj wszystkie wymagane elementy.

Punktowanie i źródło

Zadanie 11

Тэма 1. У чым заключаецца канфлікт пакаленняў? Паразважай над праблемай
і абгрунтуй свой погляд, спасылаючыся на пададзены ніжэй тэкст Барыса
Сачанкі Чаравікі-туфелькі і іншыя тэксты культуры. Твая праца павінна
налічваць не менш за 250 слоў.

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający:
narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty
kultury ważne dla poczucia tożsamości
narodowej […].
III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający:
3.1. sprawnie posługuje się oficjalną
odmianą języka narodowego [gimnazjum];
3.1. tworzy dłuższy tekst pisany zgodnie
z podstawowymi regułami jego organizacji,
przestrzegając zasad spójności znaczeniowej
i logicznej;
3.2. tworzy samodzielną wypowiedź
argumentacyjną według podstawowych
zasad logiki i retoryki (stawia tezę, dobiera
i porządkuje argumenty, dobiera przykłady
ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza
prawidłowe wnioskowanie);
3.4. stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne,
zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji.
IV. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający:
4.7. określa problematykę utworu
[gimnazjum];
4.10. rozpoznaje sposoby kreowania
bohatera i świata przedstawionego.

Kryteria oceny rozprawki

Sformułowanie
stanowiska
wobec Uzasadnienie Poprawność Zamysł Spójność Poprawność Poprawność
A B C D E F Styl tekstu G H
problemu stanowiska rzeczowa kompozycyjny lokalna językowa zapisu
podanego
w poleceniu
Uzasadnienie Pełna
trafne, Zapis
Stanowisko jest 12 spójność Brak
szerokie w pełni
adekwatne wypowiedzi błędów lub
i pogłębione Brak błędów Kompozycja Styl poprawny
6 do problemu 2 4 2 lub 3 4 nieliczne 4
rzeczowych funkcjonalna stosowny lub nieliczne
podanego Uzasadnienie nieznaczne błędy
błędy
w poleceniu 9 trafne zaburzenia nierażące
nierażące
i szerokie spójności
Stanowisko jest Uzasadnienie Liczne
częściowo 6 trafne, Nie więcej Liczne błędy
Zaburzenia Znaczne Styl błędy
adekwatne ale wąskie niż jeden nierażące
3 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2 nierażące
do problemu błąd lub nieliczne
Uzasadnienie kompozycji spójności stosowny lub nieliczne
podanego 4 rzeczowy błędy rażące
częściowe błędy rażące
w poleceniu
Stanowisko jest
Brak
nieadekwatne Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne
0 0 uzasadnienia 0 0 0 0 0 0
lub brak rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące błędy rażące
stanowiska
stanowiska

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Sformułowanie stanowiska (np. w postaci tezy lub hipotezy). Zdający powinien zrozumieć problem
postawiony w poleceniu i sformułować stanowisko będące rozwiązaniem problemu. Stanowisko jest oceniane
ze względu na to, czy jest udaną próbą rozwiązania problemu.
Adekwatność to odpowiedniość (zgodność, współmierność) stanowiska i problemu (zdający może się zgodzić,
nie zgodzić, zachować postawę ambiwalentną wobec istoty problemu).
Stanowisko będące częściowo udaną próbą rozwiązania problemu jest skutkiem niepełnego zrozumienia
problemu lub niepełnego zrozumienia tekstu.
Wypowiedź argumentacyjna, w której brak stanowiska, może zawierać jedynie streszczenie tekstu, biografię
autora itp. lub rozwijać myśli niezwiązane z poleceniem.
Sformułowanie stanowiska nie musi stanowić wyodrębnionej części rozprawki.

B. Uzasadnienie stanowiska. Uzasadnienie jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne, czy jest szerokie
i czy jest pogłębione.
Uzasadnienie nie musi być graficznie wyodrębnioną częścią rozprawki.
Uzasadnienie trafne zawiera logicznie poprawne argumenty (czyli stwierdzenia poparte przykładami)
za przyjętym rozwiązaniem problemu.
Szerokość uzasadnienia ocenia się na podstawie tego, czy zdający w swojej wypowiedzi odniósł się
do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest szerokie, jeśli zdający trafnie odniósł się do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest wąskie, jeśli zdający trafnie odniósł się tylko do niektórych elementów wskazanych
w poleceniu (np. nie odniósł się do podanego w zadaniu tekstu lub nie przywołał innego tekstu kultury).
Uzasadnienie pogłębione to uzasadnienie, w którym zdający wnikliwie odniósł się w rozwinięciu do wszystkich
elementów polecenia.
Uzasadnienie jest częściowe, jeżeli (a) niektórych argumentów nie można uznać za logicznie poprawne wobec
przyjętego stanowiska lub (b) niektóre argumenty są niepoparte przykładami, lub (c) niektóre argumenty są
wzajemnie sprzeczne.

Wypowiedź argumentacyjna, w której brak uzasadnienia, nie zawiera logicznie poprawnych argumentów
za przyjętym rozwiązaniem problemu lub rozwija myśli niezwiązane ze stanowiskiem.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach własnych
lub datach) niewpływające na uzasadnienie stanowiska wobec problemu uważa się za usterki, a nie błędy
rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający, oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia stanowiska
i uzasadniających je argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie i konsekwentnie
uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń).
Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle
powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej
kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi, znajdującymi
się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi to np. akapity
zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok luźnych myśli,
skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.

Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszczalne są drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.
Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie kontroluje
jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego, nieoficjalnego,
wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.
Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.

Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny kolokwializm,
wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie uznaje się za błędy
stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў.

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający:
narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty
kultury ważne dla poczucia tożsamości
narodowej […];
1.2. rozpoznaje wartości narodowe związane
z własnym dziedzictwem kulturowym,
np.: ojczyzna, […] społeczność, naród […].
III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający:
3.1. sprawnie posługuje się oficjalną
odmianą języka narodowego [gimnazjum];
3.1. tworzy dłuższy tekst pisany zgodnie
z podstawowymi regułami jego organizacji,
przestrzegając zasad spójności znaczeniowej
i logicznej;
3.2. tworzy samodzielną wypowiedź
argumentacyjną według podstawowych
zasad logiki i retoryki (stawia tezę, dobiera
i porządkuje argumenty, dobiera przykłady
ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza
prawidłowe wnioskowanie);
3.4. stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne,
zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji.
IV. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający:
4.7. określa problematykę utworu
[gimnazjum];
4.5. rozpoznaje treści symboliczne utworu;
4.10. rozpoznaje sposoby kreowania
bohatera i świata przedstawionego ([…]
sytuacja liryczna […]);
4.13. wykorzystuje w interpretacji utworu
konteksty […].

Kryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego
Uzasadnienie
Koncepcja Poprawność Zamysł Spójność Poprawność Poprawność
A B tezy C D E F Styl tekstu G H
interpretacyjna rzeczowa kompozycyjny lokalna językowa zapisu
interpretacyjnej
Koncepcja Pełna
Zapis
niesprzeczna spójność Brak
w pełni
z utworem, Uzasadnienie Brak wypowiedzi błędów lub
Kompozycja Styl poprawny
6 spójna 12 trafne 2 błędów 4 2 lub 3 4 nieliczne 4
funkcjonalna stosowny lub nieliczne
i obejmująca i pogłębione rzeczowych nieznaczne błędy
błędy
sensy zaburzenia nierażące
nierażące
niedosłowne spójności
Koncepcja
niesprzeczna
z utworem, ale
Uzasadnienie
niespójna i/lub
4 8 trafne, ale
obejmująca
niepogłębione Liczne
w większości Nie więcej Liczne błędy
znaczenia Zaburzenia Znaczne Styl błędy
niż jeden nierażące
dosłowne 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 nierażące 2
błąd lub nieliczne
kompozycji spójności stosowny lub nieliczne
rzeczowy błędy rażące
błędy rażące
Koncepcja
Uzasadnienie
częściowo
2 4 częściowo
sprzeczna
trafne
z utworem

Brak koncepcji
Brak trafnych
lub koncepcja
argumentów Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne Liczne błędy
0 całkowicie 0 0 0 0 0 0 0
uzasadniających rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny błędy rażące rażące
sprzeczna
interpretację
z utworem

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Koncepcja interpretacyjna jest efektem poszukiwania przez zdającego całościowego sensu utworu, tzn. jest
pomysłem na jego odczytanie (wyrażonym np. w postaci tezy lub hipotezy interpretacyjnej). Ocenia się ją
ze względu na to, czy jest niesprzeczna z utworem i czy jest spójna, a także czy zdający dociera do sensów
niedosłownych interpretowanego utworu, czy czyta go jedynie na poziomie dosłownym.

– Koncepcja jest częściowo sprzeczna z utworem, jeśli jedynie we fragmentach (lub fragmencie) znajduje
potwierdzenie w tekście.
– Koncepcja jest całkowicie sprzeczna z utworem, jeśli nawet we fragmentach (lub fragmencie) nie znajduje
potwierdzenia w tekście.
– Koncepcja jest spójna, gdy obejmuje i łączy w całość odszukane przez piszącego sensy utworu.
– Koncepcja jest niespójna, gdy jest fragmentaryczna, tzn. rekonstruuje pojedyncze sensy cząstkowe
(np. z poszczególnych strof tekstu) bez wskazania całościowego sensu utworu, oraz gdy zawiera luźno powiązane,
niepowiązane lub wzajemnie wykluczające się odczytania sensu utworu (niesprzeczne
z interpretowanym utworem).
Brak koncepcji to brak śladów poszukiwania sensu utworu (całościowego i/lub sensów cząstkowych) – praca nie
jest interpretacją, a np. streszczeniem.
Koncepcja interpretacyjna nie musi stanowić wyodrębnionej części pracy, może wynikać z jej całościowej
wymowy.

B. Uzasadnienie interpretacji jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne i czy jest pogłębione.
– Uzasadnienie trafne zawiera wyłącznie powiązane z tekstem argumenty na rzecz odczytania sensu utworu.
Argumenty muszą wynikać ze sfunkcjonalizowanej analizy, to znaczy wywodzić się z formy lub/i treści
tekstu.
– Uzasadnienie jest częściowo trafne, jeśli w pracy oprócz niepowiązanych z tekstem lub/i niewynikających
ze sfunkcjonalizowanej analizy argumentów został sformułowany przynajmniej jeden argument powiązany
z tekstem i wynikający ze sfunkcjonalizowanej analizy.
– Uzasadnienie jest pogłębione, jeśli jest osadzone nie tylko w tekście, ale także w potwierdzonych tekstem
i przyjętą koncepcją interpretacyjną kontekstach (np. biograficznym, historycznoliterackim, filozoficznym,
kulturowym). Zdający powinien choć częściowo rozwinąć przywołany kontekst, aby uzasadnić jego
pojawienie się.
– Uzasadnienie jest niepogłębione, gdy zdający przywołuje argumenty tylko z tekstu, albo tylko z kontekstu.
Wszystkie argumenty muszą być sfunkcjonalizowane.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach własnych
lub datach) niewpływające na koncepcję interpretacyjną uważa się za usterki, a nie błędy rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia koncepcji
interpretacyjnej i uzasadniających ją argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie
i konsekwentnie uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń). Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział
tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w
tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja
jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi, znajdującymi
się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi to np. akapity
zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok luźnych myśli,
skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.
Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszcza się drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.
Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie kontroluje
jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego, nieoficjalnego,
wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.

Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.
Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny kolokwializm,
wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie uznaje się za błędy
stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Oficjalne dokumenty

Materiały CKE

Dokumenty otwierają się na żądanie.

MOB-P1_1P-182