Przejdź do treści
Moja Matura

Maj 2016 · Formuła 2015

Język białoruski 2016 — poziom podstawowy — Formuła 2015

Pracuj we własnym tempie. Sprawdź oficjalne odpowiedzi i dostępne objaśnienia. Wyjaśnienia pozostające w opracowaniu są oznaczone przy zadaniach.

Zadania / części
11
Punkty na stronie
50
Poziom
Podstawowy

Zachowany status źródłowy: ten arkusz nie ma jeszcze zatwierdzenia redakcyjnego całego zestawu. Dostępne odpowiedzi i opracowania pozostają oznaczone przy zadaniach.

Pracuj z arkuszem

Zadania, odpowiedzi i opracowania

Zadanie 1.1

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 1.1. (0–1)
Пастаў тэзіс да тэксту.
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Strona 2 z 13 MOB_1P

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 1.1. (0–1)

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne sformułowanie tezy.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Мода на адмову ад мяса і іншых прадуктаў жывёльнага паходжання авалодвае планетай
і дабіраецца да Беларусі.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 1.1. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 1.1. (0–1) Пастаў тэзіс да тэксту. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 1.1. (0–1) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne sformułowanie tezy. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Мода на адмову ад мяса і іншых…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 1.1. (0–1) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […] zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte w nich informacje zarówno jawne, jak i ukryte. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne sformułowanie tezy. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Мода на адмову ад мяса і іншых прадуктаў жывёльнага паходжання авалодвае… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 1.1. (0–1)

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.12. Zdający odczytuje sens tekstów […]
zawartych w nich informacji. publicystycznych, uwzględniając zawarte
w nich informacje zarówno jawne, jak
i ukryte.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne sformułowanie tezy.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Мода на адмову ад мяса і іншых прадуктаў жывёльнага паходжання авалодвае планетай
і дабіраецца да Беларусі.

Strona arkusza: 2

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 1.2

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 1.2. (0–1)
Адкажы сваімі словамі, чым паводле аўтара тэксту з’яўляецца веганства?
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 1.2. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi
zawartych w nich informacji. wydzielić fragment i objaśnić jego sens […].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie terminu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
• Веганства – гэта спосаб харчавання: выключэнне мясных прадуктаў.
• Веганства – філасофія жыцця.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 1.2. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 1.2. (0–1) Адкажы сваімі словамі, чым паводле аўтара тэксту з’яўляецца веганства? ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 1.2. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi zawartych w nich informacji. wydzielić fragment i objaśnić jego sens […]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie terminu. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie • Веганства – гэта спосаб харчавання: выключэнне мясных прадуктаў. • Веганства – філасофія жыцця.

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 1.2. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi zawartych w nich informacji. wydzielić fragment i objaśnić jego sens […]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie terminu. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie • Веганства – гэта спосаб харчавання: выключэнне мясных прадуктаў. • Веганства – філасофія жыцця. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 1.2. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens tekstu, potrafi
zawartych w nich informacji. wydzielić fragment i objaśnić jego sens […].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie terminu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
• Веганства – гэта спосаб харчавання: выключэнне мясных прадуктаў.
• Веганства – філасофія жыцця.

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 1.3

2 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 1.3. (0–2)
Праўда ці фальш? Пазнач згодна з інфармацыямі пададзенымі ў тэксце.
Праўдзівыя інфармацыі пазнач (П), фальшывыя (Ф).

Тэрмін “немалочнага веганства” з’явіўся ў Брытаніі больш за 60 гадоў П Ф
1.
таму.

Тэарэтык веганства Дональд Уотсан, дзякуючы адпаведнаму П Ф
2.
харчаванню, дажыў да 95 гадоў.

3. Веганы хутчэй за іншых падатны на хваробы. П Ф

Веганства – найбольш строгая форма вегетарыянства, якая максімальна
4. выключае ўжыванне прадуктаў, звязаных з эксплуатацыяй і забойствам П Ф
жывёл.

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 1.3. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
2 p. – za 4 poprawne odpowiedzi.
1 p. – za 3 poprawne odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
1. П
2. П
3. Ф
4. П

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 1.3. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 1.3. (0–2) Праўда ці фальш? Пазнач згодна з інфармацыямі пададзенымі ў тэксце. Праўдзівыя інфармацыі пазнач (П), фальшывыя (Ф). Тэрмін “немалочнага веганства” з’явіўся ў Брытаніі больш за 60 гадоў П Ф 1. таму. Тэарэтык веганства Дональд Уотсан, дзякуючы адпаведнаму П Ф 2. харчаванню, дажыў да 95 гадоў. 3. Веганы хутчэй за іншых… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 1.3. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 2 p. – za 4 poprawne odpowiedzi. 1 p. – za 3 poprawne odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie 1. П 2. П 3. Ф 4. П

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 1.3. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 2 p. – za 4 poprawne odpowiedzi. 1 p. – za 3 poprawne odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie 1. П 2. П 3. Ф 4. П Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 1.3. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
2 p. – za 4 poprawne odpowiedzi.
1 p. – za 3 poprawne odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
1. П
2. П
3. Ф
4. П

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 1.4

2 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 1.4. (0–2)
У якім стылі напісаны тэкст і якую выконвае функцыю?
стыль – ……………………………………………………………………………………………………………………….
функцыя − ………………………………………………………………………………………………………………….

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 1.4. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający wskazuje charakterystyczne
zawartych w nich informacji. cechy stylu tekstu, nazywa zastosowane
w nim środki językowe i określa ich
funkcje.

Schemat punktowania
2 p. – za wskazanie stylu tekstu i funkcji tekstu.
1 p. – za wskazanie stylu tekstu lub funkcji tekstu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
Публіцыстычны стыль.
Функцыя тэксту: высвятляе актуальныя праблемы/надзённыя пытанні грамадства.
У публіцыстычным тэксце, у адрозненне ад навуковага, дапушчальна суб’ектыўная
ацэнка аўтарам закранутае праблемы.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 1.4. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 1.4. (0–2) У якім стылі напісаны тэкст і якую выконвае функцыю? стыль – ………………………………………………………………………………………………………………………. функцыя −… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Заданне 1.4. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający wskazuje charakterystyczne zawartych w nich informacji. cechy stylu tekstu, nazywa zastosowane w nim środki językowe i określa ich funkcje. Schemat punktowania 2 p. – za wskazanie stylu tekstu i funkcji tekstu. 1 p. – za wskazanie stylu tekstu lub funkcji tekstu. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie Публіцыстычны стыль.…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 1.4. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający wskazuje charakterystyczne zawartych w nich informacji. cechy stylu tekstu, nazywa zastosowane w nim środki językowe i określa ich funkcje. Schemat punktowania 2 p. – za wskazanie stylu tekstu i funkcji tekstu. 1 p. – za wskazanie stylu tekstu lub funkcji tekstu. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie Публіцыстычны стыль. Функцыя тэксту: высвятляе актуальныя… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 1.4. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.9. Zdający wskazuje charakterystyczne
zawartych w nich informacji. cechy stylu tekstu, nazywa zastosowane
w nim środki językowe i określa ich
funkcje.

Schemat punktowania
2 p. – za wskazanie stylu tekstu i funkcji tekstu.
1 p. – za wskazanie stylu tekstu lub funkcji tekstu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
Публіцыстычны стыль.
Функцыя тэксту: высвятляе актуальныя праблемы/надзённыя пытанні грамадства.
У публіцыстычным тэксце, у адрозненне ад навуковага, дапушчальна суб’ектыўная
ацэнка аўтарам закранутае праблемы.

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 1.5

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 1.5. (0–1)
Якія эканамічныя карысці з веганства бачыць аўтарка тэксту для Беларусі?
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

MOB_1P Strona 3 z 13

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 1.5. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
1 p. – za prawidłową odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
У беларускім сельскагаспадарчым сектары найбольш прыбытковай з’яўляецца
прадукцыя раслінаводства, таму папулярнасць веганства магла б прычыніцца
да эканамічнага развіцця краіны з аднаго боку, а з другога – меншых выдаткаў
для пакупнікоў.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 1.5. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 1.5. (0–1) Якія эканамічныя карысці з веганства бачыць аўтарка тэксту для Беларусі? ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 1.5. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 1 p. – za prawidłową odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie У беларускім сельскагаспадарчым сектары найбольш прыбытковай з’яўляецца прадукцыя раслінаводства, таму папулярнасць веганства магла б…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 1.5. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 1 p. – za prawidłową odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie У беларускім сельскагаспадарчым сектары найбольш прыбытковай з’яўляецца прадукцыя раслінаводства, таму папулярнасць веганства магла б прычыніцца да эканамічнага развіцця… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 1.5. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
1 p. – za prawidłową odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
У беларускім сельскагаспадарчым сектары найбольш прыбытковай з’яўляецца
прадукцыя раслінаводства, таму папулярнасць веганства магла б прычыніцца
да эканамічнага развіцця краіны з аднаго боку, а з другога – меншых выдаткаў
для пакупнікоў.

Strona arkusza: 3

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2.1

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 2.1. (0–1)
Да якога літаратурнага жанру адносіцца тэкст Альгерда Бахарэвіча Ганаровая
вешалка?

……………………………………………………………………………………………………………………………………

Strona 4 z 13 MOB_1P

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 2.1. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający rozpoznaje cechy gatunkowe
zawartych w nich informacji. tekstu.

Schemat punktowania
1 p. – za prawidłowo określony gatunek tekstu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
эсэ

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 2.1. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 2.1. (0–1) Да якога літаратурнага жанру адносіцца тэкст Альгерда Бахарэвіча Ганаровая вешалка? …………………………………………………………………………………………………………………………………… Strona 4 z 13 MOB_1P Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 2.1. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający rozpoznaje cechy gatunkowe zawartych w nich informacji. tekstu. Schemat punktowania 1 p. – za prawidłowo określony gatunek tekstu. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie эсэ

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 2.1. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający rozpoznaje cechy gatunkowe zawartych w nich informacji. tekstu. Schemat punktowania 1 p. – za prawidłowo określony gatunek tekstu. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie эсэ Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 2.1. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający rozpoznaje cechy gatunkowe
zawartych w nich informacji. tekstu.

Schemat punktowania
1 p. – za prawidłowo określony gatunek tekstu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Rozwiązanie
эсэ

Strona arkusza: 4

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2.2

2 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 2.2. (0–2)
Якую функцыю ў прадстаўленым тэксце выконвае:
A. клічны сказ (Смутна мне, Божа! Куды я ні гляну…)
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Б. пытальны сказ (Навошта кніжкі чытаць, калі ёсць вышыванка?)
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 2.2. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu
zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie
fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz
funkcję na tle całości.

A.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie użycia formy wykrzyknika.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Клічны сказ „Смутна мне, Божа! Куды я ні гляну…”, выкарыстаны аўтарам на пачатку
тэксту, звяртае ўвагу чытача, на праблему, якая яго моцна хвалюе і не пакідае
раўнадушным. Функцыя такога тыпу скaзаў – эмацыянальная.

Б.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie użycia zdania pytającego.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Пытальныя сказы, як напрыклад, „Навошта кніжкі чытаць, калі ёсць вышыванка?”,
з’яўляюцца сказамі пабуджальнага характару, ставяцца для разважання над закранутай
праблемай, паглыбляюць пошукі над сутнасцю пытання.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 2.2. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 2.2. (0–2) Якую функцыю ў прадстаўленым тэксце выконвае: A. клічны сказ (Смутна мне, Божа! Куды я ні гляну…) ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Заданне 2.2. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz funkcję na tle całości. A. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie użycia formy wykrzyknika. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Клічны сказ „Смутна мне, Божа! Куды…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 2.2. (0–2) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz funkcję na tle całości. A. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie użycia formy wykrzyknika. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Клічны сказ „Смутна мне, Божа! Куды я ні гляну…”, выкарыстаны аўтарам на… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 2.2. (0–2)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu
zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie
fragmentów; potrafi objaśnić ich sens oraz
funkcję na tle całości.

A.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie użycia formy wykrzyknika.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Клічны сказ „Смутна мне, Божа! Куды я ні гляну…”, выкарыстаны аўтарам на пачатку
тэксту, звяртае ўвагу чытача, на праблему, якая яго моцна хвалюе і не пакідае
раўнадушным. Функцыя такога тыпу скaзаў – эмацыянальная.

Б.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie użycia zdania pytającego.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Пытальныя сказы, як напрыклад, „Навошта кніжкі чытаць, калі ёсць вышыванка?”,
з’яўляюцца сказамі пабуджальнага характару, ставяцца для разважання над закранутай
праблемай, паглыбляюць пошукі над сутнасцю пытання.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2.3

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 2.3. (0–1)
Растлумач, што ў кантэксце тэксту значыць словазлучэнне сялянская кашуля.
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 2.3. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu
zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie
fragmentów; potrafi objaśnić ich sens […]
na tle całości.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie sformułowania.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Cловазлучэнне гаворыць пра адарванасць сучасных беларусаў ад сялянскіх каранёў, ад
таго чым жылі некалі класікі беларускай літаратуры. Сучаснае пакаленне – гэта
ў пераважнай большасці адукаваныя людзі, якія жывуць сучаснымі праблемамі.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 2.3. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 2.3. (0–1) Растлумач, што ў кантэксце тэксту значыць словазлучэнне сялянская кашуля. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Заданне 2.3. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens […] na tle całości. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie sformułowania. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Cловазлучэнне гаворыць пра адарванасць сучасных беларусаў…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 2.3. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; potrafi objaśnić ich sens […] na tle całości. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie sformułowania. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie Cловазлучэнне гаворыць пра адарванасць сучасных беларусаў ад сялянскіх каранёў, ад таго чым жылі… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 2.3. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens całego tekstu
zawartych w nich informacji. […] oraz wydzielonych przez siebie
fragmentów; potrafi objaśnić ich sens […]
na tle całości.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie sformułowania.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
Cловазлучэнне гаворыць пра адарванасць сучасных беларусаў ад сялянскіх каранёў, ад
таго чым жылі некалі класікі беларускай літаратуры. Сучаснае пакаленне – гэта
ў пераважнай большасці адукаваныя людзі, якія жывуць сучаснымі праблемамі.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2.4

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 2.4. (0–1)
Якую функцыю, паводле аўтара тэксту, выконвае вышыванка ў сучасным
грамадскім жыцці беларусаў?
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 2.4. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
На маю думку, гэта проста мода.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 2.4. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 2.4. (0–1) Якую функцыю, паводле аўтара тэксту, выконвае вышыванка ў сучасным грамадскім жыцці беларусаў? ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 2.4. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie На маю думку, гэта проста мода.

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 2.4. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie На маю думку, гэта проста мода. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Заданне 2.4. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.8. Zdający wyszukuje w wypowiedzi
zawartych w nich informacji. potrzebne informacje […] [gimnazjum].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
На маю думку, гэта проста мода.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2.5

1 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 2.5. (0–1)
У сказaх: Толькі, на жаль, кожная традыцыя ёсць усяго толькі міфам.
Апраўданнем голаду – гэтага вечнага спадарожніка людзей у вышыванках, аўтар
слова голад выкарыстоўвае ў пераносным значэнні. Як ты яго разумееш?
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

MOB_1P Strona 5 z 13

Заданне 3.

Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.

Тэма 1. Успаміны – крыніца шчасця ці суму? Абмяркуй праблему і абгрунтуй
свой погляд. Звяртайся да ніжэй пададзенага фрагмента тэксту Галя Янкі
Брыля, цэлага твора i іншага тэксту культуры. Твая праца павінна
налічваць не менш чым 250 слоў.

Янка Брыль

Галя
(cкарочана)

Калісьці, пры панах, гэта быў хутар. […] Ад хутара застаўся толькі сад, скрыпучы
журавель над зрубам студні і тая самая хата.
У хаце ад усёй Хамёнкавай сям'і ўцалела толькі нявестка Галя з дзецьмі, хлопцам
і дзяўчынкай. […]
А трактар гудзе і гудзе… Не пакінеш яго, не забудзеш, што гэта − Сярожа,
яе Сярожа… Божа мой, як гэта горка, балюча ад думкі такой!.. А ён жа быў яе, яна была
− яго, яны так хораша, так многа цалаваліся. Ды не многа, а тыдзень адзін, а ў тыдні
ж толькі сем начэй.
[…] Яна была наймалодшая ў іхняй дзявочай кампаніі. Сірата з самай беднай
у Гаросіцы хаты Марылі Парабчанкі. […] На пашы дзеці лаялі яе брыдкім бязлітасным
словам − байстручка. Ды з часам гэта слова абвалілася з яе, як шалуха. Прыгожай,
спраўнай вырастала Галачка. […]
Гэта быў толькі ўступ да вялікага шчасця, што мела прыйсці, што пачалося ў тую
ж ноч, калі ён цалаваў яе каля іхняга акна, а Галя закрывала твар рукамі і прасілася:
«Сярожа, міленькі, не трэба…» […]

І хто мог падумаць, што іх развітанне − навек!..
Цяпер вось стой ды слухай, як за пшаніцай, за вырваным ільном гудзе яго вясёлы
працавіты трактар. Думай пра першую радасць сваю, крычы, звар'яцей ды крычы,
каб успомніў цябе і прыйшоў.
[…] У верасні трыццаць дзевятага года, вярнуўшыся ў родную вёску, Сяргей адразу
ж пачуў, што дзяўчына яго − за другім.
Як гэта сталася, што малады Хамёнак, Данькаў сын, узяў дачку Марылі Парабчанкі?
[…] Ён − закахаўся, відаць, так, што пайшоў супраць волі бацькоў. Ну, а на месцы Галі
пайшла б за яго не адна. […]
Сама Галя ведала больш. Мікола лазіў за ёю даўно, яшчэ да Юрачкі. Гаворка
пра арышт Сяргея і Галіны горкія слёзы былі днямі ягонай радасці. […] Пра гэты замуж
шчаслівы трубілі не толькі чужыя − і сваякі, і маці была на яго, Міколавым, баку… […],
− у свёкравым вечным зудзенні толькі і чуваць было: «Байстручка, жабрачка,
няўдаліца…» […] Мікола здаваўся іншым за бацьку толькі раней, да вяселля. Тут, на
хутары, калі яна пераступіла з ім парог гэтай чортавай ямы, − Хамёнак застаўся
Хамёнкам. […]
У першы дзень пасля вяселля свякроў зварыла чыгун бульбы ў лупінах і з чыгуном
паставіла на стале. […]

Strona 6 z 13 MOB_1P

− Масла мо трохі растапі, − сказаў ён жонцы. […] вярнулася з лыжкаю масла. Яго
аказалася мала на ўсю скавародку. […] Пайдзі ты, Галя, другую дзяружку вазьмі.
Пойдзем, яшчэ разочак прынясём. Зімой лішні ахапак як знойдзеш. […]
− Я ніколі не крала, − сказала яна. − Трэба вам, мала свайго, дык ідзіце. […]
Гэта было напрадвесні сорак чацвёртага года. Нешта апоўначы Хамёнкавых
разбудзіў стук у акно. Ясна − хто гэта: адны былі ў той час гаспадары начэй. […] Сам
гаспадар у такіх выпадках не ўставаў з пасцелі. […]
− Добры вечар, Галя! І ты ад нас хаваешся?
Ах, ну чаму ты, дурніца, тады не сказала яму: «Забяры мяне, родны, адгэтуль!» Чаму
не назвала яго тым іменем, якое даражэй табе за ўсе на свеце імёны, − Сярожа?
Чаму?..[…]
Сядзь і сядзі каля акна. Хочаш − крычы, а хочаш − маўчы, пазірай. Ёсць і яшчэ адно,
што табе засталося, − заплач.
[…] Галя ідзе па расе каля пшаніцы, туды, дзе дарога ў поле.
«Не, ён − не толькі спекулянт, − у думках гаворыць яна, нібы яшчэ ўсё размаўляючы
з дачкой. − Ён − баязлівец, злосны, плюгавы, шкодны чалавек. Ён ніколі не быў тваім
бацькам, дачушка мая, не быў маім мужам. Ніколі!..»
Яна ўспамінае яго бараду. […]
Можа, нядобра гэта, што яна не шкадуе яго? То ж бацька дзецям, пражылі столькі
год… Ды не, не шкадуе, ні разу нават, здаецца, і не падумала. А трактар гудзе… […]
Я. Брыль, Галя [y:] Беларуская літаратура. Хрэстаматыя, Мінск 2004, с. 638– 647.

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інтэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў.

Наталля Арсеннева
Уваскрэсні

Ён уваскрос,
Ён – дзесь між намі,
Ён там, дзе ў срэбным пыле лоз,
у сіняй смузе над палямі
вісіць вясна…
Ён уваскрос.
Ускрос,
і зноў па Беларусі
перад сабой ідзе Хрыстос…
Здымае з душ настылых вусціш,
багаслаўляе соладзь кроз,
сяліб раскіданых прысады,
муры нязлічаных вязніц
і тых,
што пагублялі радасць
па кроплі кропля й дзень па дні…
Ідзе Хрыстос… Над Ім дугою
ўстае густы блакіт нябёс,

MOB_1P Strona 7 z 13

а ногі ў ранах незагойных
кладуць сляды на шэрань рос…
Дык прыпадзем
і вусны спалім
на тых слядох, што Бог Хрыстос
губляе, моўчкі йдучы ўдалеч,
бо Ён ускрос,
Ён уваскрос!
Няхай над родным папялішчам
усцяж галосіць нема лёс,
няхай крывавяць нас і нішчаць, –
ускрэсне Край,
бо й Ён ускрос!
Мацней за смерць,
за ўсё,
каханне
зямлі, дзе ад дзіцяці ўзрос…
Устань жа, ўстань,
ускрэсні сёння,
мой Край, як уваскрос Хрыстос!

1953
Н. Арсеннева, Уваскрэсні [у:] Ян Карчэўскі, Сучасная беларуская літаратура, Падручнік
па літаратурнай і культурнай адукацыі для вучняў 3 класса сярэдніх школ, Warszawa 2003, с. 248.

Strona 8 z 13 MOB_1P

WYPRACOWANIE
na temat nr…………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

MOB_1P Strona 9 z 13

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

Strona 10 z 13 MOB_1P

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

MOB_1P Strona 11 z 13

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

Tabelę wypełnia egzaminator!

Liczba punktów Suma Uzasadnienie przyznania 0 punktów

A. 0 − 3 − 6

rozprawka
B. 0 − 4 − 6 − 9 − 12

interpretacja
A. 0 − 2 − 4 − 6

B. 0 − 4 − 8 − 12

C. 0 − 1 − 2
D. 0 − 2 − 4
E. 0 − 1 − 2
F. 0 − 1 − 3
G. 0 − 2 − 4
H. 0 − 2 − 4

Strona 12 z 13 MOB_1P

MOB_1P Strona 13 z 13

  • A.0 − 3 − 6 rozprawka
  • B.0 − 4 − 6 − 9 − 12 interpretacja
  • A.0 − 2 − 4 − 6
  • B.0 − 4 − 8 − 12
  • C.0 − 1 − 2
  • D.0 − 2 − 4
  • E.0 − 1 − 2
  • F.0 − 1 − 3 G. 0 − 2 − 4 H. 0 − 2 − 4
Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Заданне 2.5. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens […] zdań […].
zawartych w nich informacji.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie słowa „голад”.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
У тэксце „Ганаровая вешалка”, слова „голад” выкарыстана ў пераносным значэнні
і можа абазначаць: сум за традыцыяй, гісторыяй і сваімі каранямі.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 2.5. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 2.5. (0–1) У сказaх: Толькі, на жаль, кожная традыцыя ёсць усяго толькі міфам. Апраўданнем голаду – гэтага вечнага спадарожніка людзей у вышыванках, аўтар слова голад выкарыстоўвае ў пераносным значэнні. Як ты яго разумееш?… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz

    Przypisane zasady CKE podają: Заданне 2.5. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens […] zdań […]. zawartych w nich informacji. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie słowa „голад”. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie У тэксце „Ганаровая вешалка”, слова „голад” выкарыстана ў пераносным значэнні і можа абазначаць: сум за традыцыяй, гісторыяй і сваімі каранямі.

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    Заданне 2.5. (0–1) II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens […] zdań […]. zawartych w nich informacji. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne wyjaśnienie słowa „голад”. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązanie У тэксце „Ганаровая вешалка”, слова „голад” выкарыстана ў пераносным значэнні і можа абазначаць: сум за традыцыяй, гісторыяй і сваімі каранямі. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie wybieraj odpowiedzi na podstawie pojedynczego słowa lub samego oznaczenia. Sprawdź cały warunek zadania i właściwy wiersz albo kolumnę klucza.

Punktowanie i źródło

Заданне 2.5. (0–1)
II. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie 2.10. Zdający odczytuje sens […] zdań […].
zawartych w nich informacji.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne wyjaśnienie słowa „голад”.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązanie
У тэксце „Ганаровая вешалка”, слова „голад” выкарыстана ў пераносным значэнні
і можа абазначаць: сум за традыцыяй, гісторыяй і сваімі каранямі.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 3

37 pkt

Język białoruski — odpowiedź według zasad CKE

Заданне 3.

Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.

Тэма 1. Успаміны – крыніца шчасця ці суму? Абмяркуй праблему і абгрунтуй
свой погляд. Звяртайся да ніжэй пададзенага фрагмента тэксту Галя Янкі
Брыля, цэлага твора i іншага тэксту культуры. Твая праца павінна
налічваць не менш чым 250 слоў.

Янка Брыль

Галя
(cкарочана)

Калісьці, пры панах, гэта быў хутар. […] Ад хутара застаўся толькі сад, скрыпучы
журавель над зрубам студні і тая самая хата.
У хаце ад усёй Хамёнкавай сям'і ўцалела толькі нявестка Галя з дзецьмі, хлопцам
і дзяўчынкай. […]
А трактар гудзе і гудзе… Не пакінеш яго, не забудзеш, што гэта − Сярожа,
яе Сярожа… Божа мой, як гэта горка, балюча ад думкі такой!.. А ён жа быў яе, яна была
− яго, яны так хораша, так многа цалаваліся. Ды не многа, а тыдзень адзін, а ў тыдні
ж толькі сем начэй.
[…] Яна была наймалодшая ў іхняй дзявочай кампаніі. Сірата з самай беднай
у Гаросіцы хаты Марылі Парабчанкі. […] На пашы дзеці лаялі яе брыдкім бязлітасным
словам − байстручка. Ды з часам гэта слова абвалілася з яе, як шалуха. Прыгожай,
спраўнай вырастала Галачка. […]
Гэта быў толькі ўступ да вялікага шчасця, што мела прыйсці, што пачалося ў тую
ж ноч, калі ён цалаваў яе каля іхняга акна, а Галя закрывала твар рукамі і прасілася:
«Сярожа, міленькі, не трэба…» […]

І хто мог падумаць, што іх развітанне − навек!..
Цяпер вось стой ды слухай, як за пшаніцай, за вырваным ільном гудзе яго вясёлы
працавіты трактар. Думай пра першую радасць сваю, крычы, звар'яцей ды крычы,
каб успомніў цябе і прыйшоў.
[…] У верасні трыццаць дзевятага года, вярнуўшыся ў родную вёску, Сяргей адразу
ж пачуў, што дзяўчына яго − за другім.
Як гэта сталася, што малады Хамёнак, Данькаў сын, узяў дачку Марылі Парабчанкі?
[…] Ён − закахаўся, відаць, так, што пайшоў супраць волі бацькоў. Ну, а на месцы Галі
пайшла б за яго не адна. […]
Сама Галя ведала больш. Мікола лазіў за ёю даўно, яшчэ да Юрачкі. Гаворка
пра арышт Сяргея і Галіны горкія слёзы былі днямі ягонай радасці. […] Пра гэты замуж
шчаслівы трубілі не толькі чужыя − і сваякі, і маці была на яго, Міколавым, баку… […],
− у свёкравым вечным зудзенні толькі і чуваць было: «Байстручка, жабрачка,
няўдаліца…» […] Мікола здаваўся іншым за бацьку толькі раней, да вяселля. Тут, на
хутары, калі яна пераступіла з ім парог гэтай чортавай ямы, − Хамёнак застаўся
Хамёнкам. […]
У першы дзень пасля вяселля свякроў зварыла чыгун бульбы ў лупінах і з чыгуном
паставіла на стале. […]

Strona 6 z 13 MOB_1P

− Масла мо трохі растапі, − сказаў ён жонцы. […] вярнулася з лыжкаю масла. Яго
аказалася мала на ўсю скавародку. […] Пайдзі ты, Галя, другую дзяружку вазьмі.
Пойдзем, яшчэ разочак прынясём. Зімой лішні ахапак як знойдзеш. […]
− Я ніколі не крала, − сказала яна. − Трэба вам, мала свайго, дык ідзіце. […]
Гэта было напрадвесні сорак чацвёртага года. Нешта апоўначы Хамёнкавых
разбудзіў стук у акно. Ясна − хто гэта: адны былі ў той час гаспадары начэй. […] Сам
гаспадар у такіх выпадках не ўставаў з пасцелі. […]
− Добры вечар, Галя! І ты ад нас хаваешся?
Ах, ну чаму ты, дурніца, тады не сказала яму: «Забяры мяне, родны, адгэтуль!» Чаму
не назвала яго тым іменем, якое даражэй табе за ўсе на свеце імёны, − Сярожа?
Чаму?..[…]
Сядзь і сядзі каля акна. Хочаш − крычы, а хочаш − маўчы, пазірай. Ёсць і яшчэ адно,
што табе засталося, − заплач.
[…] Галя ідзе па расе каля пшаніцы, туды, дзе дарога ў поле.
«Не, ён − не толькі спекулянт, − у думках гаворыць яна, нібы яшчэ ўсё размаўляючы
з дачкой. − Ён − баязлівец, злосны, плюгавы, шкодны чалавек. Ён ніколі не быў тваім
бацькам, дачушка мая, не быў маім мужам. Ніколі!..»
Яна ўспамінае яго бараду. […]
Можа, нядобра гэта, што яна не шкадуе яго? То ж бацька дзецям, пражылі столькі
год… Ды не, не шкадуе, ні разу нават, здаецца, і не падумала. А трактар гудзе… […]
Я. Брыль, Галя [y:] Беларуская літаратура. Хрэстаматыя, Мінск 2004, с. 638– 647.

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інтэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў.

Наталля Арсеннева
Уваскрэсні

Ён уваскрос,
Ён – дзесь між намі,
Ён там, дзе ў срэбным пыле лоз,
у сіняй смузе над палямі
вісіць вясна…
Ён уваскрос.
Ускрос,
і зноў па Беларусі
перад сабой ідзе Хрыстос…
Здымае з душ настылых вусціш,
багаслаўляе соладзь кроз,
сяліб раскіданых прысады,
муры нязлічаных вязніц
і тых,
што пагублялі радасць
па кроплі кропля й дзень па дні…
Ідзе Хрыстос… Над Ім дугою
ўстае густы блакіт нябёс,

MOB_1P Strona 7 z 13

а ногі ў ранах незагойных
кладуць сляды на шэрань рос…
Дык прыпадзем
і вусны спалім
на тых слядох, што Бог Хрыстос
губляе, моўчкі йдучы ўдалеч,
бо Ён ускрос,
Ён уваскрос!
Няхай над родным папялішчам
усцяж галосіць нема лёс,
няхай крывавяць нас і нішчаць, –
ускрэсне Край,
бо й Ён ускрос!
Мацней за смерць,
за ўсё,
каханне
зямлі, дзе ад дзіцяці ўзрос…
Устань жа, ўстань,
ускрэсні сёння,
мой Край, як уваскрос Хрыстос!

1953
Н. Арсеннева, Уваскрэсні [у:] Ян Карчэўскі, Сучасная беларуская літаратура, Падручнік
па літаратурнай і культурнай адукацыі для вучняў 3 класса сярэдніх школ, Warszawa 2003, с. 248.

Strona 8 z 13 MOB_1P

Pokaż oficjalne kryteria i omówienie źródłowe

3 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2 nierażące
do problemu błąd lub nieliczne
Uzasadnienie kompozycji spójności stosowny lub nieliczne
podanego 4 rzeczowy błędy rażące
częściowe błędy rażące
w poleceniu
Stanowisko jest
Brak
nieadekwatne Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne
0 0 uzasadnienia 0 0 0 0 0 0
lub brak rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące błędy rażące
stanowiska
stanowiska

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Sformułowanie stanowiska (np. w postaci tezy lub hipotezy). Zdający powinien zrozumieć problem
postawiony w poleceniu i sformułować stanowisko będące rozwiązaniem problemu. Stanowisko jest oceniane
ze względu na to, czy jest udaną próbą rozwiązania problemu.
Adekwatność to odpowiedniość (zgodność, współmierność) stanowiska i problemu (zdający może się
zgodzić, nie zgodzić, zachować postawę ambiwalentną wobec istoty problemu).
Stanowisko będące częściowo udaną próbą rozwiązania problemu jest skutkiem niepełnego zrozumienia
problemu lub niepełnego zrozumienia tekstu.
Wypowiedź argumentacyjna, w której brak stanowiska, może zawierać jedynie streszczenie tekstu, biografię
autora itp. lub rozwijać myśli niezwiązane z poleceniem.
Sformułowanie stanowiska nie musi stanowić wyodrębnionej części rozprawki.

B. Uzasadnienie stanowiska. Uzasadnienie jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne, czy jest szerokie
i czy jest pogłębione.
Uzasadnienie nie musi być graficznie wyodrębnioną częścią rozprawki.
Uzasadnienie trafne zawiera logicznie poprawne argumenty (czyli stwierdzenia poparte przykładami)
za przyjętym rozwiązaniem problemu.
Szerokość uzasadnienia ocenia się na podstawie tego, czy zdający w swojej wypowiedzi odniósł się
do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest szerokie, jeśli zdający trafnie odniósł się do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest wąskie, jeśli zdający trafnie odniósł się tylko do niektórych elementów wskazanych
w poleceniu (np. nie odniósł się do podanego w zadaniu tekstu lub nie przywołał innego tekstu kultury).
Uzasadnienie pogłębione to uzasadnienie, w którym zdający wnikliwie odniósł się w rozwinięciu do wszystkich
elementów polecenia.
Uzasadnienie jest częściowe, jeżeli (a) niektórych argumentów nie można uznać za logicznie poprawne wobec
przyjętego stanowiska lub (b) niektóre argumenty są niepoparte przykładami, lub (c) niektóre argumenty są
wzajemnie sprzeczne.

Wypowiedź argumentacyjna, w której brak uzasadnienia, nie zawiera logicznie poprawnych argumentów
za przyjętym rozwiązaniem problemu lub rozwija myśli niezwiązane ze stanowiskiem.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach
własnych lub datach) niewpływające na uzasadnienie stanowiska wobec problemu uważa się za usterki, a nie
błędy rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający, oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia stanowiska
i uzasadniających je argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie i konsekwentnie
uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń).
Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle
powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady
trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi,
znajdującymi się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi
to np. akapity zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok
luźnych myśli, skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.

Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszczalne są drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.
Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie
kontroluje jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego,
nieoficjalnego, wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.

Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.
Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny
kolokwializm, wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie
uznaje się za błędy stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў.

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający:
narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty
kultury ważne dla poczucia tożsamości
narodowej […];
1.2. rozpoznaje wartości narodowe związane
z własnym dziedzictwem kulturowym,
np.: ojczyzna, […] społeczność, naród […].
III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający:
3.1. sprawnie posługuje się oficjalną
odmianą języka narodowego [gimnazjum];
3.1. tworzy dłuższy tekst pisany zgodnie
z podstawowymi regułami jego organizacji,
przestrzegając zasad spójności znaczeniowej
i logicznej;
3.2. tworzy samodzielną wypowiedź
argumentacyjną według podstawowych
zasad logiki i retoryki (stawia tezę, dobiera
i porządkuje argumenty, dobiera przykłady
ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza
prawidłowe wnioskowanie);
3.4. stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne,
zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji.
IV. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający:
4.7. określa problematykę utworu
[gimnazjum];
4.5. rozpoznaje treści symboliczne utworu;
4.10. rozpoznaje sposoby kreowania
bohatera i świata przedstawionego ([…]
sytuacja liryczna […]);
4.13. wykorzystuje w interpretacji utworu
konteksty […].

Kryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego
Uzasadnienie
Koncepcja Poprawność Zamysł Spójność Poprawność Poprawność
A B tezy C D E F Styl tekstu G H
interpretacyjna rzeczowa kompozycyjny lokalna językowa zapisu
interpretacyjnej
Koncepcja Pełna
Zapis
niesprzeczna spójność
Brak błędów w pełni
z utworem, Uzasadnienie wypowiedzi
Brak błędów Kompozycja Styl lub nieliczne poprawny
6 spójna 12 trafne 2 4 2 lub 3 4 4
rzeczowych funkcjonalna stosowny błędy lub nieliczne
i obejmująca i pogłębione nieznaczne
nierażące błędy
sensy zaburzenia
nierażące
niedosłowne spójności
Koncepcja
niesprzeczna
z utworem, ale
Uzasadnienie
niespójna i/lub
4 8 trafne, ale
obejmująca
niepogłębione
w większości Nie więcej Liczne błędy Liczne błędy
znaczenia Zaburzenia Znaczne Styl
niż jeden nierażące nierażące
dosłowne 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2
błąd lub nieliczne lub nieliczne
kompozycji spójności stosowny
rzeczowy błędy rażące błędy rażące
Koncepcja
Uzasadnienie
częściowo
2 4 częściowo
sprzeczna
trafne
z utworem

Brak koncepcji
Brak trafnych
lub koncepcja
argumentów Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne błędy
0 całkowicie 0 0 0 0 0 0 0
uzasadniających rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące rażące
sprzeczna
interpretację
z utworem

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Koncepcja interpretacyjna jest efektem poszukiwania przez zdającego całościowego sensu utworu, tzn. jest
pomysłem na jego odczytanie (wyrażonym np. w postaci tezy lub hipotezy interpretacyjnej). Ocenia się ją
ze względu na to, czy jest niesprzeczna z utworem i czy jest spójna, a także czy zdający dociera do sensów
niedosłownych interpretowanego utworu, czy czyta go jedynie na poziomie dosłownym.

– Koncepcja jest częściowo sprzeczna z utworem, jeśli jedynie we fragmentach (lub fragmencie) znajduje
potwierdzenie w tekście.
– Koncepcja jest całkowicie sprzeczna z utworem, jeśli nawet we fragmentach (lub fragmencie) nie znajduje
potwierdzenia w tekście.
– Koncepcja jest spójna, gdy obejmuje i łączy w całość odszukane przez piszącego sensy utworu.
– Koncepcja jest niespójna, gdy jest fragmentaryczna, tzn. rekonstruuje pojedyncze sensy cząstkowe
(np. z poszczególnych strof tekstu) bez wskazania całościowego sensu utworu, oraz gdy zawiera luźno
powiązane, niepowiązane lub wzajemnie wykluczające się odczytania sensu utworu (niesprzeczne
z interpretowanym utworem).
Brak koncepcji to brak śladów poszukiwania sensu utworu (całościowego i/lub sensów cząstkowych) – praca
nie jest interpretacją, a np. streszczeniem.
Koncepcja interpretacyjna nie musi stanowić wyodrębnionej części pracy, może wynikać z jej całościowej
wymowy.

B. Uzasadnienie interpretacji jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne i czy jest pogłębione.
– Uzasadnienie trafne zawiera wyłącznie powiązane z tekstem argumenty na rzecz odczytania sensu
utworu. Argumenty muszą wynikać ze sfunkcjonalizowanej analizy, to znaczy wywodzić się z formy lub/i
treści tekstu.
– Uzasadnienie jest częściowo trafne, jeśli w pracy oprócz niepowiązanych z tekstem lub/i niewynikających
ze sfunkcjonalizowanej analizy argumentów został sformułowany przynajmniej jeden argument powiązany
z tekstem i wynikający ze sfunkcjonalizowanej analizy.
– Uzasadnienie jest pogłębione, jeśli jest osadzone nie tylko w tekście, ale także w potwierdzonych tekstem
i przyjętą koncepcją interpretacyjną kontekstach (np. biograficznym, historycznoliterackim, filozoficznym,
kulturowym). Zdający powinien choć częściowo rozwinąć przywołany kontekst, aby uzasadnić jego
pojawienie się.
– Uzasadnienie jest niepogłębione, gdy zdający przywołuje argumenty tylko z tekstu, albo tylko z kontekstu.
Wszystkie argumenty muszą być sfunkcjonalizowane.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach
własnych lub datach) niewpływające na koncepcję interpretacyjną uważa się za usterki, a nie błędy rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia koncepcji
interpretacyjnej i uzasadniających ją argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie
i konsekwentnie uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń). Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział
tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w
tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja
jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi,
znajdującymi się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi
to np. akapity zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok
luźnych myśli, skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.
Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszcza się drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.

Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie
kontroluje jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego,
nieoficjalnego, wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.
Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.
Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny
kolokwializm, wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie
uznaje się za błędy stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MOB-P1_1P-162, zadanie 3. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku
  1. Odczytaj wszystkie warunki polecenia

    Заданне 3. Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie. Тэма 1. Успаміны – крыніца шчасця ці суму? Абмяркуй праблему і абгрунтуй свой погляд. Звяртайся да ніжэй пададзенага фрагмента тэксту Галя Янкі Брыля, цэлага твора i іншага тэксту культуры. Твая праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў. Янка Брыль Галя (cкарочана) Калісьці, пры… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.

  2. Zastosuj pełną rubrykę CKE

    W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: 3 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2 nierażące do problemu błąd lub nieliczne Uzasadnienie kompozycji spójności stosowny lub nieliczne podanego 4 rzeczowy błędy rażące częściowe błędy rażące w poleceniu Stanowisko jest Brak nieadekwatne Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne 0 0 uzasadnienia 0 0 0 0 0 0 lub brak rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące błędy rażące stanowiska…

  3. Sprawdź zapis i punktowanie

    3 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2 nierażące do problemu błąd lub nieliczne Uzasadnienie kompozycji spójności stosowny lub nieliczne podanego 4 rzeczowy błędy rażące częściowe błędy rażące w poleceniu Stanowisko jest Brak nieadekwatne Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne 0 0 uzasadnienia 0 0 0 0 0 0 lub brak rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące błędy rażące stanowiska stanowiska UWAGA Jeśli w kategorii A… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie traktuj rubryki ani przykładowych sformułowań jako gotowej pracy do przepisania. Wybierz jeden temat, zachowaj limit i samodzielnie zrealizuj wszystkie wymagane elementy.

Punktowanie i źródło

3 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2 nierażące
do problemu błąd lub nieliczne
Uzasadnienie kompozycji spójności stosowny lub nieliczne
podanego 4 rzeczowy błędy rażące
częściowe błędy rażące
w poleceniu
Stanowisko jest
Brak
nieadekwatne Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne
0 0 uzasadnienia 0 0 0 0 0 0
lub brak rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące błędy rażące
stanowiska
stanowiska

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Sformułowanie stanowiska (np. w postaci tezy lub hipotezy). Zdający powinien zrozumieć problem
postawiony w poleceniu i sformułować stanowisko będące rozwiązaniem problemu. Stanowisko jest oceniane
ze względu na to, czy jest udaną próbą rozwiązania problemu.
Adekwatność to odpowiedniość (zgodność, współmierność) stanowiska i problemu (zdający może się
zgodzić, nie zgodzić, zachować postawę ambiwalentną wobec istoty problemu).
Stanowisko będące częściowo udaną próbą rozwiązania problemu jest skutkiem niepełnego zrozumienia
problemu lub niepełnego zrozumienia tekstu.
Wypowiedź argumentacyjna, w której brak stanowiska, może zawierać jedynie streszczenie tekstu, biografię
autora itp. lub rozwijać myśli niezwiązane z poleceniem.
Sformułowanie stanowiska nie musi stanowić wyodrębnionej części rozprawki.

B. Uzasadnienie stanowiska. Uzasadnienie jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne, czy jest szerokie
i czy jest pogłębione.
Uzasadnienie nie musi być graficznie wyodrębnioną częścią rozprawki.
Uzasadnienie trafne zawiera logicznie poprawne argumenty (czyli stwierdzenia poparte przykładami)
za przyjętym rozwiązaniem problemu.
Szerokość uzasadnienia ocenia się na podstawie tego, czy zdający w swojej wypowiedzi odniósł się
do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest szerokie, jeśli zdający trafnie odniósł się do wszystkich elementów wskazanych w poleceniu.
Uzasadnienie jest wąskie, jeśli zdający trafnie odniósł się tylko do niektórych elementów wskazanych
w poleceniu (np. nie odniósł się do podanego w zadaniu tekstu lub nie przywołał innego tekstu kultury).
Uzasadnienie pogłębione to uzasadnienie, w którym zdający wnikliwie odniósł się w rozwinięciu do wszystkich
elementów polecenia.
Uzasadnienie jest częściowe, jeżeli (a) niektórych argumentów nie można uznać za logicznie poprawne wobec
przyjętego stanowiska lub (b) niektóre argumenty są niepoparte przykładami, lub (c) niektóre argumenty są
wzajemnie sprzeczne.

Wypowiedź argumentacyjna, w której brak uzasadnienia, nie zawiera logicznie poprawnych argumentów
za przyjętym rozwiązaniem problemu lub rozwija myśli niezwiązane ze stanowiskiem.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach
własnych lub datach) niewpływające na uzasadnienie stanowiska wobec problemu uważa się za usterki, a nie
błędy rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający, oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia stanowiska
i uzasadniających je argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie i konsekwentnie
uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń).
Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle
powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady
trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi,
znajdującymi się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi
to np. akapity zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok
luźnych myśli, skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.

Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszczalne są drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.
Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie
kontroluje jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego,
nieoficjalnego, wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.

Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.
Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny
kolokwializm, wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie
uznaje się za błędy stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Тэма 2. Зрабі аналіз верша. Пастаў інэрпрэтацыйны тэзіс і абгрунтуй яго. Твая
праца павінна налічваць не менш чым 250 слоў.

Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Zrozumienie własnego dziedzictwa Zdający:
narodowego lub etnicznego. 1.1. zna utwory literackie i inne teksty
kultury ważne dla poczucia tożsamości
narodowej […];
1.2. rozpoznaje wartości narodowe związane
z własnym dziedzictwem kulturowym,
np.: ojczyzna, […] społeczność, naród […].
III. Tworzenie wypowiedzi. Zdający:
3.1. sprawnie posługuje się oficjalną
odmianą języka narodowego [gimnazjum];
3.1. tworzy dłuższy tekst pisany zgodnie
z podstawowymi regułami jego organizacji,
przestrzegając zasad spójności znaczeniowej
i logicznej;
3.2. tworzy samodzielną wypowiedź
argumentacyjną według podstawowych
zasad logiki i retoryki (stawia tezę, dobiera
i porządkuje argumenty, dobiera przykłady
ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza
prawidłowe wnioskowanie);
3.4. stosuje uczciwe zabiegi perswazyjne,
zdając sobie sprawę z ich wartości i funkcji.
IV. Analiza i interpretacja tekstów kultury. Zdający:
4.7. określa problematykę utworu
[gimnazjum];
4.5. rozpoznaje treści symboliczne utworu;
4.10. rozpoznaje sposoby kreowania
bohatera i świata przedstawionego ([…]
sytuacja liryczna […]);
4.13. wykorzystuje w interpretacji utworu
konteksty […].

Kryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego
Uzasadnienie
Koncepcja Poprawność Zamysł Spójność Poprawność Poprawność
A B tezy C D E F Styl tekstu G H
interpretacyjna rzeczowa kompozycyjny lokalna językowa zapisu
interpretacyjnej
Koncepcja Pełna
Zapis
niesprzeczna spójność
Brak błędów w pełni
z utworem, Uzasadnienie wypowiedzi
Brak błędów Kompozycja Styl lub nieliczne poprawny
6 spójna 12 trafne 2 4 2 lub 3 4 4
rzeczowych funkcjonalna stosowny błędy lub nieliczne
i obejmująca i pogłębione nieznaczne
nierażące błędy
sensy zaburzenia
nierażące
niedosłowne spójności
Koncepcja
niesprzeczna
z utworem, ale
Uzasadnienie
niespójna i/lub
4 8 trafne, ale
obejmująca
niepogłębione
w większości Nie więcej Liczne błędy Liczne błędy
znaczenia Zaburzenia Znaczne Styl
niż jeden nierażące nierażące
dosłowne 1 2 funkcjonalności 1 zaburzenia 1 częściowo 2 2
błąd lub nieliczne lub nieliczne
kompozycji spójności stosowny
rzeczowy błędy rażące błędy rażące
Koncepcja
Uzasadnienie
częściowo
2 4 częściowo
sprzeczna
trafne
z utworem

Brak koncepcji
Brak trafnych
lub koncepcja
argumentów Błędy Brak zamysłu Wypowiedź Styl Liczne błędy Liczne błędy
0 całkowicie 0 0 0 0 0 0 0
uzasadniających rzeczowe kompozycyjnego niespójna niestosowny rażące rażące
sprzeczna
interpretację
z utworem

UWAGA
Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B – 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.
Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.
Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę – zdający otrzymuje 0 punktów.

Objaśnienia

A. Koncepcja interpretacyjna jest efektem poszukiwania przez zdającego całościowego sensu utworu, tzn. jest
pomysłem na jego odczytanie (wyrażonym np. w postaci tezy lub hipotezy interpretacyjnej). Ocenia się ją
ze względu na to, czy jest niesprzeczna z utworem i czy jest spójna, a także czy zdający dociera do sensów
niedosłownych interpretowanego utworu, czy czyta go jedynie na poziomie dosłownym.

– Koncepcja jest częściowo sprzeczna z utworem, jeśli jedynie we fragmentach (lub fragmencie) znajduje
potwierdzenie w tekście.
– Koncepcja jest całkowicie sprzeczna z utworem, jeśli nawet we fragmentach (lub fragmencie) nie znajduje
potwierdzenia w tekście.
– Koncepcja jest spójna, gdy obejmuje i łączy w całość odszukane przez piszącego sensy utworu.
– Koncepcja jest niespójna, gdy jest fragmentaryczna, tzn. rekonstruuje pojedyncze sensy cząstkowe
(np. z poszczególnych strof tekstu) bez wskazania całościowego sensu utworu, oraz gdy zawiera luźno
powiązane, niepowiązane lub wzajemnie wykluczające się odczytania sensu utworu (niesprzeczne
z interpretowanym utworem).
Brak koncepcji to brak śladów poszukiwania sensu utworu (całościowego i/lub sensów cząstkowych) – praca
nie jest interpretacją, a np. streszczeniem.
Koncepcja interpretacyjna nie musi stanowić wyodrębnionej części pracy, może wynikać z jej całościowej
wymowy.

B. Uzasadnienie interpretacji jest oceniane ze względu na to, czy jest trafne i czy jest pogłębione.
– Uzasadnienie trafne zawiera wyłącznie powiązane z tekstem argumenty na rzecz odczytania sensu
utworu. Argumenty muszą wynikać ze sfunkcjonalizowanej analizy, to znaczy wywodzić się z formy lub/i
treści tekstu.
– Uzasadnienie jest częściowo trafne, jeśli w pracy oprócz niepowiązanych z tekstem lub/i niewynikających
ze sfunkcjonalizowanej analizy argumentów został sformułowany przynajmniej jeden argument powiązany
z tekstem i wynikający ze sfunkcjonalizowanej analizy.
– Uzasadnienie jest pogłębione, jeśli jest osadzone nie tylko w tekście, ale także w potwierdzonych tekstem
i przyjętą koncepcją interpretacyjną kontekstach (np. biograficznym, historycznoliterackim, filozoficznym,
kulturowym). Zdający powinien choć częściowo rozwinąć przywołany kontekst, aby uzasadnić jego
pojawienie się.
– Uzasadnienie jest niepogłębione, gdy zdający przywołuje argumenty tylko z tekstu, albo tylko z kontekstu.
Wszystkie argumenty muszą być sfunkcjonalizowane.

C. Poprawność rzeczową ocenia się na podstawie liczby błędów rzeczowych. Pomyłki (np. w nazwach
własnych lub datach) niewpływające na koncepcję interpretacyjną uważa się za usterki, a nie błędy rzeczowe.
Błąd kardynalny to błąd rzeczowy świadczący o nieznajomości: (1) tekstu kultury, do którego odwołuje się
zdający oraz (2) kontekstu interpretacyjnego przywołanego przez zdającego.

D. Kompozycję ocenia się ze względu na funkcjonalność segmentacji i uporządkowania tekstu zgodnie
z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi. Należy wziąć pod uwagę, czy w tekście zostały
wyodrębnione – językowo i graficznie – części pracy i akapity niezbędne dla jasnego przedstawienia koncepcji
interpretacyjnej i uzasadniających ją argumentów oraz czy wyodrębnione części i akapity są logicznie
i konsekwentnie uporządkowane (bez luk i zbędnych powtórzeń). Kompozycja jest funkcjonalna, jeśli podział
tekstu na segmenty (części) i ich porządek (układ) są ściśle powiązane z porządkiem treści i realizowanymi w
tekście funkcjami retorycznymi. Odejście od zasady trójdzielnej kompozycji nie jest błędem, jeśli segmentacja
jest funkcjonalna.

E. Spójność lokalną ocenia się na podstawie zgodności logicznej i gramatycznej między kolejnymi,
znajdującymi się w bezpośrednim sąsiedztwie zdaniami w akapitach. Znaczne zaburzenia spójności wypowiedzi
to np. akapity zbudowane z sekwencji zdań niepowiązanych ze sobą ani logicznie, ani gramatycznie (potok
luźnych myśli, skojarzeń).

F. Styl tekstu napisanego przez zdającego ocenia się ze względu na stosowność.
Styl uznaje się za stosowny, jeśli zachowana jest zasada decorum (dobór środków językowych jest celowy
i adekwatny do wybranego przez zdającego gatunku wypowiedzi, sytuacji egzaminacyjnej, tematu i intencji
wypowiedzi oraz odmiany pisanej języka). Dopuszcza się drobne, sporadyczne odstępstwa od stosowności.

Styl częściowo stosowny dotyczy wypowiedzi, w której zdający niefunkcjonalnie łączy różne style, nie
kontroluje jednolitości stylu – np. w wypowiedzi pojawiają się wyrazy i konstrukcje z języka potocznego,
nieoficjalnego, wtręty ze stylu urzędowego, nadmierna metaforyka.
Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne.
Styl jest niestosowny, jeśli wypowiedź zawiera np. wulgaryzmy lub ma charakter obraźliwy.
Styl wypracowania nie musi być zgodny z upodobaniami stylistycznymi egzaminatora.

G. Poprawność językową ocenia się ze względu na liczbę i wagę błędów składniowych, leksykalnych,
słowotwórczych, frazeologicznych, fleksyjnych i stylistycznych.
Błąd stylistyczny to konstrukcja zgodna z normą językową, ale niewłaściwa w sytuacji, w której powstaje tekst,
oraz nieodpowiednia dla stylu, w jakim tekst jest pisany, np. udziwniona metafora, niefunkcjonalny
kolokwializm, wulgaryzm, nieuzasadnione powtórzenie leksykalne lub składniowe. Błędów logicznych nie
uznaje się za błędy stylistyczne.

H. Poprawność zapisu ocenia się ze względu na liczbę błędów ortograficznych i interpunkcyjnych (szacowaną
odpowiednio do objętości tekstu) oraz ich wagę (błędy rażące i nierażące). Za błąd rażący uznaje się błąd, który
polega na naruszeniu ogólnej reguły ortograficznej lub interpunkcyjnej w zapisie słów lub fraz o wysokiej
frekwencji.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Oficjalne dokumenty

Materiały CKE

Dokumenty otwierają się na żądanie.

MOB-P1_1P-162