Chemia 2015 — poziom rozszerzony — Formuła 2015

Uzupełnij poniższy tekst, wpisując w odpowiednie miejsca informacje dotyczące struktury elektronowej atomu bromu i jego stopni utlenienia. 1. Atom bromu w stanie podstawowym ma konfigurację elektronową , a w powłoce walencyjnej tego atomu znajduje się elektronów. Brom należy do bloku konfiguracyjnego układu okresowego. 2. Minimalny stopień utlenienia, jaki przyjmuje brom w związkach chemicznych, jest równy , a maksymalny wynosi .

Mol jest jednostką liczności (ilości) materii. Liczbę drobin odpowiadającą jednemu molowi nazywamy liczbą Avogadra. Oblicz bezwzględną masę (wyrażoną w gramach) pojedynczej cząsteczki bromu zbudowanej z atomów dwóch różnych izotopów. Obliczenia:

Oblicz, jaki procent atomów bromu występujących w przyrodzie stanowią atomy o masie atomowej 78,92 u, a jaki procent – atomy o masie atomowej 80,92 u. Obliczenia: MCH_1R

Ustal i wpisz do tabeli, jaki rodzaj wiązania (kowalencyjne niespolaryzowane, kowalencyjne spolaryzowane, jonowe) występuje w wymienionych związkach. CBr4 CaBr2 HBr Rodzaj wiązania

Określ typ hybrydyzacji orbitali atomu siarki (sp, sp2, sp3) i geometrię cząsteczki (liniowa, płaska, tetraedryczna). Typ hybrydyzacji: Geometria:

Budowa cząsteczki tlenku siarki(VI) jest skomplikowana. Poniżej przedstawiono jeden ze wzorów opisujących strukturę elektronową SO3. O S O O

Napisz, ile wiązań σ i π występuje w cząsteczce SO3 o przedstawionej powyżej strukturze. Liczba wiązań σ: Liczba wiązań π:

Budowa cząsteczki tlenku siarki(VI) jest skomplikowana. Poniżej przedstawiono jeden ze wzorów opisujących strukturę elektronową SO3. O S O O

Substancje o tym samym typie wzoru chemicznego, tworzące ten sam typ sieci przestrzennej i o takich samych lub bardzo zbliżonych rozmiarach komórki elementarnej, nazywamy substancjami izomorficznymi. Mogą one tworzyć roztwory stałe, czyli kryształy mieszane. Tworzenie kryształów mieszanych polega na tym, że atomy lub jony wykazujące taki sam ładunek oraz zbliżone rozmiary mogą się wzajemnie zastępować w sieci przestrzennej. KCl i KBr mają identyczne sieci przestrzenne i wykazują zdolność tworzenia stałych roztworów. Natomiast w przypadku KCl i NaCl izomorfizm nie występuje mimo tego samego typu sieci. W tabeli podano wielkości promienia jonowego czterech jonów. − − + + Cl Br K Na 181 pm 196 pm 138 pm 102 pm Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2002. Wyjaśnij, dlaczego chlorek potasu i chlorek sodu nie mogą tworzyć kryształów mieszanych. Nr zadania 1. 2. 3. 4. 5.1. 5.2. 6. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 1 1 1 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

Poniżej przedstawiono model struktury wody w stanie stałym. Uzupełnij zdania opisujące budowę i właściwości lodu. Podkreśl właściwe określenie spośród wymienionych w każdym nawiasie. W wodzie w stanie stałym, czyli w lodzie, każda cząsteczka wody związana jest wiązaniami (kowalencyjnymi / kowalencyjnymi spolaryzowanymi / wodorowymi / jonowymi) z czterema innymi cząsteczkami wody leżącymi w narożach czworościanu foremnego. Tworzy się w ten sposób luźna sieć cząsteczkowa o strukturze (diagonalnej / trygonalnej / tetraedrycznej), która pęka, gdy lód się topi, choć pozostają po niej skupiska zawierające 30 i więcej cząsteczek. W ciekłej wodzie cząsteczki zajmują przestrzeń mniejszą niż w sieci krystalicznej, a zatem woda o temperaturze zamarzania ma gęstość (większą / mniejszą) niż lód. Dlatego lód (tonie w / pływa po) wodzie. Na podstawie: K.-H. Lautenschläger, W. Schröter, A. Wanninger, Nowoczesne kompendium chemii, Warszawa 2007.

Do szczelnego zbiornika wprowadzono wodór oraz tlen i zainicjowano reakcję. Po jej zakończeniu naczynie zawierało wyłącznie 0,9 g wody. Napisz, w jakim stosunku objętościowym i masowym zmieszano wodór z tlenem w zbiorniku, a także podaj, ile gramów wodoru i ile gramów tlenu znajdowało się w naczyniu przed zainicjowaniem reakcji. Stosunek objętościowy V wodoru : V tlenu = Stosunek masowy m wodoru : m tlenu = Masa wodoru przed zainicjowaniem reakcji m wodoru = Masa tlenu przed zainicjowaniem reakcji m tlenu = MCH_1R Informacja do zadań 9.–10. Tlenek siarki(IV) na skalę techniczną można otrzymać w wyniku redukcji siarczanu(VI) wapnia (anhydrytu) węglem w temperaturze 900 °C. Proces ten opisano poniższym równaniem. T 2CaSO4 + C ⎯⎯→ 2CaO + CO2 + 2SO2 ∆H = 1090 kJ Na podstawie: H. Koneczny, Podstawy technologii chemicznej, Warszawa 1973.

Oblicz, jaka była wydajność opisanego procesu, jeżeli z 1 kg czystego anhydrytu otrzymano 150 dm3 tlenku siarki(IV) w przeliczeniu na warunki normalne. Obliczenia:

Uzupełnij poniższe zdania. Podkreśl właściwe określenie spośród wymienionych w każdym nawiasie. Podniesienie temperatury, w której prowadzony jest proces otrzymywania tlenku siarki(IV), będzie przyczyną (zmniejszenia / zwiększenia) wydajności reakcji, gdyż jest to proces (egzoenergetyczny / endoenergetyczny). Stopień rozdrobnienia anhydrytu i węgla (ma wpływ / nie ma wpływu) na szybkość tej reakcji. Nr zadania 7. 8. 9. 10. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 2 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

Dysponujesz niezbędnym sprzętem laboratoryjnym oraz następującymi odczynnikami: – mieszaniną dwóch soli: stałego chlorku magnezu i stałego chlorku sodu – wodą destylowaną – kwasem solnym – wodnym roztworem wodorotlenku sodu. Zaprojektuj doświadczenie, w wyniku którego otrzymasz czysty stały chlorek magnezu. Opisz kolejne etapy wykonania tego doświadczenia.

W temperaturze T przygotowano następujące roztwory: 1. wodny roztwór Ba(OH)2 o stężeniu 0,05 mol · dm–3 2. wodny roztwór KOH o stężeniu 0,1 mol · dm–3 3. wodny roztwór NH3 o stężeniu 0,1 mol · dm–3 4. wodny roztwór CH3COOH o stężeniu 0,1 mol · dm–3 Porównaj pH przygotowanych roztworów. Uzupełnij zdania wyrażeniami wybranymi spośród podanych poniżej. niższe niż równe wyższe niż pH roztworu 1. jest pH roztworu 2. pH roztworu 2. jest pH roztworu 3. pH roztworu 3. jest pH roztworu 4. MCH_1R

Uzupełnij poniższe zdania. Podkreśl właściwe określenie spośród wymienionych w każdym nawiasie. Po porównaniu stałych dysocjacji kwasu chlorowego(I) i kwasu chlorowego(III) można stwierdzić, że w cząsteczce kwasu chlorowego(I) wiązanie O–H jest (bardziej / mniej) spolaryzowane niż w cząsteczce kwasu chlorowego(III). Wodny roztwór kwasu chlorowego(I) ma więc (niższe / wyższe) pH od roztworu kwasu chlorowego(III) o tym samym stężeniu molowym. W wodnych roztworach soli sodowych tych kwasów uniwersalny papierek wskaźnikowy (pozostaje żółty / przyjmuje czerwone zabarwienie / przyjmuje niebieskie zabarwienie).

Wpisz do tabeli wzory odczynników, których użycie pozwoli w trzech etapach (I, II i III) wytrącić kolejno z roztworu w postaci nierozpuszczalnych soli kationy w nim zawarte. Odczynniki wybierz spośród wymienionych poniżej. Na2CrO4 (aq) KNO3 (aq) NaCl (aq) NaOH (aq) K2SiO3 (aq) Etap I Etap II Etap III

W roztworze wodnym znajdują się kationy: Ba2+, Ag+ i Mg2+ oraz towarzyszące im aniony. Kationy te można wydzielić z roztworu za pomocą reakcji strąceniowych, stosując odpowiednie odczynniki w takiej kolejności, aby jeden odczynnik wytrącał z roztworu w postaci nierozpuszczalnej soli tylko jeden kation. Po przesączeniu osadu, używając innego odczynnika, można wytrącić z przesączu sól zawierającą kolejny kation.

Napisz wzory nierozpuszczalnych soli powstałych w każdym etapie doświadczenia. Etap I Etap II Etap III Nr zadania 11. 12. 13. 14.1. 14.2. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 1 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R Informacja do zadań 15.–16. Wykonano doświadczenie zilustrowane na poniższym schemacie. C17H35COOK (s) NH4Cl (s) H2O H2O I II

W roztworze wodnym znajdują się kationy: Ba2+, Ag+ i Mg2+ oraz towarzyszące im aniony. Kationy te można wydzielić z roztworu za pomocą reakcji strąceniowych, stosując odpowiednie odczynniki w takiej kolejności, aby jeden odczynnik wytrącał z roztworu w postaci nierozpuszczalnej soli tylko jeden kation. Po przesączeniu osadu, używając innego odczynnika, można wytrącić z przesączu sól zawierającą kolejny kation.

Określ odczyn roztworu powstałego w probówce I i odczyn roztworu powstałego w probówce II oraz napisz w formie jonowej skróconej równania reakcji zachodzących podczas tego doświadczenia. Nr Odczyn roztworu Równanie reakcji probówki I II

Określ, jaką funkcję (kwasu czy zasady) według teorii Brønsteda−Lowry’ego pełnią w reakcjach zachodzących podczas opisanego doświadczenia jony NH 4+ i jony C17H35COO − . Jony NH +4 pełnią funkcję . Jony C17H35COO − pełnią funkcję .

Pewien proces, w którym związek A zostaje przekształcony w związek B, przebiega w dwóch etapach. Etap 1. A→C ΔH < 0 Etap 2. C→B ΔH > 0 MCH_1R Przeanalizuj poniższe wykresy i ustal, który z nich odpowiada opisanej przemianie. I II A B B energia energia A C C bieg reakcji bieg reakcji Opisaną przemianę poprawnie zilustrowano na wykresie .

W temperaturze 20 °C rozpuszczalność azotanu(V) potasu jest równa 31,9 grama na 100 gramów wody. Oblicz stężenie molowe nasyconego wodnego roztworu azotanu(V) potasu w temperaturze 20 °C, jeżeli gęstość roztworu jest równa 1,16 g · cm −3 . Na podstawie: J. Sawicka i inni, Tablice chemiczne, Gdańsk 2004. Obliczenia: Nr zadania 15. 16. 17. 18. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 1 1 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

Zaprojektuj doświadczenie, które pozwoli otrzymać rozpuszczalne w wodzie sole metodą 1. (probówka I), metodą 2. (probówka II) i metodą 3. (probówka III). Na schemacie doświadczenia wpisz wzory użytych odczynników wybranych spośród: Ag (s) HCl (aq) Al (s) CaO (s) H2SO4 (rozc.) Cu(OH)2 (s) Schemat doświadczenia: I II III

Sole można otrzymać między innymi w reakcjach: 1. tlenków metali z kwasami 2. metali z kwasami 3. wodorotlenków z kwasami.

Napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji przebiegającej w probówce III. Informacja do zadań 20.–22. Do 200 gramów wodnego roztworu chlorku glinu o stężeniu 15% (w procentach masowych) dodawano porcjami wodny roztwór wodorotlenku sodu zawierający 32 gramy NaOH, który całkowicie przereagował. Przebieg doświadczenia zilustrowano na poniższym schemacie. NaOH (aq) AlCl3 (aq) MCH_1R

Sole można otrzymać między innymi w reakcjach: 1. tlenków metali z kwasami 2. metali z kwasami 3. wodorotlenków z kwasami.

Wykonaj obliczenia i na podstawie uzyskanego wyniku opisz wszystkie zmiany możliwe do zaobserwowania podczas przebiegu tego doświadczenia. Obliczenia: Obserwacje:

Zapisz, w formie jonowej skróconej, równania wszystkich reakcji zachodzących podczas tego doświadczenia, jeżeli produktem jednej z nich jest jon kompleksowy, w którym glin ma liczbę koordynacyjną równą 4. Równania reakcji zapisz w kolejności, w jakiej zachodzą poszczególne procesy.

Oblicz, ile gramów wodorotlenku glinu znajdowało się w kolbie po zakończeniu doświadczenia. Obliczenia: Nr zadania 19.1. 19.2. 20. 21. 22. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 3 2 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

Napisz w formie jonowej, z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-elektronowy), równania procesów redukcji i utleniania zachodzących podczas tej przemiany. Równanie procesu redukcji: Równanie procesu utleniania:

Manganian(VII) potasu reaguje z kwasem szczawiowym (kwasem etanodiowym HOOC–COOH) w środowisku kwasowym według następującego schematu: MnO −4 + (COOH)2 + H+ → Mn2+ + CO2 + H2O

Dobierz i uzupełnij współczynniki stechiometryczne w poniższym schemacie. ...... MnO −4 + ...... (COOH)2 + ...... H+ → ...... Mn2+ + ...... CO2 + ...... H2O

Manganian(VII) potasu reaguje z kwasem szczawiowym (kwasem etanodiowym HOOC–COOH) w środowisku kwasowym według następującego schematu: MnO −4 + (COOH)2 + H+ → Mn2+ + CO2 + H2O

Napisz wzory drobin (cząsteczek lub jonów), które w opisanej przemianie pełnią funkcję utleniacza i reduktora. Utleniacz: Reduktor:

Manganian(VII) potasu reaguje z kwasem szczawiowym (kwasem etanodiowym HOOC–COOH) w środowisku kwasowym według następującego schematu: MnO −4 + (COOH)2 + H+ → Mn2+ + CO2 + H2O

Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, lub F – jeśli jest fałszywa. Destylacja frakcjonowana ropy naftowej polega na rozdzieleniu tego 1. P F surowca na grupy składników różniące się temperaturą wrzenia. Produktami przerobu ropy naftowej są smoła węglowa, woda 2. P F pogazowa, gaz koksowniczy i koks. Gaz ziemny jest mieszaniną węglowodorów w stanie gazowym, a jego 3. P F głównym składnikiem jest metan. MCH_1R Informacja do zadań 25.–27. Przeprowadzono doświadczenie z udziałem dwóch różnych węglowodorów. W wyniku dwóch odrębnych reakcji − jednej addycji, a drugiej substytucji − i przy użyciu odpowiednich reagentów jako główny produkt każdej reakcji otrzymano 2-bromo-2-metylobutan.

Napisz równania obu reakcji. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych. Równanie reakcji addycji: Równanie reakcji substytucji:

Określ, według jakiego mechanizmu (nukleofilowego, rodnikowego, elektrofilowego) przebiega każda z opisanych reakcji. Reakcja addycji przebiega według mechanizmu . Reakcja substytucji przebiega według mechanizmu .

Wyjaśnij, dlaczego głównym produktem opisanych reakcji addycji i substytucji jest ta sama monobromopochodna 2-metylobutanu (2-bromo-2-metylobutan). Nr zadania 23.1. 23.2. 23.3. 24. 25. 26. 27. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 1 1 1 2 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

W cząsteczce pewnego optycznie czynnego nasyconego łańcuchowego alkoholu monohydroksylowego o nierozgałęzionym łańcuchu jest pięć atomów węgla. W wyniku utlenienia tego alkoholu powstaje keton. Narysuj wzór półstrukturalny (grupowy), podaj nazwę systematyczną oraz określ rzędowość opisanego alkoholu. Wzór: Nazwa: Rzędowość: Informacja do zadań 29.–30. Poniżej przedstawiono wzory dwóch związków organicznych. I II CH3 O H3C CH CH COOH H3C CH C CH3 CH3 CH3

Zaznacz odpowiedź, w której podano poprawne nazwy systematyczne związków I i II. I II A. kwas 2,3-dimetyloheksanowy 3-metylobutanal B. kwas 2,3-dimetylobutanowy 3-metylobutanon C. 2,3-dimetylobutanal 3-metylobutanon D. kwas 2,3-dimetylobutanowy 3-metylobutanal

Z podanych niżej informacji wybierz i zaznacz te, które są prawdziwe dla związku II. 1. W wyniku redukcji tego związku wodorem powstaje 3-metylobutan-2-ol. 2. Po dodaniu tego związku do świeżo strąconego wodorotlenku miedzi(II) i ogrzaniu obserwuje się zmianę zabarwienia zawartości probówki z niebieskiej na ceglastą. 3. Związek ten powstaje w wyniku utleniania alkoholu II-rzędowego. 4. Związek ten reaguje bezpośrednio z sodem, w wyniku czego tworzy sól. MCH_1R

Oblicz pH wodnego roztworu kwasu etanowego o stężeniu 6,0% masowych i gęstości 1,00 g · cm −3 (t = 25 °C), dla którego stopień dysocjacji α ˂ 5%. Wynik końcowy zaokrąglij do pierwszego miejsca po przecinku. Obliczenia:

Narysuj wzór półstrukturalny (grupowy) lub uproszczony alkoholu furfurylowego, otrzymanego na drodze redukcji furfuralu.

Furfural jest pochodną furanu. W cząsteczce furfuralu Wzór furfuralu występuje grupa funkcyjna, która łatwo redukuje się w obecności wodoru, co prowadzi do powstania alkoholu furfurylowego. Na gorąco, pod wpływem wodorotlenku miedzi(II), grupa ta się utlenia, w wyniku czego powstaje kwas pirośluzowy. Na podstawie: K.-H. Lautenschläger, W. Schröter, A. Wanninger, Nowoczesne kompendium chemii, Warszawa 2007.

Uzupełnij poniższy schemat, tak aby otrzymać równanie opisanej reakcji otrzymywania kwasu pirośluzowego. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) lub uproszczone związków organicznych. + T ⎯⎯→ Nr zadania 28. 29. 30. 31. 32.1. 32.2. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 1 1 2 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

Furfural jest pochodną furanu. W cząsteczce furfuralu Wzór furfuralu występuje grupa funkcyjna, która łatwo redukuje się w obecności wodoru, co prowadzi do powstania alkoholu furfurylowego. Na gorąco, pod wpływem wodorotlenku miedzi(II), grupa ta się utlenia, w wyniku czego powstaje kwas pirośluzowy. Na podstawie: K.-H. Lautenschläger, W. Schröter, A. Wanninger, Nowoczesne kompendium chemii, Warszawa 2007.

Uzupełnij poniższy schemat doświadczenia, wpisując wzory użytych odczynników wybranych spośród: – CH3COCOOH (aq) – CH3COCOONa (aq) – CH3COOH (aq) – CH3COONa (aq) – NaOH (aq) Schemat doświadczenia: odczynnik: odczynnik:

Moc kwasów można porównać na podstawie analizy ich stałych dysocjacji albo metodą doświadczalną. Stała dysocjacji kwasu pirogronowego jest równa Ka = 4,1·10 −3 w t = 25 °C. Na podstawie: J. Sawicka i inni, Tablice chemiczne, Gdańsk 2004. Porównaj wartości stałych dysocjacji kwasu pirogronowego i kwasu etanowego, a następnie zaprojektuj doświadczenie, w którym zajdzie reakcja potwierdzająca, że jeden z nich jest mocniejszy.

Opisz zmiany, które potwierdzają, że wybrany kwas jest mocniejszy od drugiego.

Moc kwasów można porównać na podstawie analizy ich stałych dysocjacji albo metodą doświadczalną. Stała dysocjacji kwasu pirogronowego jest równa Ka = 4,1·10 −3 w t = 25 °C. Na podstawie: J. Sawicka i inni, Tablice chemiczne, Gdańsk 2004. Porównaj wartości stałych dysocjacji kwasu pirogronowego i kwasu etanowego, a następnie zaprojektuj doświadczenie, w którym zajdzie reakcja potwierdzająca, że jeden z nich jest mocniejszy.

W dwóch nieoznakowanych probówkach znajdują się parafina i stearyna. Zaznacz poprawne dokończenie zdania. W celu zidentyfikowania tych substancji należy A. porównać ich rozpuszczalność w wodzie. B. zbadać ich zachowanie wobec wody bromowej. C. zbadać ich zachowanie wobec wodorotlenku sodu. D. zbadać ich zachowanie wobec stężonego kwasu azotowego(V). MCH_1R

Wzory monosacharydów można przedstawiać, posługując się projekcją Fischera (wzory liniowe) lub projekcją Hawortha (wzory taflowe). Poniżej przedstawiono wzór D-glukozy w projekcji Fischera oraz wzór α-D-glukopiranozy w projekcji Hawortha. D-glukoza w projekcji Fischera α-D-glukopiranoza w projekcji Hawortha Przeanalizuj wzór D-mannozy w projekcji Fischera i uzupełnij schemat, tak aby przedstawiał on wzór α-D-mannopiranozy w projekcji Hawortha. D-mannoza w projekcji Fischera α-D-mannopiranoza w projekcji Hawortha Nr zadania 33.1. 33.2. 34. 35. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R

Liczba jodowa jest miarą liczby wiązań nienasyconych, np. w tłuszczach. Określa ona liczbę gramów jodu, który może przyłączyć w warunkach standardowych 100 gramów tłuszczu. Na podstawie: Encyklopedia szkolna. Chemia, Kraków 2005. Poniżej podano wzory trzech tłuszczów. I II III O O O H2 C O C C15H31 H2C O C C17H35 H2C O C C15H31 O O O HC O C C17H33 HC O C C17H33 HC O C C15H31 O O O H2 C O C C17H33 H2 C O C C17H33 H2 C O C C17H33 Uszereguj tłuszcze o podanych wzorach zgodnie ze wzrastającą liczbą jodową − zapisz w kolejności numery, którymi je oznaczono. Informacja do zadań 37.–40. W czterech naczyniach (I–IV) znajdowały się wodne roztwory: glukozy, fenolu (benzenolu), glicerolu (propano-1,2,3-triolu) i glicyloalanyloglicyny. W celu ich identyfikacji przeprowadzono trzy serie doświadczeń. W pierwszej serii doświadczeń, po dodaniu wodnego roztworu chlorku żelaza(III) do próbek pobranych z czterech naczyń, próbka z naczynia I przyjęła fioletowe zabarwienie. W drugiej serii doświadczeń, po dodaniu świeżo strąconego wodorotlenku miedzi(II) do próbek pobranych z trzech naczyń (II, III i IV), próbka z naczynia II przyjęła fioletowe zabarwienie, a w pozostałych próbkach pojawiło się szafirowe zabarwienie. W trzeciej serii doświadczeń, po ogrzaniu szafirowych roztworów otrzymanych w serii drugiej, w roztworze powstałym z próbki z naczynia III pojawił się ceglasty osad.

Podaj nazwy związków, które zidentyfikowano w wyniku każdej z serii doświadczeń. Seria I (naczynie I): roztwór Seria II (naczynie II): roztwór Seria III (naczynie III): roztwór (naczynie IV): roztwór MCH_1R

Podaj nazwę reakcji chemicznej przeprowadzonej w drugiej serii doświadczeń, w wyniku której roztwór z naczynia II przyjął fioletowe zabarwienie.

Napisz, jaki element budowy cząsteczek związków znajdujących się w roztworach z naczyń III i IV zadecydował o powstaniu szafirowego zabarwienia roztworów w drugiej serii doświadczeń.

Wyjaśnij, dlaczego w trzeciej serii doświadczeń ceglasty osad powstał w wyniku ogrzania roztworu otrzymanego po dodaniu świeżo strąconego wodorotlenku miedzi(II) do roztworu z naczynia III, a nie powstał w wyniku ogrzania roztworu otrzymanego po dodaniu świeżo strąconego wodorotlenku miedzi(II) do roztworu z naczynia IV.

Pewien tripeptyd tworzą tylko reszty glicyny (Gly) i alaniny (Ala). W doświadczeniu I tripeptyd ten poddano częściowej hydrolizie polegającej na rozerwaniu wyłącznie N-końcowego wiązania peptydowego. Otrzymano mieszaninę dwóch optycznie czynnych produktów. W doświadczeniu II przeprowadzono hydrolizę badanego tripeptydu, tak że rozerwaniu uległo wyłącznie C-końcowe wiązanie peptydowe. W jej wyniku otrzymano mieszaninę produktów, spośród których tylko jeden był optycznie czynny. Napisz wzór sekwencji badanego tripeptydu, posługując się trzyliterowymi symbolami aminokwasów. Pamiętaj, że w tej notacji z lewej strony umieszcza się symbol aminokwasu, który zawiera wolną grupę aminową. Nr zadania 36. 37. 38. 39. 40. 41. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 1 1 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt MCH_1R MCH_1R