Geografia 2024 — poziom rozszerzony — Formuła 2015

Na fotografii literami X, Y, Z oznaczono szczyty wybranych gór, wśród których są Borowa i Wołowiec (pole B2/3). Fotografię wykonano w kierunku południowo-wschodnim. Na podstawie: www.polska-org.pl Oceń, czy poniższe informacje o trasie opisanej wycieczki są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa. 1. Turysta podczas wycieczki wszedł na szczyt oznaczony literą X. P F Fragment trasy wycieczki przebiegał między górami, których szczyty 2. P F oznaczono literami Y i Z. EGEP-R0_100

Turysta rozpoczął pieszą wycieczkę obok stacji kolejowej Wałbrzych Główny (pole A2). Trasa wycieczki prowadziła szlakami turystycznymi PTTK. Szlakiem czerwonym doszedł na szczyt góry Borowej (pole B3). Kontynuował wycieczkę szlakiem czerwonym, a następnie od Przełęczy Koziej (pole B3) – szlakiem żółtym, którym wrócił do stacji kolejowej Wałbrzych Główny.

Przyjmij, że: – długość trasy ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej wynosi 4,375 km – stacja kolejowa Wałbrzych Główny jest położona na wysokości 483 m n.p.m. – trasa ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej przebiega wyłącznie w górę – pieszy turysta po płaskim terenie idzie z prędkością 3,5 km/h – każde 100 m różnicy wysokości podczas podejścia wydłuża czas trwania wycieczki o 10 minut. Oblicz, ile czasu zajęło turyście przejście ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej. Wynik podaj w godzinach i minutach. Zapisz obliczenia. Obliczenia Czas trwania wycieczki godz. min.

Turysta rozpoczął pieszą wycieczkę obok stacji kolejowej Wałbrzych Główny (pole A2). Trasa wycieczki prowadziła szlakami turystycznymi PTTK. Szlakiem czerwonym doszedł na szczyt góry Borowej (pole B3). Kontynuował wycieczkę szlakiem czerwonym, a następnie od Przełęczy Koziej (pole B3) – szlakiem żółtym, którym wrócił do stacji kolejowej Wałbrzych Główny.

W sąsiedztwie Wołowca przebiega tunel kolejowy (pole B2/3). Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych. Długość tunelu kolejowego w terenie wynosi A. 0,4 km B. 0,8 km C. 1,2 km D. 1,6 km Nr zadania 1.1. 1.2. 2. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach. Do powstania obiektu geologicznego położonego obok stacji kolejowej w polu B3 (przyczyniło / nie przyczyniło) się występowanie w przeszłości procesów endogenicznych w Sudetach. Sieć rzeczna obszaru przedstawionego na mapie w porównaniu z siecią rzeczną Pojezierza Pomorskiego jest (starsza / młodsza) . Złoża węgla kamiennego, które występują w rejonie Wałbrzycha, powstały (wcześniej / później) niż złoża węgla brunatnego w zachodniej części Sudetów.

Wyjaśnij, w jaki sposób powstaje niecka z osiadania, oraz podaj dwa przykłady skutków dla środowiska geograficznego wywoływanych tworzeniem się tej formy. Wyjaśnienie: Skutki: 1. 2.

Na schematycznym rysunku przedstawiono formy terenu, których powstanie było związane z rozwojem górnictwa w Wałbrzychu i w jego okolicach. Na podstawie: J. Wójcik, Górnicze zmiany rzeźby rejonu wałbrzyskiego, „Landform Analysis” 2008, vol. 9. EGEP-R0_100

Ostatnią kopalnię w Wałbrzychu zamknięto w 1998 r. Krajobraz miasta i jego okolic, zdominowany przez hałdy i osadniki zawierające około 90 mln m3 odpadów kopalnianych, może się zmienić, jeśli odpady kopalniane zostaną odpowiednio zagospodarowane. Na podstawie: J. Wójcik, Wałbrzyskie hałdy i osadniki […], „Przegląd Geologiczny”, Warszawa 2012. Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach. W Wałbrzychu i okolicach w hałdach zalegają głównie (piaski fluwioglacjalne / skały płonne) , a w misach osadników kopalnianych – (asfalt naturalny / muły węglowe) . Odpady kopalniane mogą być wykorzystywane m.in. do produkcji niskokalorycznych paliw oraz (materiałów budowlanych / szkła szklarniowego) . Nr zadania 3. 4.1. 4.2. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 2 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Na schematycznym rysunku przedstawiono formy terenu, których powstanie było związane z rozwojem górnictwa w Wałbrzychu i w jego okolicach. Na podstawie: J. Wójcik, Górnicze zmiany rzeźby rejonu wałbrzyskiego, „Landform Analysis” 2008, vol. 9. EGEP-R0_100

Na fotografii wykonanej w lipcu o wschodzie słońca literą X oznaczono zamek Grodno (pole E2), a literą Y – szczyt wybranej góry. Y X Na podstawie: www.dwor-elizy.pl Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa. 1. Na fotografii literą Y oznaczono szczyt góry Choina (pole E2). P F W każdym dniu roku górowanie słońca występuje wcześniej nad 2. P F zamkiem przedstawionym na fotografii niż nad Zamkową Górą (pole A2).

Oblicz wysokość słońca w dniu równonocy w momencie górowania w miejscu, w którym jest położony szczyt góry Klasztorzysko (pole C2). Przyjmij wartość szerokości geograficznej tego miejsca odczytaną z mapy z dokładnością do jednej minuty. Zapisz obliczenia. Obliczenia Wysokość słońca: EGEP-R0_100

Jezioro Bystrzyckie (pole EF2), które powstało w wyniku wybudowania zapory na Bystrzycy w XX wieku, służy m.in. pozyskiwaniu wody dla ludności pobliskich miejscowości. Na podstawie mapy szczegółowej podaj dwie funkcje Jeziora Bystrzyckiego, inne niż podana powyżej. 1. 2.

Na wykresie przedstawiono średnie miesięczne przepływy Bystrzycy, płynącej przez obszar przedstawiony na mapie szczegółowej, zmierzone w wybranym punkcie pomiarowym. Literami A i B wskazano okresy obejmujące dwa kolejne miesiące roku hydrologicznego. m3/s 3,0 B 2,5 2,0 A 1,5 1,0 0,5 0,0 XI XII I II III IV V VI VII VIII IX X Na podstawie: www.portal.grdc.bafg.de Średni roczny przepływ Bystrzycy wynosi 1,5 m3/s. Uzasadnij, z czego wynika różnica między wartością przepływów Bystrzycy w każdym z okresów A i B a średnim rocznym przepływem tej rzeki. Przepływy w okresie A są mniejsze niż średni roczny przepływ, ponieważ: Przepływy w okresie B są większe niż średni roczny przepływ, ponieważ: Nr zadania 5. 6. 7. 8. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 1 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Na rysunkach przedstawiono widome drogi słońca nad horyzontem, obserwowane w tym samym miejscu położonym na jednym ze zwrotników w wybranych dniach. 21 marca 22 grudnia Dla którego zwrotnika – Raka czy Koziorożca – są charakterystyczne drogi pozornej wędrówki słońca nad horyzontem przedstawione na obu rysunkach? Podaj nazwę tego zwrotnika, a następnie uzasadnij wybór – odnieś się do strony nieba, po której występuje górowanie słońca 21 marca, oraz do wysokości słońca w momencie górowania 22 grudnia. Zwrotnik: Uzasadnienie dla 21 marca: Uzasadnienie dla 22 grudnia: EGEP-R0_100

Na mapie Polski oznaczono dwa wybrane miasta. W tabeli przedstawiono godzinę wschodu i zachodu słońca oraz długość trwania dnia w Gdańsku i w Łodzi w dniu 22 czerwca 2021 roku. Miasto Wschód Zachód Długość dnia Gdańsk 54°21’N 18°40’E 04:11 21:24 17 h 13 min Łódź 51°45’N 19°28’E 04:23 21:05 16 h 42 min Na podstawie: www.accuweather.com/pl Wyjaśnij, dlaczego wschód słońca w dniu 22 czerwca wystąpił wcześniej w Gdańsku niż w Łodzi. Nr zadania 9. 10. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

W tabeli zamieszczono opisy dwóch spośród pięciu regionów, w których znajdują się stacje meteorologiczne oznaczone na mapie. W każdym wierszu tabeli zaznacz numer właściwej stacji meteorologicznej położonej na obszarze opisanego regionu. Opis regionu Numer stacji meteorologicznej Region o klimacie morskim. Warunki naturalne dla rolnictwa zbliżone do występujących w krajach 1 2 3 4 śródziemnomorskich sprzyjają uprawom m.in. winorośli i drzew owocowych. Region o wybitnie sprzyjających, w skali świata, warunkach naturalnych dla rolnictwa. Klimat oraz żyzne gleby (mady i czarnoziemy) sprzyjają 2 3 4 5 uprawom roślin, takich jak pszenica, kukurydza, słonecznik, soja. EGEP-R0_100

Na mapie numerami od 1 do 5 oznaczono wybrane stacje meteorologiczne położone w Ameryce Południowej.

Na klimatogramach, oznaczonych literami od A do C, zobrazowano warunki termiczne i opadowe trzech spośród pięciu stacji meteorologicznych oznaczonych na mapie. Na podstawie: pl.climate-data.org Przyporządkuj klimatogramom, oznaczonym literami od A do C, odpowiednie stacje meteorologiczne oznaczone na mapie Ameryki Południowej numerami od 1 do 5. A ………..…. B …………... C …………… Nr zadania 11.1. 11.2. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Na mapie numerami od 1 do 5 oznaczono wybrane stacje meteorologiczne położone w Ameryce Południowej.

Przedstaw korzyść dla działalności człowieka wynikającą z oddziaływania prądów morskich na wschodnie wybrzeża obszarów lądowych, położone między 20° a 35° szerokości geograficznej południowej. EGEP-R0_100

Na mapie świata przedstawiono prądy morskie. Strzałkami czerwonymi oznaczono prądy ciepłe, a niebieskimi – zimne. Na podstawie: L. Baraniecki, W. Skrzypczak, Geografia fizyczna ogólna i Polski, Warszawa 2007.

Przyczyną katastrofy Titanica było zderzenie z górą lodową, które nastąpiło w miejscu o współrzędnych geograficznych 42°N, 50°W (zobacz mapę na stronie 14.). Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa. Katastrofa Titanica była spowodowana zderzeniem z górą lodową, która 1. przemieściła się z Antarktyki wraz z wodami jednego z zimnych prądów P F morskich. Góra lodowa, z którą zderzenie doprowadziło do katastrofy Titanica, 2. przemieściła się zza koła podbiegunowego do miejsca katastrofy na P F skutek cyrkulacji pasatowej.

Na mapie świata przedstawiono prądy morskie. Strzałkami czerwonymi oznaczono prądy ciepłe, a niebieskimi – zimne. Na podstawie: L. Baraniecki, W. Skrzypczak, Geografia fizyczna ogólna i Polski, Warszawa 2007.

Na mapie przedstawiono przewidywany zarys kontynentu afrykańskiego za około 10 milionów lat. Na podstawie: www.indiatimes.com Przedstaw przyczynę przewidywanego rozłamu Afryki. W odpowiedzi odnieś się do tektoniki płyt litosfery. Nr zadania 12.1. 12.2. 13. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe numery wybrane spośród podanych w nawiasach. Park narodowy o krajobrazie bagienno-łąkowym, położony w pradolinie, oznaczono na mapie numerem (1 / 2) . Park narodowy o rzeźbie charakteryzującej się występowaniem akumulacyjnych form powstałych na skutek działalności procesów eolicznych oznaczono na mapie numerem (3 / 4) . Park narodowy, w którym występują formy polodowcowe i skały paleozoiczne pochodzenia magmowego, oznaczono na mapie numerem (5 / 6) . EGEP-R0_100

Na mapie numerami 1–7 oznaczono wybrane parki narodowe w Polsce.

Na fotografii wykonanej w parku narodowym oznaczonym numerem 7 wskazano strzałką wybraną formę rzeźby krasowej. Na podstawie: www.wikimedia.org Podaj nazwę formy wskazanej strzałką na fotografii i nazwę odpowiedniego czynnika rzeźbotwórczego, a następnie wyjaśnij, jak doszło do powstania tej formy. Nazwę formy i czynnik rzeźbotwórczy dobierz z podanych poniżej. kem ostaniec woda z CO2 wiatr Nazwa formy: Czynnik rzeźbotwórczy: Wyjaśnienie: Nr zadania 14.1. 14.2. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Na mapie numerami 1–7 oznaczono wybrane parki narodowe w Polsce.

Poniżej przedstawiono przekrój geologiczny wybranego obszaru. Na przekroju geologicznym skały z dwóch er – paleozoicznej i mezozoicznej – oddziela powierzchnia zrównania. Które wydarzenia geologiczne wystąpiły przed powstaniem powierzchni zrównania przedstawionej na przekroju? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. A. Sedymentacja w jurze i powstanie intruzji porfirów. B. Sfałdowanie skał paleozoicznych i powstanie uskoku. C. Sedymentacja w paleozoiku i wyerodowanie doliny przez rzekę. D. Transgresja morza i denudacja skał jurajskich w warunkach lądowych. EGEP-R0_100

Na mapie synoptycznej fragmentu Europy zaznaczono fronty atmosferyczne i układy baryczne w wybranym dniu. Literami A i B oznaczono wybrane obszary oddzielone frontem atmosferycznym. Następnego dnia na obszarze przedstawionym na mapie rozbuduje się front zokludowany. Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach. Spośród obszarów, które oddziela front ciepły, masa powietrza o wyższej temperaturze znajduje się nad obszarem oznaczonym literą (A / B) . Wiatr o największej prędkości występuje na obszarze położonym na (wschód / zachód) od Irlandii. W wyniku rozwoju okluzji powierzchnia obszaru położonego między frontami atmosferycznymi – oznaczonego literą A – się (zwiększy / zmniejszy) . Nr zadania 15. 16. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Poniżej przedstawiono piramidy wieku i płci wybranych krajów w 2020 roku. Irak 100 i powyżej 90-94 mężczyźni kobiety 12% 8% 4% 0% 4% 8% 12% Zjednoczone Emiraty Arabskie 100 i powyżej mężczyźni kobiety 12% 8% 4% 0% 4% 8% 12% Na podstawie: www.populationpyramid.net EGEP-R0_100 Wyjaśnij, dlaczego występuje różnica w strukturze ludności między Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi a Irakiem. Odnieś się do ludności w wieku produkcyjnym.

W strefie klimatów równikowych w Ameryce Południowej, m.in. w okolicach Quito i Bogoty, duża gęstość zaludnienia występuje na wysokościach powyżej 2500 m n.p.m., do czego przyczyniają się m.in. warunki termiczne. Wyjaśnij, dlaczego w niskich szerokościach geograficznych – ze względu na warunki termiczne – obszary położone wysoko n.p.m. mogą być korzystniejsze do osiedlania się niż obszary nizinne. Nr zadania 17. 18. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Na mapach przedstawiono wybrane informacje o prognozowanych zmianach rozmieszczenia ludności w Polsce do 2030 roku. Mapa 1. Gminy o prognozowanym przyroście liczby ludności do 2030 r. większym niż 10% Mapa 2. Gminy o prognozowanym ubytku liczby ludności do 2030 r. większym niż 5% Na podstawie: M. Potyra, Prognoza ludności gmin na lata 2017–2030, www.stat.gov.pl EGEP-R0_100 Na podstawie map przedstaw prawidłowość odnoszącą się do rozmieszczenia w Polsce gmin o prognozowanym przyroście ludności i prawidłowość odnoszącą się do rozmieszczenia w Polsce gmin o prognozowanym ubytku ludności. Gminy o prognozowanym przyroście ludności: Gminy o prognozowanym ubytku ludności: Nr zadania 19. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Na fotografii przedstawiono fragment zabudowy jednej z dzielnic Warszawy. Na podstawie: www.spacer-po-warszawie.blogspot.com Poniższy tekst odnosi się do dzielnicy, której fragment przedstawiono na fotografii. Praga-Północ swoją aurę zawdzięcza wiekowym kamienicom, obiektom sakralnym różnych wyznań, obiektom przemysłowym, brukowanym uliczkom. Można tu znaleźć pracownie rzemiosła artystycznego, przypominające o tradycji handlu i usług. Przez wiele lat nie podejmowano wystarczających działań w celu zachowania dziedzictwa kulturowego i ograniczenia ubóstwa wśród mieszkańców dzielnicy. W 2008 r. Rada m.st. Warszawy określiła działania o charakterze przestrzennym, społecznym i gospodarczym, które miały na celu stworzenie warunków do rozwoju zdegradowanych obszarów miasta. Na podstawie: […] Pragi-Północ dzielnicy m.st. Warszawy, Warszawa 2010. Dokończ zdanie. Zaznacz odpowiedź A albo B oraz jej uzasadnienie 1., 2. albo 3. Działaniem podejmowanym przez władze lokalne w celu poprawienia jakości życia na zdegradowanych obszarach, takich jak przedstawiony na fotografii, jest wzrost zatrudnienia w II sektorze i budowanie A. reindustrializacja, nowych zakładów przemysłowych. której modernizowanie infrastruktury i działania przejawami 2. w celu aktywizacji społeczno-gospodarczej są mieszkańców. B. rewitalizacja, wyburzanie zabudowy i migracja ludności na obszary podmiejskie. EGEP-R0_100

Na mapach przedstawiono relację PKB na 1 mieszkańca w państwach Afryki do PKB na 1 mieszkańca w Chinach w wybranych latach. 1980 2016 Na podstawie: www.worldbank.org (podział polityczny z 2016 r.). Przedstaw dwa uwarunkowania – jedno demograficzne i jedno ekonomiczne – które przyczyniły się do zmiany relacji PKB na 1 mieszkańca państw Afryki i Chin w latach 1980–2016. W obu odpowiedziach odnieś się do państw Afryki i do Chin. Uwarunkowanie demograficzne: Uwarunkowanie ekonomiczne: Nr zadania 20. 21. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

W tabeli przedstawiono strukturę użytkowania gruntów w wybranych państwach w 2018 r. Udział w % Państwo grunty orne łąki lasy pozostałe grunty i uprawy trwałe i pastwiska Finlandia 7,4 0,1 72,9 19,6 Algieria 3,6 13,8 0,8 81,8 Austria 17,3 21,1 47,2 14,4 Na podstawie: www.cia.gov Na świecie udział lasów w powierzchni obszarów lądowych wynosi około 30%. Uzasadnij, że warunki przyrodnicze wywierają wpływ na lesistość obszarów państw wymienionych w tabeli. W odpowiedzi odnieś się – odpowiednio – do strefowych lub astrefowych uwarunkowań przyrodniczych. Finlandia – uwarunkowanie strefowe: Algieria – uwarunkowanie strefowe: Austria – uwarunkowanie astrefowe: EGEP-R0_100

Na mapie świata literami A–D oznaczono wybrane państwa. A B C D W tabeli podano informacje o zbiorach wybranych roślin uprawnych, charakterystycznych dla produkcji rolniczej czterech państw. Uzupełnij tabelę. Wpisz we właściwych wierszach nazwy państw, których rolnictwo charakteryzują przedstawione dane statystyczne. Dobierz państwa spośród oznaczonych na mapie literami A–D. Państwo Zbiory roślin uprawnych w 2018 r. (w mln ton) (wpisz nazwę) pszenica ziemniaki kukurydza Polska 10 7 4 kukurydza pszenica ziemniaki 392 51 21 kukurydza pszenica trzcina cukrowa 43 19 19 trzcina cukrowa kukurydza kawa 747 82 4 Na podstawie: Rocznik Statystyki Międzynarodowej 2020, www.stat.gov.pl Nr zadania 22. 23. Wypełnia Maks. liczba pkt 3 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

W których krajach pozyskiwanie gruntów pod uprawę palmy oleistej jest jedną z głównych przyczyn wylesiania? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. A. Oman i Jemen. B. Indonezja i Malezja. C. Pakistan i Afganistan. D. Japonia i Korea Południowa.

Na mapach przedstawiono wybrane dane odnoszące się do rolnictwa w Polsce. Mapa 1. Towarowa produkcja rolnicza w Polsce Na podstawie: Atlas statystyczny Polski, Warszawa 2018. EGEP-R0_100 Mapa 2. Wartość wskaźnika waloryzacji warunków przyrodniczych dla rolnictwa w Polsce Na podstawie: www.onw.iung.pulawy.pl Im warunki przyrodnicze dla rolnictwa są korzystniejsze, tym wartość wskaźnika waloryzacji jest wyższa. Wyjaśnij, z czego wynika różnica w strukturze towarowej produkcji rolniczej między województwami lubelskim a podlaskim. W odpowiedzi odnieś się do obu województw. Nr zadania 24. 25. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Wyjaśnij, dlaczego warunki pozaprzyrodnicze Arabii Saudyjskiej przyczyniły się do zakładania gospodarstw rolnych, takich jak przedstawione powyżej. EGEP-R0_100

Na fotografii oznaczonej numerem 1 i na zdjęciu satelitarnym oznaczonym numerem 2 przedstawiono gospodarstwa rolne położone na pustynnych obszarach Arabii Saudyjskiej. 1 Na podstawie: www.national-geographic.com 2 Na podstawie: www.content.satimagingcorp.com

W niektórych gospodarstwach rolnych, przedstawionych na zdjęciu satelitarnym oznaczonym numerem 2, po krótkim okresie ich funkcjonowania zaprzestano uprawy roślin. Wyjaśnij, dlaczego w niektórych gospodarstwach rolnych – takich jak przedstawione na zdjęciu satelitarnym – zaprzestano uprawy roślin. Odnieś się do związku przedstawionego sposobu prowadzenia gospodarki rolnej z hydrosferą.

Na fotografii oznaczonej numerem 1 i na zdjęciu satelitarnym oznaczonym numerem 2 przedstawiono gospodarstwa rolne położone na pustynnych obszarach Arabii Saudyjskiej. 1 Na podstawie: www.national-geographic.com 2 Na podstawie: www.content.satimagingcorp.com

W tabeli przedstawiono strukturę PKB (w %) według rodzajów działalności w wybranych państwach w 2017 roku. Państwo Rolnictwo Przemysł Usługi Belgia 1 22 77 Boliwia 14 38 48 Iran 10 35 55 Kanada 2 28 70 Rumunia 4 33 63 Na podstawie: www.cia.gov Sformułuj prawidłowość dotyczącą związku między poziomem rozwoju gospodarczego państw a wielkością udziału rolnictwa i wielkością udziału usług w strukturze PKB. Nr zadania 26.1. 26.2. 27. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 1 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Oceń, czy poniższe informacje o lokalizacji hutnictwa żelaza są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa. Miejscowa baza surowcowa przyczyniła się do lokalizacji hutnictwa 1. P F żelaza na obszarze Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. Huta w Krakowie wybudowana po II wojnie światowej jest przykładem 2. lokalizacji przymusowej obok miejsca eksploatacji rud żelaza w tym P F samym okręgu przemysłowym.

W Polsce w 2018 roku średni wskaźnik wykorzystania kolei osiągnął wartość 8,1, a średnia gęstość sieci kolejowej wynosiła 6,2 km na 100 km2. Uzupełnij tabelę. Na podstawie źródła 1. przyporządkuj do podanych opisów właściwe województwa. Nazwy województw wybierz spośród podanych poniżej. podlaskie lubuskie mazowieckie pomorskie Opis Województwo W tym województwie na wartość powyżej średniej wskaźnika wykorzystania kolei wpływa węzeł kolejowy o koncentrycznie zbiegających się liniach oraz masowe dojazdy pociągami podmiejskimi do pracy. Na wartość wskaźnika wykorzystania kolei w tym województwie wpływa gęstość sieci kolejowej poniżej średniej krajowej, wykluczenie z transportu kolejowego wielu miejscowości i mała na tle kraju gęstość zaludnienia. W tym województwie na wartość wskaźnika wykorzystania kolei wyższą od średniej krajowej wpływają przewozy sezonowe w okresie letnim i funkcjonowanie szybkiej kolei miejskiej w konurbacji. Nr zadania 28. 29.1. Wypełnia Maks. liczba pkt 1 2 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100

Poniżej przedstawiono dwa źródła informacji odnoszące się do wskaźnika wykorzystania kolei na wybranych obszarach. Wartość tego wskaźnika jest średnią liczbą podróży koleją w ciągu roku przypadającą na 1 mieszkańca. Źródło 1. Wartość wskaźnika wykorzystania kolei oraz gęstości sieci kolejowej (km/100 km2) według województw Polski w 2018 roku Na podstawie: Analiza wykorzystania kolei w województwach, www.utk.gov.pl EGEP-R0_100 Źródło 2. Wartość wskaźnika wykorzystania kolei w Europie W Europie w 2018 roku średnia wartość wskaźnika wykorzystania kolei wynosiła 20,3. Najwyższe wartości tego wskaźnika występowały w Szwajcarii (69,1), Danii (47,1), Niemczech (35,1) i Austrii (32,9), niskie – w krajach bałkańskich: Kosowie (0,1), Macedonii Północnej (0,3), Grecji (1,7) i Bułgarii (3,0), a w Andorze i na Malcie pasażerski transport kolejowy nie funkcjonował. Na podstawie: Analiza wykorzystania kolei w województwach, www.utk.gov.pl

Podaj dwa przykłady czynników wpływających na wartości wskaźnika wykorzystania kolei w państwach europejskich, przedstawione w źródle 2. na stronie 33. Uzasadnij wpływ każdego z czynników na wartość tego wskaźnika. Czynnik: Uzasadnienie: Czynnik: Uzasadnienie:

Poniżej przedstawiono dwa źródła informacji odnoszące się do wskaźnika wykorzystania kolei na wybranych obszarach. Wartość tego wskaźnika jest średnią liczbą podróży koleją w ciągu roku przypadającą na 1 mieszkańca. Źródło 1. Wartość wskaźnika wykorzystania kolei oraz gęstości sieci kolejowej (km/100 km2) według województw Polski w 2018 roku Na podstawie: Analiza wykorzystania kolei w województwach, www.utk.gov.pl EGEP-R0_100 Źródło 2. Wartość wskaźnika wykorzystania kolei w Europie W Europie w 2018 roku średnia wartość wskaźnika wykorzystania kolei wynosiła 20,3. Najwyższe wartości tego wskaźnika występowały w Szwajcarii (69,1), Danii (47,1), Niemczech (35,1) i Austrii (32,9), niskie – w krajach bałkańskich: Kosowie (0,1), Macedonii Północnej (0,3), Grecji (1,7) i Bułgarii (3,0), a w Andorze i na Malcie pasażerski transport kolejowy nie funkcjonował. Na podstawie: Analiza wykorzystania kolei w województwach, www.utk.gov.pl

Poniżej podano wybrane informacje o jednym z lotnisk w Stanach Zjednoczonych. Lotnisko w Pittsburghu (40°N, 80°W) korzysta z samowystarczalnego systemu energetycznego. System składa się z dziesięciu tysięcy paneli słonecznych oraz z pięciu generatorów, w których spala się gaz ziemny eksploatowany z lokalnych złóż. Wielkość produkowanej energii jest większa w przybliżeniu o 30% od maksymalnego zapotrzebowania. Na podstawie: www.nextpittsburgh.com Wyjaśnij, dlaczego na lotnisku opisanym powyżej wykorzystuje się – oprócz odnawialnego – także nieodnawialne źródło energii. EGEP-R0_100

Uzupełnij tabelę. Przyporządkuj do podanych opisów właściwe nazwy technopolii wybrane spośród oznaczonych na mapie. Opis technopolii Nazwa technopolii Dynamiczny rozwój przemysłu elektronicznego i samochodowego nastąpił po II wojnie światowej. Największym ośrodkiem naukowym jest Uniwersytet Kiusiu. Technopolia zlokalizowana jest w pobliżu ważnej arterii komunikacyjnej. Dominuje przemysł elektroniczny oraz motoryzacyjny. Funkcjonują liczne ośrodki naukowe, wśród nich uniwersytet w Oksfordzie. Nazwa technopolii pochodzi od ważnej arterii komunikacyjnej. Jej rozwój związany był z powstaniem kompleksowych przedsiębiorstw usługowych i z wprowadzeniem licznych ulg podatkowych. Jest położona w kraju, w którym powstała Dolina Krzemowa.

Na mapie oznaczono wybrane technopolie.

Uzasadnij, dlaczego kapitał ludzki jest jednym z ważniejszych czynników lokalizacji technopolii. Nr zadania 29.2. 30. 31.1. 31.2. Wypełnia Maks. liczba pkt 2 1 2 1 egzaminator Uzyskana liczba pkt EGEP-R0_100 EGEP-R0_100 Formuła 2015 Formuła 2015 Formuła 2015

Na mapie oznaczono wybrane technopolie.