Język łaciński i kultura antyczna 2018 — poziom rozszerzony

Zadanie 1

30 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 1. (0−30)
Przetłumacz tekst na język polski.

Caius Velleius Paterculus, Historiae Romanae, I, 13
Eodem anno, quo Carthago concidit, Mummius Corinthum post annos CMLII, quam erat
condita, funditus eruit. Uterque imperator devictae a se gentis nomine honoratus, alter
Africanus, alter appellatus est Achaicus. Nec quisquam ex novis hominibus prior Mummio
cognomen virtute partum vindicavit. Diversi imperatoribus mores, diversa fuerunt studia.
Quippe Scipio tam elegans liberalium studiorum omnisque doctrinae et auctor et admirator fuit,
ut Polybium Panaetiumque, praecellentes ingenio viros, domi militiaeque secum habuerit.
Semper aut belli aut pacis servivit artibus: semper inter arma ac studia versatus aut corpus
periculis aut animum disciplinis exercuit. Mummius tam rudis fuit, ut capta Corintho, cum
maximorum artificum perfectas manibus tabulas ac statuas in Italiam portandas locaret, iuberet
praedici conducentibus, si eas perdidissent, novas eos reddituros esse.
C.Velleius Paterculus, Historiae Romanae, I, 13
ed. C. Stegmann de Pritzwald, in aedibus B.G. Teubneri, Stutgardiae MCMLXVIII
Objaśnienia:
Carthago, Carthaginis – Kartagina
Mummius, Mummii – Lucjusz Mummiusz, konsul i wódz rzymski
Corinthus, Corinthi (r. ż.) – Korynt
uterque – odnosi się do dwóch wodzów: Scypiona i Mummiusza
Africanus, -a, -um – Afrykański
Achaicus, -a, -um – Achajski
partus – od pario
Scipio, Scipionis – Scypion Afrykański Młodszy
Polybius, Polybii – Polibiusz, historyk grecki
Panaetius, Panaetii – Panajtios, filozof grecki
domi militiaeque – w czasie pokoju i wojny
Italia, Italiae – Italia
locare – tu: zlecić jakąś czynność, wynająć do jakiejś czynności (czynność wyrażona przez
portandas)
conducentibus – od conduco, tu: jako conducens, conducentis – wynajęty do (jakiejś czynności)
reddituros esse – inf. futuri activi od reddo

Przekład tekstu
……………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

CZYSTOPIS
……………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 1. (0–30)
Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […]
II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie
na język polski i komentowanie tekstu składniowe;
oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku
do odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] sztuki […].
2.1. dokonuje samodzielnego przekładu
na język polski łacińskiego tekstu, korzystając
ze słownika łacińsko-polskiego, oddaje w
przekładzie ogólny charakter i funkcję
tłumaczonego tekstu; znajduje właściwe
polskie odpowiedniki leksykalne dla
łacińskich wyrazów i struktur; stosuje
poprawne techniki przekładu; redaguje
przekład spójny i poprawny stylistycznie;
2.3. wykorzystuje posiadaną wiedzę z zakresu
kultury antycznej do sporządzenia przekładu
[…].

Przykładowe tłumaczenie
W tym samym roku, w którym padła Kartagina, Mummiusz doszczętnie zniszczył Korynt, po
dziewięciuset pięćdziesięciu dwóch latach, jak został założony. Jeden i drugi wódz wyróżniony
został nazwą pokonanego przez siebie ludu, jeden został nazwany Afrykańskim, drugi
Achajskim. I nikt z nowych ludzi wcześniej od Mummiusza nie przypisał sobie przydomka
osiągniętego męstwem. Wodzowie mieli różne obyczaje, różne zamiłowania. Albowiem
Scypion był tak wytwornym zwolennikiem i wielbicielem nauk wyzwolonych i wszelkiej
nauki, że w czasie pokoju i w czasie wojny miał ze sobą Polibiusza i Panajtiosa, wyróżniających
się talentem ludzi. Zawsze służył sztukom, albo wojny (wojennym) albo pokoju (pokojowym):
zawsze przebywając wśród oręża i studiów albo ćwiczył ciało w niebezpieczeństwach, albo
umysł w naukach. Mummiusz był tak nieokrzesany, że po zdobyciu Koryntu, gdy zlecał
wywiezienie do Italii obrazów i posągów, wykonanych rękami największych artystów, kazał
oznajmić wynajętym (do tej czynności), że gdyby je zniszczyli, mają oddać nowe.

Schemat punktowania

Lp. Zdanie Elementy podlegające Punktacja Punktacja
ocenie cząstkowa maksymalna
1. Eodem anno, quo Carthago Ablativus temporis 0–1
concidit
Mummius Corinthum post Liczebnik, ind. 0–1–2
4
annos CMLII, quam erat plusquamperfecti passivi
condita,
funditus eruit. Ind. perfecti activi 0–1
2. Uterque imperator devictae Participium perfecti passivi, 0–1–2
a se gentis nomine imiesłowowy równoważnik
honoratus, zdania 3
alter Africanus, alter Ind. perfecti passivi 0–1
appellatus est Achaicus.
3. Nec quisquam ex novis Ablativus comparationis, 0–1–2–3
hominibus prior Mummio participium perfecti passivi
3
cognomen virtute partum
vindicavit.
4. Diversi imperatoribus mores, Dativus possessivus 0–1–2
2
diversa fuerunt studia.
5. Quippe Scipio tam elegans Orzeczenie imienne, zdanie 0–1–2
liberalium studiorum główne
omnisque doctrinae et auctor
et admirator fuit, 5
ut Polybium Panaetiumque, Zdanie skutkowe, participium 0–1–2–3
praecellentes ingenio viros, praesentis activi, zaimek
domi militiaeque secum osobowy
habuerit.
6. Semper aut belli aut pacis Zdanie główne 0–1
servivit artibus:
semper inter arma ac studia Imiesłowowy równoważnik 0–1
3
versatus zdania
aut corpus periculis aut Zdanie główne 0–1
animum disciplinis exercuit.
7. Mummius tam rudis fuit, Orzeczenie imienne 0–1
ut capta Corintho, Ablativus absolutus 0–1
cum maximorum artificum Zdanie skutkowe, stopień 0–1–2–3
perfectas manibus tabulas ac najwyższy, gerundivum
statuas in Italiam portandas
9
locaret,
iuberet praedici Składnia czasownika iubeo 0–1
conducentibus,
si eas perdidissent, Zdanie warunkowe 0–1
eos novas reddituros esse. ACI 0–1–2
8. Poprawność językowa 0–1
i tylistyczna całego
przekładu. (Punkt jest 1
przyznawany za poprawny
przekład całego tekstu)
Razem 30

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 1. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 1. (0−30) Przetłumacz tekst na język polski. Caius Velleius Paterculus, Historiae Romanae, I, 13 Eodem anno, quo Carthago concidit, Mummius Corinthum post annos CMLII, quam erat condita, funditus eruit. Uterque imperator devictae a se gentis nomine honoratus, alter Africanus, alter appellatus est Achaicus. Nec quisquam ex novis… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 1. (0–30) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […] II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie na język polski i komentowanie tekstu składniowe; oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] sztuki…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 1. (0–30) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […] II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie na język polski i komentowanie tekstu składniowe; oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] sztuki […]. 2.1. dokonuje samodzielnego… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 1. (0–30)
Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […]
II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie
na język polski i komentowanie tekstu składniowe;
oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku
do odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] sztuki […].
2.1. dokonuje samodzielnego przekładu
na język polski łacińskiego tekstu, korzystając
ze słownika łacińsko-polskiego, oddaje w
przekładzie ogólny charakter i funkcję
tłumaczonego tekstu; znajduje właściwe
polskie odpowiedniki leksykalne dla
łacińskich wyrazów i struktur; stosuje
poprawne techniki przekładu; redaguje
przekład spójny i poprawny stylistycznie;
2.3. wykorzystuje posiadaną wiedzę z zakresu
kultury antycznej do sporządzenia przekładu
[…].

Przykładowe tłumaczenie
W tym samym roku, w którym padła Kartagina, Mummiusz doszczętnie zniszczył Korynt, po
dziewięciuset pięćdziesięciu dwóch latach, jak został założony. Jeden i drugi wódz wyróżniony
został nazwą pokonanego przez siebie ludu, jeden został nazwany Afrykańskim, drugi
Achajskim. I nikt z nowych ludzi wcześniej od Mummiusza nie przypisał sobie przydomka
osiągniętego męstwem. Wodzowie mieli różne obyczaje, różne zamiłowania. Albowiem
Scypion był tak wytwornym zwolennikiem i wielbicielem nauk wyzwolonych i wszelkiej
nauki, że w czasie pokoju i w czasie wojny miał ze sobą Polibiusza i Panajtiosa, wyróżniających
się talentem ludzi. Zawsze służył sztukom, albo wojny (wojennym) albo pokoju (pokojowym):
zawsze przebywając wśród oręża i studiów albo ćwiczył ciało w niebezpieczeństwach, albo
umysł w naukach. Mummiusz był tak nieokrzesany, że po zdobyciu Koryntu, gdy zlecał
wywiezienie do Italii obrazów i posągów, wykonanych rękami największych artystów, kazał
oznajmić wynajętym (do tej czynności), że gdyby je zniszczyli, mają oddać nowe.

Schemat punktowania

Lp. Zdanie Elementy podlegające Punktacja Punktacja
ocenie cząstkowa maksymalna
1. Eodem anno, quo Carthago Ablativus temporis 0–1
concidit
Mummius Corinthum post Liczebnik, ind. 0–1–2
4
annos CMLII, quam erat plusquamperfecti passivi
condita,
funditus eruit. Ind. perfecti activi 0–1
2. Uterque imperator devictae Participium perfecti passivi, 0–1–2
a se gentis nomine imiesłowowy równoważnik
honoratus, zdania 3
alter Africanus, alter Ind. perfecti passivi 0–1
appellatus est Achaicus.
3. Nec quisquam ex novis Ablativus comparationis, 0–1–2–3
hominibus prior Mummio participium perfecti passivi
3
cognomen virtute partum
vindicavit.
4. Diversi imperatoribus mores, Dativus possessivus 0–1–2
2
diversa fuerunt studia.
5. Quippe Scipio tam elegans Orzeczenie imienne, zdanie 0–1–2
liberalium studiorum główne
omnisque doctrinae et auctor
et admirator fuit, 5
ut Polybium Panaetiumque, Zdanie skutkowe, participium 0–1–2–3
praecellentes ingenio viros, praesentis activi, zaimek
domi militiaeque secum osobowy
habuerit.
6. Semper aut belli aut pacis Zdanie główne 0–1
servivit artibus:
semper inter arma ac studia Imiesłowowy równoważnik 0–1
3
versatus zdania
aut corpus periculis aut Zdanie główne 0–1
animum disciplinis exercuit.
7. Mummius tam rudis fuit, Orzeczenie imienne 0–1
ut capta Corintho, Ablativus absolutus 0–1
cum maximorum artificum Zdanie skutkowe, stopień 0–1–2–3
perfectas manibus tabulas ac najwyższy, gerundivum
statuas in Italiam portandas
9
locaret,
iuberet praedici Składnia czasownika iubeo 0–1
conducentibus,
si eas perdidissent, Zdanie warunkowe 0–1
eos novas reddituros esse. ACI 0–1–2
8. Poprawność językowa 0–1
i tylistyczna całego
przekładu. (Punkt jest 1
przyznawany za poprawny
przekład całego tekstu)
Razem 30

Strona arkusza: 2

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 2. (0−1)
Przetłumacz na język polski wyrażenie homo novus i wyjaśnij, wobec kogo używano tego
określenia w starożytnym Rzymie.
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 2. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] życia politycznego:
ustrój […] Rzymu.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź zawierająca dwa elementy (tłumaczenie i wyjaśnienie).
0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi.
Przykładowa odpowiedź
Homo novus oznacza „nowego człowieka”. W antycznym Rzymie nazywano tak osobę, która
jako pierwsza w swojej rodzinie sprawowała wyższy urząd senatorski.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 2. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 2. (0−1) Przetłumacz na język polski wyrażenie homo novus i wyjaśnij, wobec kogo używano tego określenia w starożytnym Rzymie. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 2. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] życia politycznego: ustrój […] Rzymu. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź zawierająca dwa elementy (tłumaczenie i wyjaśnienie). 0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi. Przykładowa odpowiedź…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 2. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] życia politycznego: ustrój […] Rzymu. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź zawierająca dwa elementy (tłumaczenie i wyjaśnienie). 0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi. Przykładowa odpowiedź Homo novus oznacza „nowego człowieka”. W… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 2. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] życia politycznego:
ustrój […] Rzymu.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź zawierająca dwa elementy (tłumaczenie i wyjaśnienie).
0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi.
Przykładowa odpowiedź
Homo novus oznacza „nowego człowieka”. W antycznym Rzymie nazywano tak osobę, która
jako pierwsza w swojej rodzinie sprawowała wyższy urząd senatorski.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 3

2 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 3. (0−2)
Oceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz V (Verum), jeśli zdanie jest prawdziwe, albo
F (Falsum) – jeśli jest fałszywe.

1. Bitwa pod Zamą zakończyła pierwszą wojnę punicką. V F

2. Kartagina została założona przez Kleopatrę, królową Egiptu. V F

3. Pokonaną Grecję Rzymianie nazywali provincia Achaia. V F

4. Scypion Afrykański pokonał Hannibala pod Zamą. V F

5. Afryka stała się prowincją rzymską wcześniej niż Galia. V F

3. Pokonaną Grecję Rzymianie nazywali provincia Achaia. V F 4. Scypion Afrykański pokonał Hannibala pod Zamą. V F 5. Afryka stała się prowincją rzymską wcześniej niż Galia. V F

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 3. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] życia politycznego:
ustrój Aten, Sparty, Rzymu.
Schemat punktowania
2 p. – za pięć poprawnych odpowiedzi.
1 p. – za cztery lub trzy poprawne odpowiedź.
0 p. – za mniej niż trzy poprawne odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
1 – F, 2 – F, 3 – V, 4 – V, 5 – V

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 3. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
3. Pokonaną Grecję Rzymianie nazywali provincia Achaia. V F 4. Scypion Afrykański pokonał Hannibala pod Zamą. V F 5. Afryka stała się prowincją rzymską wcześniej niż Galia. V F Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 3. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] życia politycznego: ustrój Aten, Sparty, Rzymu. Schemat punktowania 2 p. – za pięć poprawnych odpowiedzi. 1 p. – za cztery lub trzy poprawne odpowiedź. 0 p. – za mniej niż trzy poprawne odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1 – F, 2 –…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 3. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] życia politycznego: ustrój Aten, Sparty, Rzymu. Schemat punktowania 2 p. – za pięć poprawnych odpowiedzi. 1 p. – za cztery lub trzy poprawne odpowiedź. 0 p. – za mniej niż trzy poprawne odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1 – F, 2 – F, 3 – V, 4 – V, 5 – V Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 3. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] życia politycznego:
ustrój Aten, Sparty, Rzymu.
Schemat punktowania
2 p. – za pięć poprawnych odpowiedzi.
1 p. – za cztery lub trzy poprawne odpowiedź.
0 p. – za mniej niż trzy poprawne odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
1 – F, 2 – F, 3 – V, 4 – V, 5 – V

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 4

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 4. (0−1)
Rysunek. Greckie porządki architektoniczne

https://encyklopedia.pwn.pl

Rozpoznaj zaprezentowane na rysunku porządki architektoniczne (A–C) i zapisz ich
nazwy w wyznaczonych miejscach.
A: …………………………………………………………………………………………………………………………………
B: …………………………………………………………………………………………………………………………………
C: …………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 4. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. odczytywania […] sztuki oraz architektury
Greków i Rzymian.
Schemat punktowania
1 p. – za wszystkie poprawne odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
A – porządek dorycki
B – porządek joński
C – porządek koryncki

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 4. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 4. (0−1) Rysunek. Greckie porządki architektoniczne https://encyklopedia.pwn.pl Rozpoznaj zaprezentowane na rysunku porządki architektoniczne (A–C) i zapisz ich nazwy w wyznaczonych miejscach. A:… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 4. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. odczytywania […] sztuki oraz architektury Greków i Rzymian. Schemat punktowania 1 p. – za wszystkie poprawne odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi A – porządek dorycki B – porządek…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 4. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. odczytywania […] sztuki oraz architektury Greków i Rzymian. Schemat punktowania 1 p. – za wszystkie poprawne odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi A – porządek dorycki B – porządek joński C – porządek koryncki Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 4. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. odczytywania […] sztuki oraz architektury
Greków i Rzymian.
Schemat punktowania
1 p. – za wszystkie poprawne odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź błędną lub niepełną albo za brak odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
A – porządek dorycki
B – porządek joński
C – porządek koryncki

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 5

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 5. (0−1)
Fotografia gmachu Sądu Najwyższego w Warszawie [fragment]

www.polskaniezwykla.pl

Na podstawie fotografii i własnej wiedzy zaznacz poprawne dokończenie zdania
i uzasadnij swój wybór.

Ukazany na fotografii motyw architektoniczny nawiązuje do antycznej budowli o nazwie
A. Propyleje.
B. Partenon.
C. Erechtejon.
D. Panteon.

Uzasadnienie:

……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

A.Propyleje.
B.Partenon.
C.Erechtejon.
D.Panteon. Uzasadnienie: …………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 5. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej,
zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną –
odniesienia do antyku zawarte w […]
dziełach architektury […].

Schemat punktowania
1 p. – za dwa elementy (prawidłowa odpowiedź i uzasadnienie).
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Odpowiedź: C
Przykładowe poprawne uzasadnienie:
Budynek Sądu Najwyższego nawiązuje do architektury Erechtejonu, ponieważ w obu
przypadkach istotnym elementem są kariatydy (posągi kobiet podtrzymujące sklepienie).

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 5. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 5. (0−1) Fotografia gmachu Sądu Najwyższego w Warszawie [fragment] www.polskaniezwykla.pl Na podstawie fotografii i własnej wiedzy zaznacz poprawne dokończenie zdania i uzasadnij swój wybór. Ukazany na fotografii motyw architektoniczny nawiązuje do antycznej budowli o nazwie A. Propyleje. B. Partenon. C. Erechtejon. D. Panteon.… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 5. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej, zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną – odniesienia do antyku zawarte w […] dziełach architektury […]. Schemat punktowania 1 p. – za dwa elementy (prawidłowa odpowiedź i uzasadnienie). 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Odpowiedź: C…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 5. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej, zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną – odniesienia do antyku zawarte w […] dziełach architektury […]. Schemat punktowania 1 p. – za dwa elementy (prawidłowa odpowiedź i uzasadnienie). 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Odpowiedź: C Przykładowe poprawne uzasadnienie:… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie wybieraj odpowiedzi na podstawie pojedynczego słowa lub samego oznaczenia. Sprawdź cały warunek zadania i właściwy wiersz albo kolumnę klucza.

Punktowanie i źródło

Zadanie 5. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej,
zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną –
odniesienia do antyku zawarte w […]
dziełach architektury […].

Schemat punktowania
1 p. – za dwa elementy (prawidłowa odpowiedź i uzasadnienie).
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Odpowiedź: C
Przykładowe poprawne uzasadnienie:
Budynek Sądu Najwyższego nawiązuje do architektury Erechtejonu, ponieważ w obu
przypadkach istotnym elementem są kariatydy (posągi kobiet podtrzymujące sklepienie).

Strona arkusza: 6

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 6

3 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 6. (0−3)
Zdecyduj, czy zestawione pary zdań wyrażają dokładnie tę samą treść (Verum), czy nie
(Falsum). Wpisz do tabeli właściwy kwalifikator.

Zdania Kwalifikator

1. Animus doctrina exercendus est. = Animus doctrina exerceri debet.
2. Imperatori novae statuae fuerunt. = Imperator novas statuas habuit.
3. Virum omnes tabulas reddere iubeo. = Omnes tabulas viro reddi iubeo.

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 6. (0–3)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny konstrukcje składniowe […].
Schemat punktowania
3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi.
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. Verum
2. Verum
3. Falsum

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 6. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 6. (0−3) Zdecyduj, czy zestawione pary zdań wyrażają dokładnie tę samą treść (Verum), czy nie (Falsum). Wpisz do tabeli właściwy kwalifikator. Zdania Kwalifikator 1. Animus doctrina exercendus est. = Animus doctrina exerceri debet. 2. Imperatori novae statuae fuerunt. = Imperator novas statuas habuit. 3. Virum omnes tabulas… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 6. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe […]. Schemat punktowania 3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi. 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. Verum 2. Verum 3. Falsum
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 6. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe […]. Schemat punktowania 3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi. 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. Verum 2. Verum 3. Falsum Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 6. (0–3)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny konstrukcje składniowe […].
Schemat punktowania
3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi.
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. Verum
2. Verum
3. Falsum

Strona arkusza: 6

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 7

2 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 7. (0−2)
Zaznacz poprawne uzupełnienie zdań 1–2.
1. Eo anno ………….. non fuimus.
A. Corinthi
B. Corintho
C. Corinthum
D. Corinthus

2. Quis ………..… maximus est?
A. artifice
B. artificem
C. artifices
D. artificum

A.Corinthi
B.Corintho
C.Corinthum
D.Corinthus 2. Quis ………..… maximus est?
A.artifice
B.artificem
C.artifices
D.artificum

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 7. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne (formy
fleksyjne rzeczowników) […];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny konstrukcje składniowe: […] składnia
nazw miast.
Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
1. – A. Corinthi
2. – D. artificum

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 7. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 7. (0−2) Zaznacz poprawne uzupełnienie zdań 1–2. 1. Eo anno ………….. non fuimus. A. Corinthi B. Corintho C. Corinthum D. Corinthus 2. Quis ………..… maximus est? A. artifice B. artificem C. artifices D. artificum Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 7. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne (formy fleksyjne rzeczowników) […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe: […] składnia nazw miast. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi. Poprawne…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 7. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne (formy fleksyjne rzeczowników) […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe: […] składnia nazw miast. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. – A. Corinthi 2. – D. artificum Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie wybieraj odpowiedzi na podstawie pojedynczego słowa lub samego oznaczenia. Sprawdź cały warunek zadania i właściwy wiersz albo kolumnę klucza.

Punktowanie i źródło

Zadanie 7. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne (formy
fleksyjne rzeczowników) […];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny konstrukcje składniowe: […] składnia
nazw miast.
Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
1. – A. Corinthi
2. – D. artificum

Strona arkusza: 7

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 8

2 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 8. (0−2)
Uzupełnij tabelę – wpisz obok wymienionych w niej wyrazów (1.–2.) ich znaczenia
wybrane spośród podanych niżej.

nazewnictwo, odwołanie, podziw, różnicowanie, tłumienie

Wyrazy Znaczenie

1. admiracja

2. nomenklatura

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 8. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia
łacińskiego funkcjonujące jako terminy
w różnych dziedzinach; dostrzega związki
języka polskiego z językiem łacińskim […].

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. – podziw
2. – nazewnictwo

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 8. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 8. (0−2) Uzupełnij tabelę – wpisz obok wymienionych w niej wyrazów (1.–2.) ich znaczenia wybrane spośród podanych niżej. nazewnictwo, odwołanie, podziw, różnicowanie, tłumienie Wyrazy Znaczenie 1. admiracja 2. nomenklatura Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 8. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia łacińskiego funkcjonujące jako terminy w różnych dziedzinach; dostrzega związki języka polskiego z językiem łacińskim […]. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. –…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 8. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia łacińskiego funkcjonujące jako terminy w różnych dziedzinach; dostrzega związki języka polskiego z językiem łacińskim […]. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. – podziw 2. – nazewnictwo Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 8. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia
łacińskiego funkcjonujące jako terminy
w różnych dziedzinach; dostrzega związki
języka polskiego z językiem łacińskim […].

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedzi błędne lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. – podziw
2. – nazewnictwo

Strona arkusza: 7

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 9

3 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 9. (0−3)
Nazwij typy zdania podrzędnego w podanych przykładach.

1. Imperator tam elegans studiorum admirator fuit, ut etiam inter arma artibus serviret.

……………………………………………………………………………………………………………………………………

2. Mummius appellatus est Achaicus, cum Corinthum cepisset.

……………………………………………………………………………………………………………………………………

3. Si statuam perdidero, nova mihi reddenda erit.

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 9. (0–3)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny konstrukcje składniowe […].

Schemat punktowania
3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi.
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
1. – okolicznikowe skutku
2. – okolicznikowe przyczyny lub czasu
3. – okolicznikowe warunku

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 9. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 9. (0−3) Nazwij typy zdania podrzędnego w podanych przykładach. 1. Imperator tam elegans studiorum admirator fuit, ut etiam inter arma artibus serviret. …………………………………………………………………………………………………………………………………… 2. Mummius appellatus est… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 9. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe […]. Schemat punktowania 3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi. 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź 1. –…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 9. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe […]. Schemat punktowania 3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi. 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź 1. – okolicznikowe skutku 2. – okolicznikowe przyczyny… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 9. (0–3)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny konstrukcje składniowe […].

Schemat punktowania
3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi.
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
1. – okolicznikowe skutku
2. – okolicznikowe przyczyny lub czasu
3. – okolicznikowe warunku

Strona arkusza: 7

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 10

15 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 10. (0−15)
Odwołując się do załączonych materiałów i własnej wiedzy, scharakteryzuj stosunek
starożytnych Rzymian do kultury greckiej.

Źródło 1. Plutarch, Katon Starszy, rozdz. 22–23
Katon był już starszym człowiekiem, kiedy do Rzymu przybyło z Aten poselstwo z filozofami
[w 155 r. p.n.e.]. […] Zaraz młodzież żądna nauki rzuciła się do tych ludzi, przebywała z nimi,
słuchała ich wykładów, pełna podziwu dla nich. […] Katon jednak od początku nie był
zadowolony z tego pędu do wiedzy, która jak powódź wdzierała się do miasta. Obawiał się, że
młodzi zwrócą swe ambicje ku sławie krasomówczej i bardziej polubią rozgłos z wymowy niż
z działalności publicznej czy z dzielności wojennej. […] W ogóle tępił filozofię i z dumą
odtrącał wszelką grecką muzę, greckie wykształcenie. […] I żeby także syna zniechęcić do
greckich zainteresowań, używał słów nawet zbyt śmiałych jak na człowieka starszego,
przemawiając niczym jasnowidz czy prorok, że Rzymianie utracą swe znaczenie, jeśli się
nasycą greckimi naukami. Czas pokazał, że puste były te jego złe przewidywania. Bo Rzym
i w siły wzrósł ogromnie, i zadomowił u siebie całą naukę grecką i greckie wykształcenie.
Plutarch z Cheronei, Żywoty sławnych mężów, przeł. M. Brożek, Wrocław 1996, s. 115–116.

Źródło 2. Kwintus Horacjusz Flakkus, Listy, ks. II, 1
Podbita Grecja dzikich zwycięzców podbija;
Chłopskiemu Lacjum daje sztukę; ów prostaczy
Wiersz saturnijski ginie; odtąd piękno znaczy,
Nie trucizna, jak dawniej. Lecz był poprzez wieki
I dziś jest często rzymski wiersz jeszcze kaleki.
Późno bowiem dostrzegła Roma greckie dzieła,
Bo po wojnach punickich dociekać zaczęła,
Co Sofokles, Ajschylos, Tespis da jej w sumie.
Spróbował Latyn, czy też przełożyć ich umie.
Kwintus Horacjusz Flakkus, Dzieła wszystkie, t. 2., przeł. O. Jurewicz, Warszawa 2000, s. 382–384.

Źródło 3. Fragment współczesnego opracowania
W dyskusjach uwidoczniły się dwie tendencje. Pierwszą reprezentował Katon, który pragnął
zachować dawne cnoty rzymskie i rozumiał, że można to osiągnąć tylko przez ochronę
dawnych struktur społecznych i ekonomicznych państwa przed wpływami wschodnimi
[greckimi]. Zwolennikami drugiej byli Scypionowie, którzy uważali, że zwycięstwo nałożyło
na Rzym nowe obowiązki; że nie można wrócić do przeszłości i że kultura grecka, którą
podziwiali, winna być zachowana i chroniona przed grożącymi jej niebezpieczeństwami czy
wręcz unicestwieniem w związku z anarchią, w jakiej pogrążony jest Wschód, odkąd królowie
hellenistyczni nie są zdolni skutecznie interweniować w walki pomiędzy państwami.
P. Grimal, Rzym i Grecja w II w. przed Chr., [w:] Rzym i my. Wprowadzenie do literatury i kultury łacińskiej,
red. G. Serbat, Poznań 2009, s. 63.

MKL_1R

WYPRACOWANIE
……………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne kryteria i omówienie źródłowe

Zadanie 10. (0–15)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej
II. Tworzenie wypowiedzi […]. […] z kulturą antyczną – odniesienia do
III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. antyku zawarte w najwybitniejszych
dziełach literatury, sztuki i architektury
europejskiej […].
2.2. tworzy wypowiedzi z wykorzystaniem
popularnych terminów łacińskich z różnych
dziedzin.
3.1. dostrzega antyczne źródła konkretnych
zjawisk naszej cywilizacji i kultury –
samodzielnie […] interpretuje fakty
i zdarzenia historyczne, selekcjonuje
wiadomości i je wykorzystuje do wykonania
postawionych zadań;
3.2. wyjaśnia związek ponadczasowych
wartości antyku z kulturą polską w dziełach
sztuki nowożytnej i współczesnej;
3.3. integruje wiedzę z różnych dziedzin do
wyrażania i uzasadniania swojego punktu
widzenia.

Schemat punktowania
Punktacja
Kryterium maksy-
cząstkowa
malna
I. Wszechstronny i trafny opis zagadnienia (np. cechy
Znajomość charakterystyczne, wpływy, powiązania, zjawiska,
6–5
kultury przedstawiciele, fakty, zjawiska, daty). Bardzo dobra
antycznej znajomość problemu. Brak błędów merytorycznych.
Poprawny opis i dobra znajomość zagadnienia.
4–3 6
Drobne usterki merytoryczne.
Pobieżna znajomość zagadnienia, nieliczne błędy
2–1
merytoryczne.
Brak znajomości zagadnienia; brak odwołań do
0
kultury antycznej, istotne błędy merytoryczne.
II. Pełna i trafna analiza i interpretacja zagadnienia,
6–5
Trafność jasne wyrażenie własnego stanowiska.
przytaczanych Poprawna analiza zagadnienia; nieliczne błędy
4–3
przykładów w interpretacji, niewyrażenie własnego stanowiska.
i umiejętność 6
Pobieżna analiza zagadnienia; błędy w interpretacji. 2–1
ich omówienia
w związku Niewłaściwa analiza i interpretacja zagadnienia lub
z tematem 0
ich brak.

III. Poprawne zastosowanie terminologii i wyrażeń
2
Terminy, z zakresu kultury antycznej.
wyrażenia Rzadkie, ale poprawne zastosowanie terminologii
i wyrażeń z zakresu kultury antycznej; nieliczne 1
2
błędy w pisowni.
Brak terminologii i wyrażeń z zakresu kultury
antycznej; błędne ich zastosowanie; błędy 0
w pisowni.
IV. Język komunikatywny, na ogół poprawna składnia
1
Język i styl i frazeologia, zgodna z normą fleksja i ortografia.
1
Język niekomunikatywny, niezgodna z normą
0
składnia, liczne błędy ortograficzne.
Razem 15 punktów

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-182, zadanie 10. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 10. (0−15) Odwołując się do załączonych materiałów i własnej wiedzy, scharakteryzuj stosunek starożytnych Rzymian do kultury greckiej. Źródło 1. Plutarch, Katon Starszy, rozdz. 22–23 Katon był już starszym człowiekiem, kiedy do Rzymu przybyło z Aten poselstwo z filozofami [w 155 r. p.n.e.]. […] Zaraz młodzież żądna nauki rzuciła… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Zastosuj pełną rubrykę CKE
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 10. (0–15) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej II. Tworzenie wypowiedzi […]. […] z kulturą antyczną – odniesienia do III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. antyku zawarte w najwybitniejszych dziełach literatury, sztuki i architektury europejskiej […]. 2.2. tworzy wypowiedzi z wykorzystaniem popularnych terminów…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 10. (0–15) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej II. Tworzenie wypowiedzi […]. […] z kulturą antyczną – odniesienia do III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. antyku zawarte w najwybitniejszych dziełach literatury, sztuki i architektury europejskiej […]. 2.2. tworzy wypowiedzi z wykorzystaniem popularnych terminów łacińskich z różnych dziedzin. 3.1. dostrzega… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie traktuj rubryki ani przykładowych sformułowań jako gotowej pracy do przepisania. Wybierz jeden temat, zachowaj limit i samodzielnie zrealizuj wszystkie wymagane elementy.

Punktowanie i źródło

Zadanie 10. (0–15)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej
II. Tworzenie wypowiedzi […]. […] z kulturą antyczną – odniesienia do
III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. antyku zawarte w najwybitniejszych
dziełach literatury, sztuki i architektury
europejskiej […].
2.2. tworzy wypowiedzi z wykorzystaniem
popularnych terminów łacińskich z różnych
dziedzin.
3.1. dostrzega antyczne źródła konkretnych
zjawisk naszej cywilizacji i kultury –
samodzielnie […] interpretuje fakty
i zdarzenia historyczne, selekcjonuje
wiadomości i je wykorzystuje do wykonania
postawionych zadań;
3.2. wyjaśnia związek ponadczasowych
wartości antyku z kulturą polską w dziełach
sztuki nowożytnej i współczesnej;
3.3. integruje wiedzę z różnych dziedzin do
wyrażania i uzasadniania swojego punktu
widzenia.

Schemat punktowania
Punktacja
Kryterium maksy-
cząstkowa
malna
I. Wszechstronny i trafny opis zagadnienia (np. cechy
Znajomość charakterystyczne, wpływy, powiązania, zjawiska,
6–5
kultury przedstawiciele, fakty, zjawiska, daty). Bardzo dobra
antycznej znajomość problemu. Brak błędów merytorycznych.
Poprawny opis i dobra znajomość zagadnienia.
4–3 6
Drobne usterki merytoryczne.
Pobieżna znajomość zagadnienia, nieliczne błędy
2–1
merytoryczne.
Brak znajomości zagadnienia; brak odwołań do
0
kultury antycznej, istotne błędy merytoryczne.
II. Pełna i trafna analiza i interpretacja zagadnienia,
6–5
Trafność jasne wyrażenie własnego stanowiska.
przytaczanych Poprawna analiza zagadnienia; nieliczne błędy
4–3
przykładów w interpretacji, niewyrażenie własnego stanowiska.
i umiejętność 6
Pobieżna analiza zagadnienia; błędy w interpretacji. 2–1
ich omówienia
w związku Niewłaściwa analiza i interpretacja zagadnienia lub
z tematem 0
ich brak.

III. Poprawne zastosowanie terminologii i wyrażeń
2
Terminy, z zakresu kultury antycznej.
wyrażenia Rzadkie, ale poprawne zastosowanie terminologii
i wyrażeń z zakresu kultury antycznej; nieliczne 1
2
błędy w pisowni.
Brak terminologii i wyrażeń z zakresu kultury
antycznej; błędne ich zastosowanie; błędy 0
w pisowni.
IV. Język komunikatywny, na ogół poprawna składnia
1
Język i styl i frazeologia, zgodna z normą fleksja i ortografia.
1
Język niekomunikatywny, niezgodna z normą
0
składnia, liczne błędy ortograficzne.
Razem 15 punktów

Strona arkusza: 8

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Język łaciński i kultura antyczna 2018 — poziom rozszerzony — Formuła 2015

Zadania, odpowiedzi i opracowania

Zadanie 1

Zadanie 2

Zadanie 3

Zadanie 4

Zadanie 5

Zadanie 6

Zadanie 7

Zadanie 8

Zadanie 9

Zadanie 10

Materiały CKE