Język łaciński i kultura antyczna 2019 — poziom rozszerzony

Zadanie 1

30 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 1. (0−30)
Przetłumacz tekst na język polski.
Hyginus, Polynices
Polynices, Oedipodis filius, anno peracto regnum ab Eteocle fratre repetit; ille cedere noluit.
Itaque Polynices Adrasto rege adiuvante cum septem ductoribus Thebas oppugnatum venit. Ibi
Capaneus, quod contra Iovis voluntatem Thebas se capturum diceret, cum murum ascenderet,
fulmine est percussus. Amphiaraus terra est devoratus. Eteocles et Polynices inter se pugnantes
alius alium interfecerunt. His cum Thebis parentaretur, etsi ventus vehemens esset, tamen fumus
se numquam in unam partem convertit, sed alius alio seducitur. Ceteri cum Thebas oppugnarent
et Thebani rebus suis diffiderent, Tiresias […] augur praemonuit, si ex dracontea progenie
aliquis interiisset, oppidum ea clade liberari. Menoeceus cum vidit se unum civium salutem
posse redimere, muro se praecipitavit. Thebani victoria sunt potiti.
Hyginus, Fabulae 68, wyd. H.J. Rose, Leiden 1934.

Objaśnienia:
Polynices, Polynicis – Polinik (Polynejkes)
Oedipus, Oedipodis – Edyp
Eteocles, Eteoclis – Eteokles
Adrastus, Adrasti – Adrastos
Thebae, Thebarum – Teby
oppugnatum – supinum w znaczeniu celowym
Capaneus, Capanei – Kapaneus
capturum = capturum esse
Iuppiter, Iovis – Jowisz
Amphiaraus, Amphiarai – Amfiaraus
his połącz z parentaretur (parentare z dat. – składać ofiarę za zmarłych)
alius alio seducitur – tu: dym rozdzielał się na dwie części
Tiresias, Tiresiae – Tejrezjasz
dracontea progenies – smocze potomstwo, czyli potomkowie pierwszych mieszkańców Teb
Menoeceus, Menoecei – Menojkeus
Thebanus, Thebani – Tebańczyk

Przekład tekstu
……………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

CZYSTOPIS
……………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 1. (0–30)
Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […]
II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie
na język polski i komentowanie tekstu składniowe;
oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku
do odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] sztuki […].
2.1. dokonuje samodzielnego przekładu
na język polski łacińskiego tekstu, korzystając
ze słownika łacińsko-polskiego, oddaje
w przekładzie ogólny charakter i funkcję
tłumaczonego tekstu; znajduje właściwe
polskie odpowiedniki leksykalne dla
łacińskich wyrazów i struktur; stosuje
poprawne techniki przekładu; redaguje
przekład spójny i poprawny stylistycznie;
2.3. wykorzystuje posiadaną wiedzę z zakresu
kultury antycznej do sporządzenia przekładu
[…].

Przykładowe tłumaczenie
Polinik, syn Edypa, gdy minął rok, zażądał od brata Eteoklesa władzy. Ten nie chciał ustąpić.
Dlatego Polinik przy poparciu króla Adrasta z siedmioma wodzami wyruszył do Teb, by je
oblegać. Tam Kapaneus, ponieważ powiedział, że zajmie Teby wbrew woli Jowisza, gdy
wspinał się na mur, został rażony piorunem. Amfiaraos został pochłonięty przez ziemię.
Eteokles i Polinik, walcząc ze sobą, zabili się nawzajem (jeden drugiego). Kiedy składano
w Tebach ofiarę przebłagalną na ich cześć, chociaż wiatr był gwałtowny, to jednak dym nigdy
nie kierował się w jedną stronę, lecz rozdzielał się na dwie części (jeden od drugiego). Gdy
pozostali oblegali Teby i Tebańczycy zwątpili w swoje położenie, Tejrezjasz, wróżbita,
przepowiedział, że jeśli ze smoczego rodu ktoś zginie, miasto zostanie uwolnione od tej klęski.
Gdy Menojkeus zobaczył, że on jeden może zapewnić ocalenie obywateli, rzucił się z muru.
Tebańczycy osiągnęli zwycięstwo.

Schemat punktowania

Lp. Zdanie Elementy podlegające Punktacja Punktacja
ocenie cząstkowa maksymalna

1. Polynices, Oedipodis filius, anno abl. abs., składnia czasownika 0–1–2 3
peracto regnum ab Eteocle fratre repetere
repetit;
ille cedere noluit. czasownik nolo 0–1
2. Itaque Polynices Adrasto rege abl. abs. 0–1 4
adiuvante
cum septem ductoribus Thebas wyrażenie przyimkowe, 0–1–2–3
oppugnatum venit. składnia nazw miast, supinum

3. Ibi Capaneus … fulmine est strona bierna 0–1 6
percussus
quod contra Iovis voluntatem ACI, zdanie przyczynowe 0–1–2–3
Thebas se capturum diceret z con.

cum murum ascenderet zdanie czasowe z con. 0–1
Amphiaraus terra est devoratus. strona bierna 0–1
4. Eteocles et Polynices inter se participium praesentis activi, 0–1–2 2
pugnantes alius alium perfectum
interfecerunt.
5. His cum Thebis parentaretur zdanie czasowe, składnia nazw 0–1–2 4
miast

etsi ventus vehemens esset zdanie przyzwalające 0–1
tamen fumus se numquam in wyrażenie se convertere 0–1
unam partem convertit, sed alius
alio seducitur
6. Ceteri cum Thebas oppugnarent et zdanie czasowe z con. 0–1 5
Thebani rebus suis diffiderent

Tiresias […] augur praemonuit, zdanie główne 0–1
si ex dracontea progenie aliquis zdanie warunkowe 0–1
interiisset
oppidum ea clade liberari. ACI 0–1–2

7. Menoeceus cum vidit zdanie czasowe z ind. 0–1 4
se unum civium salutem posse ACI 0–1–2
redimere,
muro se praecipitavit. zdanie główne 0–1
8. Thebani victoria sunt potiti. zdanie główne 0–1 1
9. Poprawność językowa 0–1 1
i stylistyczna
Razem 30

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 1. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 1. (0−30) Przetłumacz tekst na język polski. Hyginus, Polynices Polynices, Oedipodis filius, anno peracto regnum ab Eteocle fratre repetit; ille cedere noluit. Itaque Polynices Adrasto rege adiuvante cum septem ductoribus Thebas oppugnatum venit. Ibi Capaneus, quod contra Iovis voluntatem Thebas se capturum diceret, cum murum… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 1. (0–30) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […] II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie na język polski i komentowanie tekstu składniowe; oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] sztuki…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 1. (0–30) Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […] II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie na język polski i komentowanie tekstu składniowe; oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów oryginalnych […] dotyczących […] sztuki […]. 2.1. dokonuje samodzielnego… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 1. (0–30)
Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje formy morfologiczne […]
II. Tworzenie wypowiedzi – przekład oraz ich funkcje semantyczne i zastosowanie
na język polski i komentowanie tekstu składniowe;
oryginalnego. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku
do odczytywania sensu tekstów oryginalnych
[…] dotyczących […] sztuki […].
2.1. dokonuje samodzielnego przekładu
na język polski łacińskiego tekstu, korzystając
ze słownika łacińsko-polskiego, oddaje
w przekładzie ogólny charakter i funkcję
tłumaczonego tekstu; znajduje właściwe
polskie odpowiedniki leksykalne dla
łacińskich wyrazów i struktur; stosuje
poprawne techniki przekładu; redaguje
przekład spójny i poprawny stylistycznie;
2.3. wykorzystuje posiadaną wiedzę z zakresu
kultury antycznej do sporządzenia przekładu
[…].

Przykładowe tłumaczenie
Polinik, syn Edypa, gdy minął rok, zażądał od brata Eteoklesa władzy. Ten nie chciał ustąpić.
Dlatego Polinik przy poparciu króla Adrasta z siedmioma wodzami wyruszył do Teb, by je
oblegać. Tam Kapaneus, ponieważ powiedział, że zajmie Teby wbrew woli Jowisza, gdy
wspinał się na mur, został rażony piorunem. Amfiaraos został pochłonięty przez ziemię.
Eteokles i Polinik, walcząc ze sobą, zabili się nawzajem (jeden drugiego). Kiedy składano
w Tebach ofiarę przebłagalną na ich cześć, chociaż wiatr był gwałtowny, to jednak dym nigdy
nie kierował się w jedną stronę, lecz rozdzielał się na dwie części (jeden od drugiego). Gdy
pozostali oblegali Teby i Tebańczycy zwątpili w swoje położenie, Tejrezjasz, wróżbita,
przepowiedział, że jeśli ze smoczego rodu ktoś zginie, miasto zostanie uwolnione od tej klęski.
Gdy Menojkeus zobaczył, że on jeden może zapewnić ocalenie obywateli, rzucił się z muru.
Tebańczycy osiągnęli zwycięstwo.

Schemat punktowania

Lp. Zdanie Elementy podlegające Punktacja Punktacja
ocenie cząstkowa maksymalna

1. Polynices, Oedipodis filius, anno abl. abs., składnia czasownika 0–1–2 3
peracto regnum ab Eteocle fratre repetere
repetit;
ille cedere noluit. czasownik nolo 0–1
2. Itaque Polynices Adrasto rege abl. abs. 0–1 4
adiuvante
cum septem ductoribus Thebas wyrażenie przyimkowe, 0–1–2–3
oppugnatum venit. składnia nazw miast, supinum

3. Ibi Capaneus … fulmine est strona bierna 0–1 6
percussus
quod contra Iovis voluntatem ACI, zdanie przyczynowe 0–1–2–3
Thebas se capturum diceret z con.

cum murum ascenderet zdanie czasowe z con. 0–1
Amphiaraus terra est devoratus. strona bierna 0–1
4. Eteocles et Polynices inter se participium praesentis activi, 0–1–2 2
pugnantes alius alium perfectum
interfecerunt.
5. His cum Thebis parentaretur zdanie czasowe, składnia nazw 0–1–2 4
miast

etsi ventus vehemens esset zdanie przyzwalające 0–1
tamen fumus se numquam in wyrażenie se convertere 0–1
unam partem convertit, sed alius
alio seducitur
6. Ceteri cum Thebas oppugnarent et zdanie czasowe z con. 0–1 5
Thebani rebus suis diffiderent

Tiresias […] augur praemonuit, zdanie główne 0–1
si ex dracontea progenie aliquis zdanie warunkowe 0–1
interiisset
oppidum ea clade liberari. ACI 0–1–2

7. Menoeceus cum vidit zdanie czasowe z ind. 0–1 4
se unum civium salutem posse ACI 0–1–2
redimere,
muro se praecipitavit. zdanie główne 0–1
8. Thebani victoria sunt potiti. zdanie główne 0–1 1
9. Poprawność językowa 0–1 1
i stylistyczna
Razem 30

Strona arkusza: 2

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 2

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 2. (0−1)
Podaj imię siostry Polinika i Eteoklesa, tytułowej bohaterki tragedii Sofoklesa.
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 2. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] literatury greckiej […].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Antygona

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 2. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 2. (0−1) Podaj imię siostry Polinika i Eteoklesa, tytułowej bohaterki tragedii Sofoklesa. …………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 2. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] literatury greckiej […]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Antygona
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 2. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] literatury greckiej […]. Schemat punktowania 1 p. – za poprawną odpowiedź. 0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Antygona Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 2. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] literatury greckiej […].

Schemat punktowania
1 p. – za poprawną odpowiedź.
0 p. – za odpowiedź błędną lub brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Antygona

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 3

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 3. (0−1)
Oceń prawdziwość poniższych zdań. Zaznacz V (Verum), jeśli zdanie jest prawdziwe, albo
F (Falsum) – jeśli jest fałszywe.

1. Edyp był królem Teb. V F
2. Początki teatru greckiego wiążą się z kultem Dionizosa. V F
3. Teby były stolicą Sparty. V F

3. Teby były stolicą Sparty. V F

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 3. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] literatury greckiej […].
1.7. wskazuje najważniejsze osiągnięcia
kultury antycznej – […] tragedia grecka.

Schemat punktowania
1 p. – za wszystkie poprawne elementy odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
1 – Verum
2 – Verum
3 – Falsum

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 3. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
3. Teby były stolicą Sparty. V F Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 3. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] literatury greckiej […]. 1.7. wskazuje najważniejsze osiągnięcia kultury antycznej – […] tragedia grecka. Schemat punktowania 1 p. – za wszystkie poprawne elementy odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 3. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] literatury greckiej […]. 1.7. wskazuje najważniejsze osiągnięcia kultury antycznej – […] tragedia grecka. Schemat punktowania 1 p. – za wszystkie poprawne elementy odpowiedzi. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź 1 – Verum 2 – Verum 3 –… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 3. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] literatury greckiej […].
1.7. wskazuje najważniejsze osiągnięcia
kultury antycznej – […] tragedia grecka.

Schemat punktowania
1 p. – za wszystkie poprawne elementy odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
1 – Verum
2 – Verum
3 – Falsum

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 4

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 4. (0−1)
Wymień dwa sposoby wróżenia w antycznym świecie.

……………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 4. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] wybranych zagadnień
z życia codziennego Greków i Rzymian […].

Schemat punktowania
1 p. – za podanie dwóch przykładów.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
• wróżby z lotu i zachowania się ptaków (auspicja)
• wróżby z wnętrzności zwierzęcia ofiarnego
• wyrocznie
• astrologia
• wróżby ze znaków na niebie
• wróżenie z ręki (chiromancja)

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 4. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 4. (0−1) Wymień dwa sposoby wróżenia w antycznym świecie. ……………………………………………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 4. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] wybranych zagadnień z życia codziennego Greków i Rzymian […]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie dwóch przykładów. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi • wróżby z lotu i zachowania się ptaków…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 4. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] wybranych zagadnień z życia codziennego Greków i Rzymian […]. Schemat punktowania 1 p. – za podanie dwóch przykładów. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi • wróżby z lotu i zachowania się ptaków (auspicja) • wróżby z wnętrzności… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 4. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] wybranych zagadnień
z życia codziennego Greków i Rzymian […].

Schemat punktowania
1 p. – za podanie dwóch przykładów.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
• wróżby z lotu i zachowania się ptaków (auspicja)
• wróżby z wnętrzności zwierzęcia ofiarnego
• wyrocznie
• astrologia
• wróżby ze znaków na niebie
• wróżenie z ręki (chiromancja)

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 5

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 5. (0−1)
Rozstrzygnij, który obraz (A czy B) jest związany z cyklem mitów tebańskich. Odpowiedź
uzasadnij.

A B

https://artsandculture.gooogle.com, http://cyfrowe.mnw.art.pl

Rozstrzygnięcie: ……………………
Uzasadnienie: ……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 5. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej,
zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną –
odniesienia do antyku zawarte
w najwybitniejszych dziełach […] sztuki.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne rozstrzygnięcie i uzasadnienie.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
Rozstrzygnięcie: B.
Przykładowe uzasadnienie:
Na obrazie B widzimy scenę wygnania Edypa (ślepy król jest prowadzony przez swoją córkę),
natomiast obraz A jest artystyczną wizją tzw. sądu Parysa.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 5. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 5. (0−1) Rozstrzygnij, który obraz (A czy B) jest związany z cyklem mitów tebańskich. Odpowiedź uzasadnij. A B https://artsandculture.gooogle.com, http://cyfrowe.mnw.art.pl Rozstrzygnięcie: …………………… Uzasadnienie: …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 5. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej, zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną – odniesienia do antyku zawarte w najwybitniejszych dziełach […] sztuki. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne rozstrzygnięcie i uzasadnienie. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Rozstrzygnięcie: B.…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 5. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej, zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną – odniesienia do antyku zawarte w najwybitniejszych dziełach […] sztuki. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne rozstrzygnięcie i uzasadnienie. 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Rozstrzygnięcie: B. Przykładowe uzasadnienie: Na obrazie B… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 5. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej,
zwłaszcza polskiej, z kulturą antyczną –
odniesienia do antyku zawarte
w najwybitniejszych dziełach […] sztuki.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne rozstrzygnięcie i uzasadnienie.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
Rozstrzygnięcie: B.
Przykładowe uzasadnienie:
Na obrazie B widzimy scenę wygnania Edypa (ślepy król jest prowadzony przez swoją córkę),
natomiast obraz A jest artystyczną wizją tzw. sądu Parysa.

Strona arkusza: 5

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 6

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 6. (0−1)
Spośród wymienionych tytułów (1–6) wybierz i zaznacz tytuły dwóch tragedii Sofoklesa.
1. Wojna peloponeska
2. Iliada
3. Król Edyp
4. Wychowanie Cyrusa
5. Teogonia
6. Elektra

6. Elektra

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 6. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] literatury greckiej.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne zaznaczenie dwóch tytułów.
0 p. – za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
3. Król Edyp
6. Elektra

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 6. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
6. Elektra Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 6. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] literatury greckiej. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne zaznaczenie dwóch tytułów. 0 p. – za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź 3. Król Edyp 6. Elektra
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 6. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do odczytywania sensu tekstów […] dotyczących […] literatury greckiej. Schemat punktowania 1 p. – za poprawne zaznaczenie dwóch tytułów. 0 p. – za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź 3. Król Edyp 6. Elektra Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 6. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
odczytywania sensu tekstów […]
dotyczących […] literatury greckiej.

Schemat punktowania
1 p. – za poprawne zaznaczenie dwóch tytułów.
0 p. – za odpowiedź niepełną, błędną lub brak odpowiedzi.

Poprawna odpowiedź
3. Król Edyp
6. Elektra

Strona arkusza: 6

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 7

3 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 7. (0−3)
Oceń, czy poniższe pary zdań wyrażają dokładnie tę samą treść. Zaznacz w odpowiednim
miejscu tabeli V (Verum) albo F (Falsum).

1. Amphiaraus terra est devoratus. = Terra devoravit Amphiaraum. V F

2. Rex Thebas oppugnatum venit. = Rex venit, ut Thebas oppugnaret. V F

3. Oppidum liberandum est. = Oppidum liberatum est. V F

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 7. (0–3)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] formy fleksyjne […]
participia […];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny
konstrukcje składniowe: […] struktura
zdania w stronie czynnej i biernej […],
coniugatio periphrastica passiva […]; zdania
podrzędne […].
1.3. dokonuje transformacji gramatycznych
w zakresie konstrukcji składniowych […]
(dativus possessivus, coniugatio periphrastica
passiva) […].

Schemat punktowania
3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi.
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1 – Verum
2 – Verum
3 – Falsum

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 7. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 7. (0−3) Oceń, czy poniższe pary zdań wyrażają dokładnie tę samą treść. Zaznacz w odpowiednim miejscu tabeli V (Verum) albo F (Falsum). 1. Amphiaraus terra est devoratus. = Terra devoravit Amphiaraum. V F 2. Rex Thebas oppugnatum venit. = Rex venit, ut Thebas oppugnaret. V F 3. Oppidum liberandum est. = Oppidum liberatum est. V F Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 7. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] formy fleksyjne […] participia […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe: […] struktura zdania w stronie czynnej i biernej […], coniugatio periphrastica passiva […]; zdania podrzędne […]. 1.3. dokonuje transformacji gramatycznych w zakresie konstrukcji składniowych […]…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 7. (0–3) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] formy fleksyjne […] participia […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny konstrukcje składniowe: […] struktura zdania w stronie czynnej i biernej […], coniugatio periphrastica passiva […]; zdania podrzędne […]. 1.3. dokonuje transformacji gramatycznych w zakresie konstrukcji składniowych […] (dativus possessivus, coniugatio… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 7. (0–3)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] formy fleksyjne […]
participia […];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny
konstrukcje składniowe: […] struktura
zdania w stronie czynnej i biernej […],
coniugatio periphrastica passiva […]; zdania
podrzędne […].
1.3. dokonuje transformacji gramatycznych
w zakresie konstrukcji składniowych […]
(dativus possessivus, coniugatio periphrastica
passiva) […].

Schemat punktowania
3 p. – za trzy poprawne odpowiedzi.
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1 – Verum
2 – Verum
3 – Falsum

Strona arkusza: 6

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 8

2 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 8. (0−2)
Napisz obok form czasownika nolo, nolle, nolui formy czasownika capio, capere, cepi,
captum w takim samym czasie, trybie, osobie i liczbie.

1. nolet …………………………………………………………………………………..

2. nollet ………………………………………………………………………………….

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 8. (0-2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] czasowniki nieregularne;
1.3. […] tworzy formy czasownikowe […]
w trybach, stronach i liczbach […].

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. capiet
2. caperet

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 8. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 8. (0−2) Napisz obok form czasownika nolo, nolle, nolui formy czasownika capio, capere, cepi, captum w takim samym czasie, trybie, osobie i liczbie. 1. nolet ………………………………………………………………………………….. 2. nollet …………………………………………………………………………………. Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 8. (0-2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] czasowniki nieregularne; 1.3. […] tworzy formy czasownikowe […] w trybach, stronach i liczbach […]. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. capiet 2. caperet
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 8. (0-2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] czasowniki nieregularne; 1.3. […] tworzy formy czasownikowe […] w trybach, stronach i liczbach […]. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. capiet 2. caperet Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 8. (0-2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1 rozpoznaje […] czasowniki nieregularne;
1.3. […] tworzy formy czasownikowe […]
w trybach, stronach i liczbach […].

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. capiet
2. caperet

Strona arkusza: 6

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 9

2 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 9. (0−2)
Przekształć zdania tak, aby w 1. była składnia ACI, a w 2. – dativus possessivus.

1. Menoeceus muro se praecipitavit.

Legimus …………………………………………………………………………………….

2. Polynices fratrem habebat.

………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 9. (0-2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.3. dokonuje transformacji gramatycznych
w zakresie konstrukcji składniowych
(accusativus cum infinitivo […], dativus
possessivus […].

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. Legimus Menoeceum muro se praecipitavisse.
2. Polynici frater errat.

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 9. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 9. (0−2) Przekształć zdania tak, aby w 1. była składnia ACI, a w 2. – dativus possessivus. 1. Menoeceus muro se praecipitavit. Legimus ……………………………………………………………………………………. 2. Polynices fratrem habebat. ……………………………………………………………………………………………… MKL_1R Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 9. (0-2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.3. dokonuje transformacji gramatycznych w zakresie konstrukcji składniowych (accusativus cum infinitivo […], dativus possessivus […]. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. Legimus Menoeceum muro se…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 9. (0-2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.3. dokonuje transformacji gramatycznych w zakresie konstrukcji składniowych (accusativus cum infinitivo […], dativus possessivus […]. Schemat punktowania 2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi. 1 p. – za jedną poprawną odpowiedź. 0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1. Legimus Menoeceum muro se praecipitavisse. 2. Polynici frater errat. Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 9. (0-2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.3. dokonuje transformacji gramatycznych
w zakresie konstrukcji składniowych
(accusativus cum infinitivo […], dativus
possessivus […].

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1. Legimus Menoeceum muro se praecipitavisse.
2. Polynici frater errat.

Strona arkusza: 6

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 10

1 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 10. (0−1)
Uzupełnij tabelę – wymienionym znaczeniom (1–2) przyporządkuj właściwy wyraz
pochodzenia łacińskiego. Odpowiedzi wybierz spośród podanych (A–E).

Znaczenie Wyraz pochodzenia łacińskiego
1. prośba, żądanie

2. przejście, zmiana (np. wyznania)

A. cesja
B. konwersja
C. liberalizm
D. petycja
E. perkusja

A.cesja
B.konwersja
C.liberalizm
D.petycja
E.perkusja

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 10. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia
łacińskiego funkcjonujące jako terminy
w różnych dziedzinach; dostrzega związki
języka polskiego z językiem łacińskim.
Schemat punktowania
1 p. – za dwie poprawne odpowiedzi
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1–D
2–B

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 10. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 10. (0−1) Uzupełnij tabelę – wymienionym znaczeniom (1–2) przyporządkuj właściwy wyraz pochodzenia łacińskiego. Odpowiedzi wybierz spośród podanych (A–E). Znaczenie Wyraz pochodzenia łacińskiego 1. prośba, żądanie 2. przejście, zmiana (np. wyznania) A. cesja B. konwersja C. liberalizm D. petycja E. perkusja Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
Przypisane zasady CKE podają: Zadanie 10. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia łacińskiego funkcjonujące jako terminy w różnych dziedzinach; dostrzega związki języka polskiego z językiem łacińskim. Schemat punktowania 1 p. – za dwie poprawne odpowiedzi 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1–D 2–B
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 10. (0–1) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia łacińskiego funkcjonujące jako terminy w różnych dziedzinach; dostrzega związki języka polskiego z językiem łacińskim. Schemat punktowania 1 p. – za dwie poprawne odpowiedzi 0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi. Poprawne odpowiedzi 1–D 2–B Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie wybieraj odpowiedzi na podstawie pojedynczego słowa lub samego oznaczenia. Sprawdź cały warunek zadania i właściwy wiersz albo kolumnę klucza.

Punktowanie i źródło

Zadanie 10. (0–1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.4. wymienia wyrazy pochodzenia
łacińskiego funkcjonujące jako terminy
w różnych dziedzinach; dostrzega związki
języka polskiego z językiem łacińskim.
Schemat punktowania
1 p. – za dwie poprawne odpowiedzi
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1–D
2–B

Strona arkusza: 7

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 11

2 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 11. (0−2)
Zaznacz poprawne uzupełnienie każdego zdania, wybrane spośród propozycji
oznaczonych literami A–D.

1. Eteocles …………. cedere noluit.
A. illius
B. illae
C. illi
D. illorum

2. Capaneum murum …………… fulmen percussit.
A. ascendenti
B. ascendentem
C. ascensum
D. ascendens

MKL_1R

A.illius
B.illae
C.illi
D.illorum 2. Capaneum murum …………… fulmen percussit.
A.ascendenti
B.ascendentem
C.ascensum
D.ascendens MKL_1R

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 11. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje […] formy fleksyjne […]
zaimków, […] stronę czynną i bierną
czasowników we wszystkich czasach
w indikatiwie […]; infinitivus activi […]
praesentis […]; czasowniki nieregularne
[…];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny […] funkcje składniowe
i semantyczne nieosobowych form
czasownika (infinitivus, participum […]).

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1–C
2–B

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 11. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
Zadanie 11. (0−2) Zaznacz poprawne uzupełnienie każdego zdania, wybrane spośród propozycji oznaczonych literami A–D. 1. Eteocles …………. cedere noluit. A. illius B. illae C. illi D. illorum 2. Capaneum murum …………… fulmen percussit. A. ascendenti B. ascendentem C. ascensum D. ascendens MKL_1R Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 11. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje […] formy fleksyjne […] zaimków, […] stronę czynną i bierną czasowników we wszystkich czasach w indikatiwie […]; infinitivus activi […] praesentis […]; czasowniki nieregularne […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny […] funkcje składniowe i semantyczne nieosobowych form czasownika (infinitivus,…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 11. (0–2) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje […] formy fleksyjne […] zaimków, […] stronę czynną i bierną czasowników we wszystkich czasach w indikatiwie […]; infinitivus activi […] praesentis […]; czasowniki nieregularne […]; 1.2. identyfikuje charakterystyczne dla łaciny […] funkcje składniowe i semantyczne nieosobowych form czasownika (infinitivus, participum […]). Schemat punktowania 2 p.… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie wybieraj odpowiedzi na podstawie pojedynczego słowa lub samego oznaczenia. Sprawdź cały warunek zadania i właściwy wiersz albo kolumnę klucza.

Punktowanie i źródło

Zadanie 11. (0–2)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.1. rozpoznaje […] formy fleksyjne […]
zaimków, […] stronę czynną i bierną
czasowników we wszystkich czasach
w indikatiwie […]; infinitivus activi […]
praesentis […]; czasowniki nieregularne
[…];
1.2. identyfikuje charakterystyczne dla
łaciny […] funkcje składniowe
i semantyczne nieosobowych form
czasownika (infinitivus, participum […]).

Schemat punktowania
2 p. – za dwie poprawne odpowiedzi.
1 p. – za jedną poprawną odpowiedź.
0 p. – za błędne odpowiedzi lub brak odpowiedzi.

Poprawne odpowiedzi
1–C
2–B

Strona arkusza: 7

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Zadanie 12

15 pkt

Język łaciński i kultura antyczna — odpowiedź według zasad CKE

Zadanie 12. (0−15)
Na podstawie zamieszczonych tekstów kultury i własnej wiedzy przedstaw, jak starożytni
Grecy i Rzymianie rozumieli pojęcie fatum (losu, przeznaczenia).

Źródło 1. Alfred Agache, Mojry

www2.culture.gouv.fr

Źródło 2. Wellejusz Paterkulus, Historia rzymska [fragment]
Doświadczenie wykazało, jak godna pochwały była rada Hircjusza i Pansy, którzy zawsze
ostrzegali Cezara, by pierwszeństwo w państwie (principatus) osiągnięte orężem, orężem
utrzymywał. W odpowiedzi podkreślał, że woli umrzeć niż żyć w trwodze. Licząc na
wzajemność ludzką za okazaną ze swej strony łaskawość, dał się zaskoczyć przez
niewdzięczników. Bogowie nieśmiertelni stawiali mu wprawdzie przed oczami wciąż nowe
wróżby i zapowiedzi grożącej katastrofy. Na próżno jednak wieszczkowie przestrzegali, aby
jak najbardziej miał się na baczności piętnastego marca, na próżno żona Kalpurnia przerażona
nocnym widzeniem błagała, by tego dnia pozostał w domu; nawet otrzymanych tabliczek
z wiadomością o spisku nie przeczytał od razu. Zaiste nieodwracalna jest siła przeznaczenia;
komu postanowi odmienić los, temu rozum plącze.
Wellejusz Paterkulus, Historia rzymska, przeł. E. Zwolski, Wrocław 2006, s. 115.

Źródło 3. Wergiliusz, Eneida [fragment]
Męża opiewam i jego orężne czyny, co pierwszy
Z Troi, losem miotany tułaczym, do brzegów Italii
Przybił, do Lacjum. A z bogów wyroku i mściwej Junony
Gniewem ścigany, srodze się błąkał po lądach i morzach.
Srodze też znosił się w bojach, nim gród założył Lawinium,
Bogów trojańskich wprowadził do Lacjum, skąd szczep się latyński
Wywiódł, praojce z Alby i Rzymu mury wyniosłe.
Wergiliusz, Eneida, przeł. I. Wieniewski, Kraków 1978, s. 23–24.

MKL_1R

Źródło 4. Pierścień Polikratesa
Z imieniem Polikratesa jest związana, przekazana przez Herodota, moralizująca anegdota
o tzw. pierścieniu Polikratesa: zaprzyjaźniony z Polikratesem król egipski Amazis, widząc, jak
szczęśliwie układają się losy Polikratesa, radził mu pozbyć się dobrowolnie jakiegoś skarbu,
by w ten sposób uchronić się przed zawiścią bogów. Polikrates wrzucił wtedy do morza cenny
pierścień, po kilku dniach jednak pierścień odnaleziono we wnętrznościach złowionej ryby.
Król egipski, widząc w tym znak nieprzychylności bogów, zerwał przyjaźń z Polikratesem.
Słownik kultury antycznej, red. R. Kulesza, Warszawa 2012, s. 400.

WYPRACOWANIE
……………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

……………………………………………………………………………………………………………………………………

MKL_1R

PESEL

MKL-R1_1P-192
miejsce
na naklejkę
WYPEŁNIA ZDAJĄCY

WYPEŁNIA EGZAMINATOR

Nr zad. Punkty
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15

1
16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30

0 1 2 3
2
3

4

5

6

7

8

9

10

11 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15

12

N SUMA PUNKTÓW

D
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
J
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9

KOD EGZAMINATORA

Czytelny podpis egzaminatora

KOD ZDAJĄCEGO

12 N SUMA PUNKTÓW D 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 J 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 KOD EGZAMINATORA Czytelny podpis egzaminatora KOD ZDAJĄCEGO

Pokaż oficjalne rozwiązanie i omówienie źródłowe

Zadanie 12. (0–15)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
II. Tworzenie wypowiedzi […]. odczytywania sensu tekstów […]
III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. dotyczących mitów antycznych […] życia
politycznego […], literatury greckiej […]
rzymskiej […],wybranych zagadnień z życia
codziennego Greków i Rzymian […];
1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej
[…] z kulturą antyczną – odniesienia do
antyku zawarte w najwybitniejszych dziełach
[…] sztuki […];
3.1. dostrzega antyczne źródła konkretnych
zjawisk naszej cywilizacji i kultury –
samodzielnie analizuje i syntetyzuje treści
zawarte w tekstach […]; interpretuje fakty
i zdarzenia historyczne, selekcjonuje
wiadomości i je wykorzystuje do wykonania
postawionych zadań;
3.3. integruje wiedzę z różnych dziedzin do
wyrażania i uzasadniania swojego punktu
widzenia […] (zjawiska społeczne
i polityczne, […] wydarzenia z dziedziny
kultury).

Schemat punktowania

Kryterium Punktacja
cząstkowa maksymalna
I. Wszechstronny i trafny opis zagadnienia (np.
Znajomość cechy charakterystyczne, wpływy,
kultury powiązania, zjawiska, przedstawiciele, fakty, 6–5
antycznej zjawiska, daty). Bardzo dobra znajomość
problemu. Brak błędów merytorycznych.
Poprawny opis i dobra znajomość 6
4–3
zagadnienia. Drobne usterki merytoryczne.
Pobieżna znajomość zagadnienia, nieliczne
2–1
błędy merytoryczne.
Brak znajomości zagadnienia; brak odwołań
do kultury antycznej, istotne błędy 0
merytoryczne.
II. Pełna i trafna analiza i interpretacja
Trafność zagadnienia, jasne wyrażenie własnego 6–5
przytaczanych stanowiska.
przykładów Poprawna analiza zagadnienia; nieliczne
i umiejętność błędy w interpretacji, niewyrażenie własnego 4–3
ich omówienia stanowiska. 6
w związku
z tematem Pobieżna analiza zagadnienia; błędy
2–1
w interpretacji.
Niewłaściwa analiza i interpretacja
zagadnienia lub ich brak. 0

III. Poprawne zastosowanie terminologii
2
Terminy, i wyrażeń z zakresu kultury antycznej.
wyrażenia Rzadkie, ale poprawne zastosowanie
terminologii i wyrażeń z zakresu kultury 1 2
antycznej; nieliczne błędy w pisowni.
Brak terminologii i wyrażeń z zakresu
kultury antycznej; błędne ich zastosowanie;
0
błędy
w pisowni.
IV. Język komunikatywny, na ogół poprawna
Język i styl składnia i frazeologia, zgodna z normą 1
fleksja i ortografia. 1
Język niekomunikatywny, niezgodna
0
z normą składnia, liczne błędy ortograficzne.
Razem 15 punktów

Odpowiedź, przykładowe rozwiązanie lub rubryka pochodzą z przypisanych oficjalnych zasad CKE dla MKL-R1_1P-192, zadanie 12. To źródłowe opracowanie pierwszego przebiegu, nie niezależne rozwiązanie autorskie ani druga akceptacja redakcyjna.

Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odczytaj wszystkie warunki polecenia
12 N SUMA PUNKTÓW D 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 J 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 KOD EGZAMINATORA Czytelny podpis egzaminatora KOD ZDAJĄCEGO Przy rozwiązywaniu zachowaj wszystkie wskazane dane, ograniczenia, jednostki i wymaganą formę odpowiedzi.
Prześledź oficjalne rozwiązanie lub klucz
W polu odpowiedzi zachowano pełny tok rozwiązania albo rubrykę z oficjalnych zasad CKE, bez skracania do samego wyniku. Początek materiału źródłowego: Zadanie 12. (0–15) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do II. Tworzenie wypowiedzi […]. odczytywania sensu tekstów […] III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. dotyczących mitów antycznych […] życia politycznego […], literatury greckiej […] rzymskiej […],wybranych zagadnień z życia codziennego Greków i Rzymian […]; 1.6. wyjaśnia związki…
Sprawdź zapis i punktowanie
Zadanie 12. (0–15) I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do II. Tworzenie wypowiedzi […]. odczytywania sensu tekstów […] III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. dotyczących mitów antycznych […] życia politycznego […], literatury greckiej […] rzymskiej […],wybranych zagadnień z życia codziennego Greków i Rzymian […]; 1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej […] z kulturą… Przed zakończeniem porównaj odpowiedź z dokładnym poleceniem oraz dopuszczalnymi wariantami wskazanymi w zasadach.

Nie ograniczaj rozwiązania do końcowego wyniku. Zachowaj warunki, jednostki, tok rozumowania i wszystkie elementy wymagane przez kryteria punktowania.

Punktowanie i źródło

Zadanie 12. (0–15)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający:
zawartych w nich informacji. 1.5. wykorzystuje wiedzę o antyku do
II. Tworzenie wypowiedzi […]. odczytywania sensu tekstów […]
III. Analiza i interpretacja tekstów kultury. dotyczących mitów antycznych […] życia
politycznego […], literatury greckiej […]
rzymskiej […],wybranych zagadnień z życia
codziennego Greków i Rzymian […];
1.6. wyjaśnia związki kultury europejskiej
[…] z kulturą antyczną – odniesienia do
antyku zawarte w najwybitniejszych dziełach
[…] sztuki […];
3.1. dostrzega antyczne źródła konkretnych
zjawisk naszej cywilizacji i kultury –
samodzielnie analizuje i syntetyzuje treści
zawarte w tekstach […]; interpretuje fakty
i zdarzenia historyczne, selekcjonuje
wiadomości i je wykorzystuje do wykonania
postawionych zadań;
3.3. integruje wiedzę z różnych dziedzin do
wyrażania i uzasadniania swojego punktu
widzenia […] (zjawiska społeczne
i polityczne, […] wydarzenia z dziedziny
kultury).

Schemat punktowania

Kryterium Punktacja
cząstkowa maksymalna
I. Wszechstronny i trafny opis zagadnienia (np.
Znajomość cechy charakterystyczne, wpływy,
kultury powiązania, zjawiska, przedstawiciele, fakty, 6–5
antycznej zjawiska, daty). Bardzo dobra znajomość
problemu. Brak błędów merytorycznych.
Poprawny opis i dobra znajomość 6
4–3
zagadnienia. Drobne usterki merytoryczne.
Pobieżna znajomość zagadnienia, nieliczne
2–1
błędy merytoryczne.
Brak znajomości zagadnienia; brak odwołań
do kultury antycznej, istotne błędy 0
merytoryczne.
II. Pełna i trafna analiza i interpretacja
Trafność zagadnienia, jasne wyrażenie własnego 6–5
przytaczanych stanowiska.
przykładów Poprawna analiza zagadnienia; nieliczne
i umiejętność błędy w interpretacji, niewyrażenie własnego 4–3
ich omówienia stanowiska. 6
w związku
z tematem Pobieżna analiza zagadnienia; błędy
2–1
w interpretacji.
Niewłaściwa analiza i interpretacja
zagadnienia lub ich brak. 0

III. Poprawne zastosowanie terminologii
2
Terminy, i wyrażeń z zakresu kultury antycznej.
wyrażenia Rzadkie, ale poprawne zastosowanie
terminologii i wyrażeń z zakresu kultury 1 2
antycznej; nieliczne błędy w pisowni.
Brak terminologii i wyrażeń z zakresu
kultury antycznej; błędne ich zastosowanie;
0
błędy
w pisowni.
IV. Język komunikatywny, na ogół poprawna
Język i styl składnia i frazeologia, zgodna z normą 1
fleksja i ortografia. 1
Język niekomunikatywny, niezgodna
0
z normą składnia, liczne błędy ortograficzne.
Razem 15 punktów

Strona arkusza: 8

Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.

Język łaciński i kultura antyczna 2019 — poziom rozszerzony — Formuła 2015

Zadania, odpowiedzi i opracowania

Zadanie 1

Zadanie 2

Zadanie 3

Zadanie 4

Zadanie 5

Zadanie 6

Zadanie 7

Zadanie 8

Zadanie 9

Zadanie 10

Zadanie 11

Zadanie 12

Materiały CKE