Sposób 1.
|−3−2−1|
Obliczamy odległość 𝑑 punktu 𝐴 od prostej 𝑥 − 𝑦 − 1 = 0: 𝑑 = = 3√2.
√2
Obliczona odległość 𝑑 jest równa wysokości trójkąta 𝐴𝐵𝐶 poprowadzonej z wierzchołka 𝐴
na bok 𝐵𝐶 .
Obliczamy długość boku |𝐵𝐶|:
1
𝑃Δ𝐴𝐵𝐶 = ⋅ 𝑑 ⋅ |𝐵𝐶|
2
2𝑃Δ𝐴𝐵𝐶
|𝐵𝐶| = = 5√2
𝑑
Niech 𝑥𝐶 oznacza pierwszą współrzędną punktu 𝐶 . Punkt 𝐶 leży na prostej o równaniu
𝑦 = 𝑥 − 1, zatem 𝐶 = (𝑥𝐶 , 𝑥𝐶 − 1).
Korzystając z warunku |𝐴𝐶| = |𝐵𝐶| oraz ze wzoru na długość odcinka, otrzymujemy
kolejno
2
√(𝑥𝐶 − (−3)) + (𝑥𝐶 − 1 − 2)2 = 5√2
√(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑥𝐶 − 3)2 = 5√2
𝑥𝐶2 + 6𝑥𝐶 + 9 + 𝑥𝐶2 − 6𝑥𝐶 + 9 = 50
2𝑥𝐶2 − 32 = 0
2(𝑥𝐶 − 4)(𝑥𝐶 + 4) = 0
𝑥𝐶 = 4 lub 𝑥𝐶 = −4
Zatem 𝐶 = (4, 3) lub 𝐶 = (−4, −5).
Niech 𝑥𝐵 oznacza pierwszą współrzędną punktu 𝐵. Punkt 𝐵 leży na prostej o równaniu
𝑦 = 𝑥 − 1, zatem 𝐵 = (𝑥𝐵 , 𝑥𝐵 − 1).
Ponieważ |𝐵𝐶| = 5√2, więc dla 𝐶 = (4, 3) otrzymujemy
2
√(4 − 𝑥𝐵 )2 + (3 − (𝑥𝐵 − 1)) = 5√2
√(4 − 𝑥𝐵 )2 + (4 − 𝑥𝐵 )2 = 5√2
2 ⋅ (4 − 𝑥𝐵 )2 = 50
|4 − 𝑥𝐵 | = 5
𝑥𝐵 = −1 lub 𝑥𝐵 = 9
Zatem 𝐵 = (−1, −2) lub 𝐵 = (9, 8).
Obliczamy współrzędne punktu 𝐵 dla 𝐶 = (−4, −5):
|𝐵𝐶| = 5√2
2
√(−4 − 𝑥𝐵 )2 + (−5 − (𝑥𝐵 − 1)) = 5√2
√(−4 − 𝑥𝐵 )2 + (−4 − 𝑥𝐵 )2 = 5√2
2 ⋅ (−4 − 𝑥𝐵 )2 = 50
|4 + 𝑥𝐵 | = 5
𝑥𝐵 = 1 lub 𝑥𝐵 = −9
Zatem 𝐵 = (1, 0) lub 𝐵 = (−9, −10).
Warunki zadania spełniają cztery pary punktów:
𝐶 = (4, 3) i 𝐵 = (−1, −2) oraz
𝐶 = (4, 3) i 𝐵 = (9, 8), oraz
𝐶 = (−4, −5) i 𝐵 = (1, 0), oraz
𝐶 = (−4, −5) i 𝐵 = (−9, −10).Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.
Punktowanie: Zdający otrzymuje 1 pkt
gdy:
• obliczy odległość punktu 𝐴 od prostej 𝑦 = 𝑥 − 1: 𝑑 = 3√2
ALBO
• gdy zapisze współrzędne punktu 𝐵 lub 𝐶 w zależności od jednej zmiennej, np.
𝐵 = (𝑥𝐵 , 𝑥𝐵 − 1), 𝐶 = (𝑥𝐶 , 𝑥𝐶 − 1),
ALBO
• zapisze równanie z niewiadomymi 𝑥𝐵 , 𝑦𝐵 , 𝑥𝐶 , 𝑦𝐶 wynikające z warunków zadania,
np.
1
⋅ |(𝑥𝐵 + 3) ∙ (𝑦𝐶 − 2) − (𝑦𝐵 − 2) ∙ (𝑥𝐶 + 3)| = 15
2
LUB
√(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑦𝐶 − 2)2 = √(𝑥𝐶 − 𝑥𝐵 )2 + (𝑦𝐶 − 𝑦𝐵 )2
Zdający otrzymuje 2 pkt
gdy:
• obliczy odległość 𝑑 punktu 𝐴 od prostej 𝑦 = 𝑥 − 1 oraz obliczy długości
odcinków 𝐴𝐶 i 𝐵𝐶 : |𝐵𝐶| = 5√2, 𝑑 = 3√2
ALBO
• zapisze równanie z niewiadomymi 𝑥𝐵 i 𝑥𝐶 , np.
1
⋅ |(𝑥𝐵 + 3) ∙ (𝑥𝐶 − 3) − (𝑥𝐵 − 3) ∙ (𝑥𝐶 + 3)| = 15
2
LUB
√(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑥𝐶 − 3)2 = √(𝑥𝐶 − 𝑥𝐵 )2 + (𝑥𝐶 − 𝑥𝐵 )2
ALBO
• wyznaczy równanie prostej 𝐶𝑆, w którym współczynniki są zależne od 𝑥𝐵 :
𝑥 +1 𝑥 +3 𝑥 −3
𝑦 − 𝐵2 = − 𝑥𝐵 −3 ⋅ (𝑥 − 𝐵2 ) (sposób 3.),
𝐵
ALBO
• zapisze układ dwóch równań z czterema niewiadomymi 𝑥𝐵 , 𝑦𝐵 , 𝑥𝐶 , 𝑦𝐶 , np.
1
⋅ |(𝑥𝐵 + 3) ∙ (𝑦𝐶 − 2) − (𝑦𝐵 − 2) ∙ (𝑥𝐶 + 3)| = 15
2
i √(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑦𝐶 − 2)2 = √(𝑥𝐶 − 𝑥𝐵 )2 + (𝑦𝐶 − 𝑦𝐵 )2 .
Zdający otrzymuje 3 pkt
gdy:
• zapisze równanie, w którym niewiadomymi są współrzędne 𝑥𝐶 oraz 𝑦𝐶 punktu 𝐶 ,
np. √(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑦𝐶 − 2)2 = 5√2
ALBO
• wyznaczy odległość 𝐴𝐶 w zależności od pierwszej współrzędnej punktu 𝐶 :
2
|𝐴𝐶 | = √(𝑥𝐶 − (−3)) + (𝑥𝐶 − 1 − 2)2 oraz obliczy odległość 𝑑 punktu 𝐴 od
prostej 𝑦 = 𝑥 − 1: 𝑑 = 3√2,
ALBO
• zapisze układ dwóch równań z dwiema niewiadomymi 𝑥𝐵 i 𝑥𝐶 , np.
1
⋅ |(𝑥𝐵 + 3) ∙ (𝑥𝐶 − 3) − (𝑥𝐵 − 3) ∙ (𝑥𝐶 + 3)| = 15
2
i √(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑥𝐶 − 3)2 = √(𝑥𝐶 − 𝑥𝐵 )2 + (𝑥𝐶 − 𝑥𝐵 )2 ,
ALBO
• wyznaczy współrzędne punktu 𝐶 w zależności od 𝑥𝐵 :
𝑥 2 −9 𝑥 2 −2𝑥 −9
𝐵
𝐶 = ( 2𝑥 , 𝐵 2𝑥 𝐵 ) (sposób 3.),
𝐵 𝐵
ALBO
• zapisze jedno z równań z dwiema niewiadomymi 𝑥𝐵 i 𝑦𝐵 :
√(𝑥𝐵 − 0)2 + (𝑦𝐵 + 1)2 = √2 lub √(𝑥𝐵 − 0)2 + (𝑦𝐵 + 1)2 = 9√2 (sposób 4.),
ALBO
• zapisze równanie z dwiema niewiadomymi 𝑥𝐶 i 𝑦𝐶 :
√(𝑥𝐶 − 0)2 + (𝑦𝐶 + 1)2 = 4√2 (sposób 4.).
Zdający otrzymuje 4 pkt
gdy:
• zapisze równanie z jedną niewiadomą, pozwalające wyznaczyć współrzędne
punktu 𝐶 lub punktu 𝐵, np. √(𝑥𝐶 + 3)2 + (𝑥𝐶 − 3)2 = 5√2
LUB
√(4 − 𝑥𝐵 )2 + (4 − 𝑥𝐵 )2 = 5√2,
LUB
√(𝑥𝐶 − 0)2 + (𝑥𝐶 − 1 + 1)2 = 4√2
ALBO
• zapisze równanie z niewiadomą 𝑥𝐵 :
2 2
𝑥 2 −9 𝑥 −3 𝑥 2 −2𝑥 −9 𝑥 +1
((𝑥𝐵 + 3)2 + (𝑥𝐵 − 3)2 ) (( 𝐵 − 𝐵2 ) + ( 𝐵 2𝑥 𝐵 − 𝐵2 ) ) = 900 (sposób 3.),
2𝑥𝐵 𝐵
ALBO
• zapisze dwa równania z niewiadomą 𝑥𝐵 :
√(𝑥𝐵 − 0)2 + (𝑥𝐵 − 1 + 1)2 = √2 i √(𝑥𝐵 − 0)2 + (𝑥𝐵 − 1 + 1)2 = 9√2 (sposób 4.).
Zdający otrzymuje 5 pkt
gdy nie utożsamia żadnego wierzchołka 𝐵 z żadnym z wierzchołków 𝐶 (ani 𝐶 z 𝐵) oraz
spełni jeden z poniższych warunków:
1) obliczy odcięte punktów 𝐶1 i 𝐶2
2) obliczy odcięte punktów 𝐵1 , 𝐵2 , 𝐵3 , 𝐵4
3) obliczy odciętą jednego z punktów 𝐶 i odcięte odpowiadających temu punktowi
dwóch punktów 𝐵
4) obliczy odcięte dwóch punktów 𝐵 i odcięte punktów 𝐶 , odpowiadających tym
punktom 𝐵.
Zdający otrzymuje 6 pkt
gdy obliczy współrzędne punktów 𝐵 i 𝐶 oraz zapisze te punkty w odpowiednich parach:
𝐶 = (4, 3) i 𝐵 = (−1, −2) oraz
𝐶 = (4, 3) i 𝐵 = (9, 8), oraz
𝐶 = (−4, −5) i 𝐵 = (1, 0), oraz
𝐶 = (−4, −5) i 𝐵 = (−9, −10).
Uwagi:
1. Jeśli zdający obliczy długości odcinków 𝐴𝐷 , 𝐴𝐶 i 𝐶𝐷 (punkt 𝐷 jest rzutem
prostokątnym punktu 𝐴 na prostą o równaniu 𝑦 = 𝑥 − 1) i odczyta współrzędne
punktu 𝐶 z rysunku, gubiąc jedno rozwiązanie, to otrzymuje 4 punkty.
2. Jeśli zdający rozważa trójkąt równoramienny 𝐴𝐵𝐶 , w którym |𝐴𝐵| = |𝐴𝐶|, to za całe
rozwiązanie może otrzymać co najwyżej 1 punkt (za obliczenie odległości punktu 𝐴 od
prostej 𝐵𝐶 lub zapisanie współrzędnych punktu 𝐵 (lub 𝐶 ) za pomocą jednej zmiennej,
1
lub zapisanie równania ⋅ |(𝑥𝐵 + 3) ∙ (𝑦𝐶 − 2) − (𝑦𝐵 − 2) ∙ (𝑥𝐶 + 3)| = 15), o ile nie
2
nabył praw do innej punktacji.
3. Jeśli zdający popełni w rozwiązaniu błąd merytoryczny (np. zamiana miejscami
współrzędnych punktu, błędne zastosowanie wzoru na odległość punktu od prostej,
błędne zastosowanie wzorów skróconego mnożenia, stosowanie nieistniejącego wzoru
√𝑡 + 𝑢 = √𝑡 + √𝑢, błędnie zapisana równość wynikająca z twierdzenia Pitagorasa)
i konsekwentnie do popełnionego błędu rozwiąże zadanie do końca, to za całe
rozwiązanie może otrzymać co najwyżej 4 punkty.
4. Jeśli zdający popełni w rozwiązaniu błąd rachunkowy, w konsekwencji którego otrzymuje
dwie pary punktów, to może otrzymać co najwyżej 5 punktów.
5. Jeśli zdający narysuje w układzie współrzędnych prostą o równaniu 𝑦 = 𝑥 − 1, zaznaczy
punkt 𝐴 oraz jedną parę punktów 𝐵 i 𝐶 i na tej podstawie zapisze współrzędne
wierzchołków 𝐵 i 𝐶 jednego z trójkątów spełniających warunki zadania oraz sprawdzi
rachunkiem, że pole tego trójkąta jest równe 15, to otrzymuje 1 punkt.