Wiedza o społeczeństwie 2024 — poziom rozszerzony — część 2

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   Typ 1.: W systemie parlamentarno-komitetowym rząd jest komitetem wykonawczym
   parlamentu, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, mamy trójpodział władzy. Typ 2.: W systemie parlamentarno-komitetowym rząd jest komitetem wykonawczym
   parlamentu, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, o kompetencjach czy składzie
   rządu decyduje książę.

3. Przeprowadź etap 2

   Typ 3.: W systemie parlamentarno-komitetowym rząd jest komitetem wykonawczym
   parlamentu, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, zależność rządu od parlamentu
   jest znacznie mniejsza. Typ 4.: System parlamentarno-komitetowy występuje tylko w republikach, a państwo opisane
   w tekście jest monarchią. Typ 5.: W systemie parlamentarno-komitetowym funkcje głowy państwa sprawuje organ
   kolegialny, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, głową państwa jest jednoosobowo
   monarcha.

4. Przeprowadź etap 3

   Typ 6.: W systemie parlamentarno-komitetowym naczelną rolę odgrywa parlament,
   natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, pozycja parlamentu jest ograniczona na rzecz
   monarchy.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   typ 1.: W systemie parlamentarno-komitetowym rząd jest komitetem wykonawczym
   parlamentu, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, mamy trójpodział władzy.
   typ 2.: W systemie parlamentarno-komitetowym rząd jest komitetem wykonawczym
   parlamentu, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, o kompetencjach czy składzie
   rządu decyduje książę.
   typ 3.: W systemie parlamentarno-komitetowym rząd jest komitetem wykonawczym
   parlamentu, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, zależność rządu od parlamentu
   jest znacznie mniejsza.
   typ 4.: System parlamentarno-komitetowy może występować tylko w republikach, a państwo
   opisane w tekście jest monarchią.
   typ 5.: W systemie parlamentarno-komitetowym funkcje głowy państwa sprawuje organ
   kolegialny, natomiast w państwie, którego dotyczy tekst, głową państwa jest jednoosobowo
   monarcha.
   typ 6.: W systemie parlamentarno-komitetowym naczelną rolę odgrywa parlament, natomiast
   w państwie, którego dotyczy tekst, pozycja parlamentu jest ograniczona na rzecz monarchy.

4. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   Typ 1.: Rozstrzygnięcie – (przepis prawny z art.) 16.
   Uzasadnienie – Obecnie kadencja rady gminy trwa 5 lat.
   Typ 2.: Rozstrzygnięcie – (przepis prawny z art.) 26.1./ 26.2.
   Uzasadnienie – Obecnie organem wykonawczym gminy jest wójt [burmistrz, prezydent
   miasta], a zatem organ wykonawczy gminy jest jednoosobowy (– zarząd gminy nie istnieje).
   Typ 3.: Rozstrzygnięcie – (przepis prawny z art.) 28.1.
   Uzasadnienie – Obecnie organ wykonawczy w gminie wybierany jest bezpośrednio
   w wyborach powszechnych.

4. Przeprowadź etap 3

   Wymagane elementy toku według CKE:
   2 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie dwóch poprawnych uzasadnień.
   1 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie jednego poprawnego uzasadnienia
   albo poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie jego poprawnego uzasadnienia.
   0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 2 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   typ 1.: rozstrzygnięcie – (przepis prawny z art.) 16.
   uzasadnienie – Obecnie kadencja rady gminy trwa 5 lat.
   typ 2.: rozstrzygnięcie – (przepis prawny z art.) 26.1./ 26.2.
   uzasadnienie – Obecnie organem wykonawczym gminy jest wójt [burmistrz, prezydent
   miasta], a zatem organ wykonawczy gminy jest jednoosobowy – zarząd gminy nie istnieje.
   typ 3.: rozstrzygnięcie – (przepis prawny z art.) 28.1.
   uzasadnienie – Obecnie organ wykonawczy w gminie wybierany jest bezpośrednio
   w wyborach powszechnych.

4. Przeprowadź etap 3

   Wymagane elementy toku według CKE:
   2 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie dwóch poprawnych uzasadnień.
   1 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie jednego poprawnego uzasadnienia
   albo poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie jego poprawnego uzasadnienia.
   0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 2 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Ustawa samorządowa z 1990 r. poprzedza Konstytucję z 1997 r., więc nie była jej konsekwencją — zdanie 1 jest fałszywe. Gmina jako osoba prawna może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, co potwierdza zdolność do czynności prawnych — zdanie 2 jest prawdziwe.

   Wynik: 1. F
   2. P

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Ustawa samorządowa z 1990 r. poprzedza Konstytucję z 1997 r., więc nie była jej konsekwencją — zdanie 1 jest fałszywe. Gmina jako osoba prawna może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, co potwierdza zdolność do czynności prawnych — zdanie 2 jest prawdziwe.

   Wynik: 1. F
   2. P

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   1. P
   Uzasadnienie – Każda osoba od chwili urodzenia, bez względu na wiek, posiada zdolność
   prawną [art. 8. § 1.], a więc może być podmiotem praw, w tym przypadku prawa własności /
   prawa do dziedziczenia.
   2. F
   Uzasadnienie – Aby móc samodzielnie rozporządzać przyznanymi środkami finansowymi,
   np. żeby dokonywać dużych inwestycji, należy posiadać pełną zdolność do czynności
   prawnych. Zgodnie z przytoczonymi przepisami taką zdolność nabywa się na ogół
   z ukończeniem 18 lat (ewentualnie minimum 16 lat w sytuacji małżeństwa kobiety)
   [art. 10. i 11.].

4. Przeprowadź etap 3

   Wymagane elementy toku według CKE:
   2 pkt – poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń i sformułowanie dwóch
   poprawnych uzasadnień.
   1 pkt – poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń i sformułowanie jednego
   poprawnego uzasadnienia albo poprawne ocenienie prawdziwości jednego
   stwierdzenia i sformułowanie jego poprawnego uzasadnienia.
   0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 2 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   1. ocena – P
   uzasadnienie – Każda osoba od chwili urodzenia, bez względu na wiek, posiada zdolność
   prawną [art. 8. § 1.], a więc może być podmiotem praw, w tym przypadku prawa własności /
   prawa do dziedziczenia.
   2. ocena – F
   uzasadnienie – Aby móc samodzielnie rozporządzać przyznanymi środkami finansowymi,
   np. żeby dokonywać dużych inwestycji, należy posiadać pełną zdolność do czynności
   prawnych. Zgodnie z przytoczonymi przepisami takiej zdolności nabywa się na ogół
   z ukończeniem 18 lat (ewentualnie minimum 16 lat w sytuacji małżeństwa kobiety)
   [art. 10. i 11.].

4. Przeprowadź etap 3

   Wymagane elementy toku według CKE:
   2 pkt – poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń i sformułowanie dwóch
   poprawnych uzasadnień.
   1 pkt – poprawne ocenienie prawdziwości dwóch stwierdzeń i sformułowanie jednego
   poprawnego uzasadnienia albo poprawne ocenienie prawdziwości jednego
   stwierdzenia i sformułowanie jego poprawnego uzasadnienia.
   0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 2 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Przepisy regulują relacje cywilnoprawne i instytucje prawa prywatnego, dlatego pochodzą z Kodeksu cywilnego.

   Wynik: Kodeks cywilny

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Przepisy regulują relacje cywilnoprawne i instytucje prawa prywatnego, dlatego pochodzą z Kodeksu cywilnego.

   Wynik: Kodeks cywilny

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   1. Rozstrzygnięcie – Nie.
   Uzasadnienie – Zarząd powiatu nie pochodzi z wyborów powszechnych, więc nie dotyczy go
   przepis art. 3.1.3. (Można prosić o wgląd do protokołów z takiego posiedzenia, ale
   uczestnictwo jest niemożliwe).
   2. Rozstrzygnięcie – Nie.
   Uzasadnienie – Urzędnik w urzędzie gminy zatrudniony na stanowisku specjalisty jest osobą
   fizyczną niepełniącą funkcji publicznej, więc podlega ochronie prywatności [art. 5.2.].
   * W odpowiedzi dotyczącej sytuacji 2. – o ile zdający założył w uzasadnieniu możliwość wykonywania przez
   specjalistę czynności związanych z pełnieniem funkcji publicznej – uznaje się za poprawne rozstrzygnięcie
   pozytywne lub warunkowe.

4. Przeprowadź etap 3

   Wymagane elementy toku według CKE:
   2 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie dwóch poprawnych uzasadnień.
   1 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie jednego poprawnego uzasadnienia
   albo poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie jego poprawnego uzasadnienia.
   0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 2 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

3. Przeprowadź etap 2

   1. rozstrzygnięcie – nie
   uzasadnienie – Zarząd powiatu nie pochodzi z wyborów powszechnych, więc nie dotyczy go
   przepis art. 3.1.3.
   2. rozstrzygnięcie – nie
   uzasadnienie – Urzędnik w urzędzie gminy zatrudniony na stanowisku specjalisty jest osobą
   fizyczną niepełniącą funkcji publicznej, więc podlega ochronie prywatności w związku
   z art. 5.2.
   * W odpowiedzi dotyczącej sytuacji 2. – o ile zdający założył w uzasadnieniu możliwość wykonywania przez
   specjalistę czynności związanych z pełnieniem funkcji publicznej – uznaje się za poprawne rozstrzygnięcie
   pozytywne lub warunkowe.

4. Przeprowadź etap 3

   Wymagane elementy toku według CKE:
   2 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie dwóch poprawnych uzasadnień.
   1 pkt – dwa poprawne rozstrzygnięcia i sformułowanie jednego poprawnego uzasadnienia
   albo poprawne rozstrzygnięcie i sformułowanie jego poprawnego uzasadnienia.
   0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.

5. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 2 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Prawo dostępu do informacji o działalności organów władzy umożliwia obywatelom kontrolę życia publicznego. Konstytucja zalicza je do praw politycznych, więc poprawna jest odpowiedź C.

   Wynik: C

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Prawo dostępu do informacji o działalności organów władzy umożliwia obywatelom kontrolę życia publicznego. Konstytucja zalicza je do praw politycznych, więc poprawna jest odpowiedź C.

   Wynik: C

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   Rozstrzygnięcie – Nie.
   Uzasadnienie – W konflikcie rozgrywającym się na terenie jednego z państw byłej Jugosławii
   żadne z ówczesnych państw członkowskich NATO nie było bezpośrednio zagrożone – żadne
   z państw postjugosłowiańskich nie było wówczas członkiem NATO.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   rozstrzygnięcie – nie
   uzasadnienie – W konflikcie rozgrywającym się na terenie jednego z państw byłej Jugosławii
   żadne z ówczesnych państw członkowskich NATO nie było bezpośrednio zagrożone – żadne
   z państw postjugosłowiańskich nie było wówczas członkiem NATO.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Tekst wskazuje rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ jako podstawę ustanowienia zakazu lotów i działania NATO. Operację przeprowadzono zatem na podstawie mandatu ONZ.

   Wynik: Rozstrzygnięcie – Tak.
   Uzasadnienie – Przedstawiona operacja wojskowa była realizowana na podstawie rezolucji
   Rady Bezpieczeństwa ONZ.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Tekst wskazuje rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ jako podstawę ustanowienia zakazu lotów i działania NATO. Operację przeprowadzono zatem na podstawie mandatu ONZ.

   Wynik: rozstrzygnięcie – tak
   uzasadnienie – Przedstawiona operacja wojskowa była realizowana na podstawie rezolucji
   Rady Bezpieczeństwa ONZ.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Operacje nad Bośnią rozpoczęły się w latach 90. XX wieku, a nie na początku XXI wieku. Konflikt nie zlikwidował Bośni i Hercegowiny; państwo nadal istnieje. Odpowiedź: F, F.

   Wynik: 1. F
   2. F

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Operacje nad Bośnią rozpoczęły się w latach 90. XX wieku, a nie na początku XXI wieku. Konflikt nie zlikwidował Bośni i Hercegowiny; państwo nadal istnieje. Odpowiedź: F, F.

   Wynik: 1. F
   2. F

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   W zwykłej procedurze ustawodawczej UE prawo inicjatywy legislacyjnej w odniesieniu do rozporządzeń ma co do zasady Komisja Europejska.

   Wynik: Komisja Europejska

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   W zwykłej procedurze ustawodawczej UE prawo inicjatywy legislacyjnej w odniesieniu do rozporządzeń ma co do zasady Komisja Europejska.

   Wynik: Komisja Europejska

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Rozporządzenie jest wiążące w całości i bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich, więc zdanie 1 jest prawdziwe. Jest jednak aktem prawa wtórnego, nie pierwotnego — zdanie 2 jest fałszywe.

   Wynik: 1. P
   2. F

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Rozporządzenie jest wiążące w całości i bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich, więc zdanie 1 jest prawdziwe. Jest jednak aktem prawa wtórnego, nie pierwotnego — zdanie 2 jest fałszywe.

   Wynik: 1. P
   2. F

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Karta praw podstawowych i traktat wskazane w tekście weszły w życie po akcesji Rumunii w 2007 r., a przed przystąpieniem Chorwacji w 2013 r. Poprawna jest odpowiedź C.

   Wynik: C

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Karta praw podstawowych i traktat wskazane w tekście weszły w życie po akcesji Rumunii w 2007 r., a przed przystąpieniem Chorwacji w 2013 r. Poprawna jest odpowiedź C.

   Wynik: C

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Europejski Trybunał Praw Człowieka nie jest organem Unii Europejskiej, lecz działa w systemie Rady Europy. Jego obecność w tekście dowodzi, że nie wszystkie wymienione instytucje należą do systemu instytucjonalnego UE.

   Wynik: W systemie instytucjonalnym UE nie funkcjonuje Europejski Trybunał Praw Człowieka – jest
   to instytucja z systemu ochrony praw człowieka Rady Europy.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Europejski Trybunał Praw Człowieka nie jest organem Unii Europejskiej, lecz działa w systemie Rady Europy. Jego obecność w tekście dowodzi, że nie wszystkie wymienione instytucje należą do systemu instytucjonalnego UE.

   Wynik: W systemie instytucjonalnym UE nie funkcjonuje Europejski Trybunał Praw Człowieka – jest
   to instytucja z systemu ochrony praw człowieka Rady Europy.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Referendum niepodległościowe z 1 października 2017 r., własny język, parlament i szeroka autonomia jednoznacznie wskazują Katalonię. W zestawieniu nazw jest to B, a na mapie region oznaczono numerem 3.

   Wynik: Katalonia (B), numer 3

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Referendum niepodległościowe z 1 października 2017 r., własny język, parlament i szeroka autonomia jednoznacznie wskazują Katalonię. W zestawieniu nazw jest to B, a na mapie region oznaczono numerem 3.

   Wynik: Katalonia (B), numer 3

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   Typ 1.: Argumentem za nielegalnością niepodległości regionu, którego dotyczy tekst, jest to,
   że taka niepodległość byłaby sprzeczna z zasadą integralności terytorialnej.
   Typ 2.: Argumentem za nielegalnością niepodległości regionu, którego dotyczy tekst, jest to,
   że taka niepodległość byłaby sprzeczna z zasadą nienaruszalności granic.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź rozwiązanie

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   typ 1.: Argumentem za nielegalnością niepodległości regionu, którego dotyczy tekst, jest to,
   że taka niepodległość byłaby sprzeczna z zasadą integralności terytorialnej.
   typ 2.: Argumentem za nielegalnością niepodległości regionu, którego dotyczy tekst, jest to,
   że taka niepodległość byłaby sprzeczna z zasadą nienaruszalności granic.

3. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 1 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   Typ 1.:
   Bielsk Podlaski, 20 VIII 2021 r. Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim
   Wydział Karny
   ul. 3 Maja 7, 17-100 Bielsk Podlaski
   Oskarżyciel – Marian Maburg
   ul. Długa 10, 16-080 Tykocin
   Oskarżony – Jan Jabowicz
   ul. Podlaska 18 m.

3. Przeprowadź etap 2

   3, 16-080 Tykocin
   Akt oskarżenia w sprawie z oskarżenia prywatnego
   Działając w imieniu własnym, niniejszym oskarżam Jana Jabowicza o to, że w dniu 13
   VIII 2021 roku po godzinie 19 w miejscowości Bielsk Podlaski:
   – dokonał czynu powodującego u mnie uszczerbek na zdrowiu, wskutek czego przebywałem
   7 dni na zwolnieniu lekarskim, tj. o czyn z art. 157. § 2 Kodeksu karnego;
   – znieważył mnie publicznie, tj. o czyn z art. 216. § 1 Kodeksu karnego. Typ 2.:
   Bielsk Podlaski, 20 VIII 2021 r. Sąd Rejonowy, Wydział Karny
   ul.

4. Przeprowadź etap 3

   3 Maja 7, 17-100 Bielsk Podlaski
   Oskarżyciel prywatny: Marian Maburg
   ul. Długa 10, 16-080 Tykocin
   Oskarżony: Jan Jabowicz
   ul. Podlaska 18 m. 3, 16-080 Tykocin
   Akt oskarżenia
   Oskarżam Jana Jabowicza o to, że dnia 13 VIII 2021 roku po godzinie 19
   w restauracji w Bielsku Podlaskim:
   – zaczął wykrzykiwać pod moim adresem słowa, które powszechnie uważane są za
   obelżywe oraz oskarżył mnie o łapówkarstwo, a nawet – o „pranie brudnych pieniędzy”,
   czyli o występek określony w art.

5. Przeprowadź etap 4

   216. § 1. k.k.;
   – zaczął mnie popychać, w efekcie czego przewróciłem się, a z powodu doznanych
   wówczas urazów przebywałem tydzień na zwolnieniu lekarskim, czyli o występek
   określony w art. 157. § 2 k.k.

6. Przeprowadź etap 5

   Wymagane elementy toku według CKE:
   5 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych
   oraz o właściwej konstrukcji. 4 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych
   ALBO rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni
   i z jedną – częściowo oraz o właściwej konstrukcji. 3 pkt – rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni
   i z jedną – częściowo.

   2 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwiema kategoriami elementów
   składowych ALBO rozwiązanie ze zrealizowaną w pełni jedną kategorią elementów
   składowych. 1 pkt – rozwiązanie ze zrealizowaną częściowo jedną kategorią elementów składowych. 0 pkt – rozwiązanie bez zrealizowanej kategorii elementów składowych ALBO brak
   rozwiązania.
   * Przez właściwą konstrukcję należy rozumieć właściwe rozplanowanie pisma wraz z miejscem i datą (pod
   warunkiem właściwego określenia typu pisma).

   Kategorie elementów składowych:
   1) dane oskarżyciela i oskarżonego; określenie sądu i wydziału sądu; nazwa pisma (albo
   w nazwie pisma, albo w nazwie oskarżyciela, albo w obu określenie „prywatny”);
   2) opis występków; powiązanie występków z właściwymi przepisami Kodeksu karnego.

7. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 5 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   typ 1.:
   Bielsk Podlaski, 20 VIII 2021 r. Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim
   Wydział Karny
   ul. 3 Maja 7, 17-100 Bielsk Podlaski
   Oskarżyciel – Marian Maburg
   ul. Długa 10, 16-080 Tykocin
   Oskarżony – Jan Jabowicz
   ul. Podlaska 18 m.

3. Przeprowadź etap 2

   3, 16-080 Tykocin
   Akt oskarżenia w sprawie z oskarżenia prywatnego
   Działając w imieniu własnym, niniejszym oskarżam Jana Jabowicza o to, że w dniu
   13 VIII 2021 roku po godzinie 19 w miejscowości Bielsk Podlaski:
   – dokonał czynu powodującego u mnie uszczerbek na zdrowiu, wskutek czego
   przebywałem 7 dni na zwolnieniu lekarskim, tj. o czyn z art. 157. § 2 Kodeksu karnego;
   – znieważył mnie publicznie, tj. o czyn z art. 216. § 1 Kodeksu karnego.
   typ 2.:
   Bielsk Podlaski, 20 VIII 2021 r. Sąd Rejonowy, Wydział Karny
   ul.

4. Przeprowadź etap 3

   3 Maja 7, 17-100 Bielsk Podlaski
   Oskarżyciel prywatny: Marian Maburg
   ul. Długa 10, 16-080 Tykocin
   Oskarżony: Jan Jabowicz
   ul. Podlaska 18 m. 3, 16-080 Tykocin
   Akt oskarżenia
   Oskarżam Jana Jabowicza o to, że dnia 13 VIII 2021 roku po godzinie 19 w restauracji
   w Bielsku Podlaskim:
   – zaczął wykrzykiwać pod moim adresem słowa, które powszechnie uważane są za
   obelżywe oraz oskarżył mnie o łapówkarstwo, a nawet – o „pranie brudnych pieniędzy”,
   czyli o występek określony w art.

5. Przeprowadź etap 4

   216. § 1. k.k.;
   – zaczął mnie popychać, w efekcie czego przewróciłem się, a z powodu doznanych
   wówczas urazów przebywałem tydzień na zwolnieniu lekarskim, czyli o występek
   określony w art. 157. § 2 k.k.

6. Przeprowadź etap 5

   Wymagane elementy toku według CKE:
   5 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych
   oraz o właściwej konstrukcji. 4 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwiema kategoriami elementów składowych
   ALBO rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni
   i z jedną – częściowo oraz o właściwej konstrukcji. 3 pkt – rozwiązanie ze zrealizowaną jedną kategorią elementów składowych w pełni
   i z jedną – częściowo.

   2 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwiema kategoriami elementów
   składowych ALBO rozwiązanie ze zrealizowaną w pełni jedną kategorią elementów
   składowych. 1 pkt – rozwiązanie ze zrealizowaną częściowo jedną kategorią elementów składowych. 0 pkt – rozwiązanie bez zrealizowanej kategorii elementów składowych ALBO brak
   rozwiązania.
   * Przez właściwą konstrukcję należy rozumieć właściwe rozplanowanie pisma wraz z miejscem i datą (pod
   warunkiem właściwego określenia typu pisma).

   Kategorie elementów składowych:
   1) dane oskarżyciela i oskarżonego; określenie sądu i wydziału sądu; nazwa pisma (albo
   w nazwie pisma, albo w nazwie oskarżyciela, albo w obu określenie „prywatny”);
   2) opis występków; powiązanie występków z właściwymi przepisami Kodeksu karnego.

7. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 5 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   Jako osoba reprezentująca organizację pozarządową walczącą z wykluczeniem społecznym
   – organizację tworzącą różne jednostki reintegracji społeczno-zawodowej – chcę podkreślić,
   że wartość dodana tej działalności to prowadzenie usług specjalistycznych w formie pomocy
   terapeutycznej, leczenia i rehabilitacji, usług opiekuńczych i pielęgnacyjnych oraz pomocy
   żywieniowej. Mało kto wie, że w ostatnich latach to podmioty sektora non-profit – jak moja
   organizacja – prowadziły ponad 2/3 jednostek reintegracji społeczno-zawodowej. Lepsze
   wsparcie dla takich podmiotów jak moja organizacja pozwoliłoby na stworzenie większej
   liczby takich jednostek na wsiach. Jest to szczególnie istotne z uwagi na wykluczenie
   strukturalne i komunikacyjne części mieszkańców wsi. Dążmy do wielowymiarowej integracji
   społecznej.

3. Przeprowadź etap 2

   Warto pamiętać, że wykluczenie społeczne nie musi oznaczać ubóstwa, a ubóstwo –
   wykluczenia. Jest przecież wiele czynników pozaekonomicznych sprzyjających wykluczeniu. Warto przypomnieć, że innym czynnikiem strukturalnym (poza zamieszkiwaniem na wsi) jest
   niskie wykształcenie, stąd naszą ofertę jednostek reintegracji społeczno-zawodowej
   kierujemy też do takich osób. Umożliwia ona permanentne podnoszenie kwalifikacji. Mamy
   wreszcie osoby starsze, niepełnosprawne i samotne, dla których takie centra to często
   najważniejsze miejsce kontaktu społecznego. Nie można zapominać także o wykluczonych
   normatywnie – ludziach mających konflikty z prawem, odczuwających dyskryminację
   (związaną najczęściej ze stygmatyzacją społeczną) czy uzależnionych od alkoholu lub
   narkotyków. Oczywiście, często to wykluczenie jest przyczyną ubóstwa, ale również może być jego
   konsekwencją.

4. Przeprowadź etap 3

   Nie chcemy, aby ten związek się rozwijał. Na szczęście wykluczenie
   mierzone izolacją społeczną i skrajne ubóstwo to jednocześnie u tych samych ludzi sytuacje
   rzadkie. Na szczęście większość ubogich nie jest w pełni wykluczona. Między innymi dzięki
   naszym działaniom. Choć pamiętać trzeba, że bezrobocie i ubóstwo to czynniki wprost
   przekładające się na wykluczenie materialne. Nie chcemy dopuścić, by ci ludzie stali się
   wykluczeni także normatywnie czy fizycznie. Oczywiście, zdajemy sobie sprawę, że trudno
   mówić o jednym spójnym syndromie wykluczenia.

5. Przeprowadź etap 4

   Niemniej wydaje się, że funkcjonowanie
   centrów i klubów integracji społecznej, zakładów aktywności zawodowej oraz warsztatów
   terapii zajęciowej to dobre metody nie tylko redukujące wykluczenie społeczne w aspektach
   fizycznym, strukturalnym i normatywnym, lecz mogące także pomóc w redukcji wykluczenia
   materialnego, a zatem – w wyjściu z ubóstwa.

6. Przeprowadź etap 5

   Wymagane elementy toku według CKE:
   7 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu oraz o właściwej
   formie, strukturze i logice wywodu. 6 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym –
   częściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu ALBO rozwiązanie ze
   zrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu. 5 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym –
   częściowo ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem w pełni
   i z dwoma – częściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu. 4 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwoma aspektami tematu ALBO rozwiązanie
   ze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu oraz o właściwej strukturze
   i logice wywodu, ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu
   w pełni i z dwoma – częściowo.

   3 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu ALBO
   rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu w pełni i z jednym –
   częściowo. 2 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwoma aspektami tematu ALBO
   rozwiązanie ze zrealizowanym w pełni jednym aspektem tematu. 1 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanym częściowo jednym aspektem tematu. 0 pkt – rozwiązanie bez zrealizowanego aspektu tematu ALBO brak rozwiązania.

   Aspekty tematu:
   1) wykazanie, że ubóstwo i wykluczenie społeczne to zjawiska, które mogą być powiązane;
   2) uzasadnienie, że wykluczenie społeczne może dotykać nie tylko osoby ubogie,
   i przedstawienie roli pozamaterialnych czynników w tym zjawisku;
   3) przedstawienie działalności organizacji trzeciego sektora na rzecz przeciwdziałania
   wykluczeniu społecznemu i zaproponowanie działania zmniejszającego nierówności
   przestrzenne wskazane w materiale 3.

7. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 7 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.

1. Rozpoznaj instytucję i normę

   Ustal, jakiego pojęcia, organu, procedury albo przepisu dotyczy zadanie. Zastosuj właściwą regułę do danych ze źródła i uzasadnij rozstrzygnięcie konkretną przesłanką, nie samą opinią.

2. Przeprowadź etap 1

   Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.

   Jako osoba reprezentująca organizację pozarządową walczącą z wykluczeniem
   społecznym – organizację tworzącą różne jednostki reintegracji społeczno-zawodowej –
   chcę podkreślić, że wartość dodana tej działalności to prowadzenie usług specjalistycznych
   w formie pomocy terapeutycznej, leczenia i rehabilitacji, usług opiekuńczych
   i pielęgnacyjnych oraz pomocy żywieniowej. Mało kto wie, że w ostatnich latach to podmioty
   sektora non-profit – jak moja organizacja – prowadziły ponad 2/3 jednostek reintegracji
   społeczno-zawodowej. Lepsze wsparcie dla takich podmiotów jak moja organizacja
   pozwoliłoby na stworzenie większej liczby takich jednostek na wsiach. Jest to szczególnie
   istotne z uwagi na wykluczenie strukturalne i komunikacyjne części mieszkańców wsi. Dążmy do wielowymiarowej integracji społecznej.

3. Przeprowadź etap 2

   Warto pamiętać, że wykluczenie społeczne nie musi oznaczać ubóstwa, a ubóstwo –
   wykluczenia. Jest przecież wiele czynników pozaekonomicznych sprzyjających wykluczeniu. Warto przypomnieć, że innym czynnikiem strukturalnym (poza zamieszkiwaniem na wsi) jest
   niskie wykształcenie, stąd naszą ofertę jednostek reintegracji społeczno-zawodowej
   kierujemy też do takich osób. Umożliwia ona permanentne podnoszenie kwalifikacji. Mamy
   wreszcie osoby starsze, niepełnosprawne i samotne, dla których takie centra to często
   najważniejsze miejsce kontaktu społecznego. Nie można zapominać także o wykluczonych
   normatywnie – ludziach mających konflikty z prawem, odczuwających dyskryminację
   (związaną najczęściej ze stygmatyzacją społeczną) czy uzależnionych od alkoholu lub
   narkotyków. Oczywiście, często to wykluczenie jest przyczyną ubóstwa, ale również może być jego
   konsekwencją.

4. Przeprowadź etap 3

   Nie chcemy, aby ten związek się rozwijał. Na szczęście wykluczenie
   mierzone izolacją społeczną i skrajne ubóstwo to jednocześnie u tych samych ludzi sytuacje
   rzadkie. Na szczęście większość ubogich nie jest w pełni wykluczona. Między innymi dzięki
   naszym działaniom. Choć pamiętać trzeba, że bezrobocie i ubóstwo to czynniki wprost
   przekładające się na wykluczenie materialne. Nie chcemy dopuścić, by ci ludzie stali się
   wykluczeni także normatywnie czy fizycznie. Oczywiście, zdajemy sobie sprawę, że trudno
   mówić o jednym spójnym syndromie wykluczenia.

5. Przeprowadź etap 4

   Niemniej wydaje się, że funkcjonowanie
   centrów i klubów integracji społecznej, zakładów aktywności zawodowej oraz warsztatów
   terapii zajęciowej to dobre metody nie tylko redukujące wykluczenie społeczne w aspektach
   fizycznym, strukturalnym i normatywnym, lecz mogące także pomóc w redukcji wykluczenia
   materialnego, a zatem – w wyjściu z ubóstwa.

6. Przeprowadź etap 5

   Wymagane elementy toku według CKE:
   7 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu oraz o właściwej
   formie, strukturze i logice wywodu. 6 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym –
   częściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu ALBO rozwiązanie ze
   zrealizowanymi w pełni trzema aspektami tematu. 5 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi dwoma aspektami tematu w pełni i z jednym –
   częściowo ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem w pełni
   i z dwoma – częściowo oraz o właściwej formie, strukturze i logice wywodu. 4 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi w pełni dwoma aspektami tematu ALBO rozwiązanie
   ze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu oraz o właściwej strukturze
   i logice wywodu, ALBO rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu
   w pełni i z dwoma – częściowo.

   3 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo trzema aspektami tematu ALBO
   rozwiązanie ze zrealizowanym jednym aspektem tematu w pełni i z jednym –
   częściowo. 2 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanymi częściowo dwoma aspektami tematu ALBO
   rozwiązanie ze zrealizowanym w pełni jednym aspektem tematu. 1 pkt – rozwiązanie ze zrealizowanym częściowo jednym aspektem tematu. 0 pkt – rozwiązanie bez zrealizowanego aspektu tematu ALBO brak rozwiązania.

   Aspekty tematu:
   1) wykazanie, że ubóstwo i wykluczenie społeczne to zjawiska, które mogą być powiązane;
   2) uzasadnienie, że wykluczenie społeczne może dotykać nie tylko osoby ubogie,
   i przedstawienie roli pozamaterialnych czynników w tym zjawisku;
   3) przedstawienie działalności organizacji trzeciego sektora na rzecz przeciwdziałania
   wykluczeniu społecznemu i zaproponowanie działania zmniejszającego nierówności
   przestrzenne wskazane w materiale 3.

7. Sprawdź odpowiedź z warunkami punktowania

   Zweryfikuj, czy każdy człon polecenia jest zrealizowany, wynik zgadza się z odsłoniętą odpowiedzią właściwego wariantu, a zapis zawiera elementy wymagane do zdobycia 7 pkt. Szczegółowe kryteria są podane poniżej rozwiązania.

Odpowiedź intuicyjna bez wskazania przesłanki prawnej lub politologicznej albo pomylenie kompetencji różnych organów.