Zadanie 10
13 pktJęzyk włoski — odpowiedź według zasad CKE
Zadanie 10. (0–13)
Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać
od 200 do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej
w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.
1. Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.
2. Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
CZYSTOPIS
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
Strona 18 z 20 MJWP-R0-100
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………………………………………………………….
Zakres Poprawność
Spójność
Zgodność z poleceniem środków środków RAZEM
i logika
językowych językowych
0-1-2-3-4-5 0-1-2 0-1-2-3 0-1-2-3
Elementy treści (0-1-2) Elementy formy (0-1)
1 2 3 4 5 1 2 3 4
Strona 20 z 20 MJWP-R0-100
JĘZYK WŁOSKI
Poziom rozszerzony
Formuła 2023
JĘZYK WŁOSKI
Poziom rozszerzony
Formuła 2023
JĘZYK WŁOSKI
Poziom rozszerzony
Formuła 2023
Sprawdź odpowiedź
Zadanie 10.
Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200
do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej
w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.
1. Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.
2. Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
Wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych.
Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
III. Tworzenie wypowiedzi.
Zdający samodzielnie tworzy […] w miarę złożone, bogate pod względem treści,
spójne i logiczne wypowiedzi pisemne […].
IV. Reagowanie na wypowiedzi.
Zdający […] reaguje w formie w miarę złożonego tekstu pisanego w różnorodnych
sytuacjach […].
Wymagania szczegółowe (rozprawka)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty za daną tezą lub
rozwiązaniem i przeciw nim, kończy wypowiedź konkluzją.
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
Wymagania szczegółowe (artykuł)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości
i teraźniejszości.
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
VII.3) Zdający […] przekazuje informacje i wyjaśnienia.
Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
• zgodność z poleceniem
• spójność i logika wypowiedzi
• zakres środków językowych
• poprawność środków językowych.
Zgodność z poleceniem (elementy treści i formy)
W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy
formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.
Elementy treści. Realizację każdego z pięciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0
zgodnie z TABELĄ A.
TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
Elementy treści 2 1 0
teza jest jasna, teza nie jest w pełni poprawna, brak tezy
zgodna z tematem np.
ORAZ argumentacją – teza nie jest w pełni zgodna teza zawiera poważne usterki, np.
przedstawioną z tematem ALBO – teza jest niezgodna z tematem
w rozwinięciu argumentacją przedstawioną – teza znacznie odbiega od tematu
w rozwinięciu ORAZ nie jest zgodna
– teza znacznie odbiega od z argumentacją przedstawioną
R*
tematu, ALE jest zgodna w rozwinięciu
z argumentacją – teza niejasna, trudna do
przedstawioną w rozwinięciu wskazania
wstęp niekomunikatywny
W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada
1. oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
Wstęp: właściwe wprowadzenie wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia
i adekwatne zgodne z tematem poprawne, np.
do tematu ORAZ ciekawe, – wprowadzenie zgodne wprowadzenie niezgodne z tematem
rozpoczęcie oryginalne, z tematem, ale schematyczne
A*
wypowiedzi zachęcające do – bardziej typowe dla innego wprowadzenie niejasne
czytania, np. w formie typu tekstu (np. rozprawki)
pytania lub cytatu – ciekawe, oryginalne, ALE wprowadzenie niekomunikatywne
odbiegające od tematu
wstęp zgodny wstęp nie jest w pełni poprawny, brak wstępu
z tematem i treścią np.
wypowiedzi ORAZ – nie określa celu wstęp niezgodny z tematem
wskazujący cel/powód – określa cel/powód pisania
pisania listu listu, ALE odbiega od tematu wstęp niejasny
L*
– cel nie jest określony jasno
– wstęp nie jest zgodny wstęp niekomunikatywny
z treścią listu (np. zapowiada
poparcie, a opisuje
argumenty przeciwne)
wieloaspektowa powierzchowna realizacja brak wypowiedzi
2. ORAZ/LUB elementu, wypowiedzi brak
Pierwszy pogłębiona realizacja głębi, np. wypowiedź bardzo pobieżnie
element tematu elementu (np. wsparta – zdający podaje tylko „listę” dotykająca tematu, np. zdający
R przykładami, argumentów/cech/określeń, podaje tylko jeden argument/cechę/
A szczegółowo żadnego nie określenie, nie rozwijając go/jej
L omówiona) rozwijając/uzasadniając;
3. – zdający odnosi się do 1-2 wypowiedź nie jest komunikatywna
Drugi element aspektów i omawia je niezbyt
tematu szczegółowo wypowiedź nie jest związana
z tematem / nie realizuje elementu
zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni brak zakończenia
z tematem ORAZ zgodne z tematem ALBO treścią
treścią wypowiedzi; wypowiedzi zakończenie nie jest komunikatywne
jeżeli zdający
powtarza wstęp – zakończenie znacznie odbiega zakończenie nie jest zgodne
4.
czyni to innymi od tematu, ALE jest zgodne z tematem
Podsumowanie:
słowami z treścią wypowiedzi
właściwe R
zakończenie znacznie odbiega od
i adekwatne A
zdający stosuje zakończenie tematu ORAZ nie jest zgodne
do tematu L
schematyczne (sztampowe), z treścią wypowiedzi
zakończenie
np. ogranicza się do
wypowiedzi
przeformułowania tezy
zdający powtarza wstęp
w zasadzie tymi samymi
słowami
5. wypowiedź nie
wypowiedź zawiera dłuższy
Fragmenty R zawiera fragmentów
fragment / nieliczne krótkie wypowiedź nie spełnia warunków
odbiegające od A odbiegających od
fragmenty odbiegające określonych dla poziomu 1.
tematu i/lub L tematu i/lub nie na
od tematu i/lub nie na temat
nie na temat temat
* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny
Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0
zgodnie z TABELĄ B.
TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy
Elementy formy Forma 1 0
1. R teza jest umiejscowiona we wstępie
wypowiedź nie spełnia
Elementy A wypowiedź jest zatytułowana warunków określonych
charakterystyczne
wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający dla poziomu 1.
dla formy L
i odpowiedni zwrot kończący
R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wypowiedź nie spełnia
2.
A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych
Kompozycja
L wstępu, rozwinięcia i zakończenia dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział
A warunków określonych
Segmentacja na akapity) jest merytorycznie uzasadniony
L dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
4.
A długość pracy mieści się w granicach 180–280 wyrazów warunków określonych
Długość pracy
L dla poziomu 1.
Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
podkryterium.
Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny
elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.
TABELA C
Elementy Elementy formy
treści 4–3 2–1 0
10 5 pkt 4 pkt 3 pkt
8–9 4 pkt 3 pkt 2 pkt
6–7 3 pkt 2 pkt 1 pkt
4–5 2 pkt 1 pkt 0 pkt
2–3 1 pkt 0 pkt 0 pkt
0–1 0 pkt 0 pkt 0 pkt
Przykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy
oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 1 punkt.
Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy
ROZPRAWKA
Temat
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.
Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio
sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym
zakończeniem.
Dobrze napisana rozprawka:
• zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada
oczekiwaną strukturę rozprawki
• w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty
przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę
• zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu
• charakteryzuje się stylem formalnym.
Teza
1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do
zamiany domów lub mieszkań w okresie wakacyjnym oraz zaznaczenie, że w pracy będą
rozpatrywane zalety i wady takiej formy spędzania urlopu (wymaga tego ten typ
rozprawki), np. Ci sono persone che partendo per le vacanze vanno ad abitare in casa di
qualcuno che contemporaneamente passerà la vacanza nella loro casa. Questo tipo di
soggiorno ha dei lati positivi e negativi.
2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane
będą zalety i wady, na przykład: Ci sono vantaggi e svantaggi quando si scambiano case
per il periodo di vacanza.; La possibilità di abitare in casa di altre persone che nello
stesso tempo vengono a fare le vacanze nella nostra casa ha molti lati positivi, ma ci
sono anche quelli negativi.
3. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. È una buona idea?,
uznaje się ją za odbiegającą od tematu. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy pytanie
jednoznacznie zapowiada, że będą omawiane zalety i wady, np. Quali sono i pro
e i contro di questo modo di passare le vacanze?
4. Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jest poważną usterką
w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury
rozprawki ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0
(np. rozprawka „za i przeciw” z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).
5. Użycie zwrotów typu: secondo me, a mio parere nie wpływa na obniżenie jakości tezy
w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na zalety i wady danego
zjawiska.
6. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że ludzie zamieniają
się domami w czasie wakacji, nie jest tezą.
7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
8. Teza, w której kluczowe elementy są niekomunikatywne, jest kwalifikowana jako
niezgodna z tematem, np. Organizzare la vacanza presso la casa di altre persone
mettendo a disposizione casa propria dà molti plusi e minusi.
9. Jeżeli zdający stawia dwie różne tezy, to taka teza jest traktowana jako trudna do
wskazania.
Ci sono molti pro e altrettanti contro dello scambio casa tra teza zgodna z tematem,
due persone che non si conoscono, ma che vogliono fare zapowiada oczekiwaną
una vacanza economica nello stesso periodo dell’anno. strukturę rozprawki
Durante le vacanze molta gente mette a disposizione di
altre persone la propria casa e in cambio va a passare le
teza odbiegająca od tematu
ferie nell’appartamento di queste persone. Secondo me
è una buona idea.
Per quali motivi alcune persone, organizzando una
vacanza, si iscrivono ai siti che facilitano lo scambio di brak tezy
case estive tra gli utenti?
Organizzare il soggiorno a casa di qualcuno è un nuovo
modello di vacanza, in cui due persone si scambiano brak tezy
i propri appartamenti durante le date stabilite.
In estate alcuni lasciano la propria abitazione
a disposizione delle persone sconosciute, per andare ad
teza trudna do wskazania
abitare a loro volta nella casa dell’altra persona. Credo che
(dwie różne tezy)
ci siano vantaggi e svantaggi di questa decisione. Penso
che sia una situazione difficile da accettare.
Elementy tematu
1. Elementami są: (1) zalety oraz (2) wady wakacyjnej wymiany domów.
2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny
z tematem, czyli nie odnosi się do wakacyjnej wymiany domów, nie bierze się tego
argumentu pod uwagę, oceniając dany element.
3. Jeśli w całej pracy zdający rozpatruje plusy i minusy wakacyjnego pobytu poza miejscem
zamieszkania, nie odnosząc się do wymiany mieszkań między zainteresowanymi
stronami, to taka realizacja elementów tematu jest kwalifikowana na poziom niższy.
4. Jeśli zdający we wstępie wprowadza temat wakacyjnej wymiany mieszkań między
zainteresowanymi osobami/stronami, a w argumentacji nie wspomina o tym więcej, taka
realizacja poszczególnych elementów jest akceptowana, pod warunkiem że argumenty
nie wykluczają takiej formy spędzania urlopu.
(1) zalety wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− niskich kosztów takiej formy spędzania urlopu
− zapewnienia opieki nad swoim mieszkaniem (ochrona przed włamaniami, opieka nad
zwierzętami domowymi itd.) w czasie dłuższej nieobecności
− komfortu i wygody (cały dom wraz z wyposażeniem do dyspozycji, większa prywatność)
− możliwości nawiązania relacji/przyjaźni z właścicielami wynajmowanego domu
− poznania warunków życia właścicieli wynajmowanego domu
− możliwości przeżywania autentycznych doświadczeń (osoba wynajmująca dom czuje
się jak miejscowy, nie turysta).
(2) wady wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− trudności ze znalezieniem dogodnego terminu / odpowiedniej lokalizacji
− różnicy w komforcie między własnym domem oddanym do dyspozycji wczasowiczom
a domem wynajmowanym
− rozbieżności między obiektem zaprezentowanym w internecie a rzeczywistym domem
− konieczności wniesienia opłat związanych z dostępem do baz danych udostępnionych
na stronach internetowych zajmujących się pośrednictwem w tego typu transakcjach
− szkód wyrządzonych przez nieodpowiedzialnego lokatora
− braku udogodnień/usług zwyczajowo oferowanych przez hotele.
Zgodność z tematem
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie
zainteresowane strony zamieniają się domami lub mieszkaniami „główka”
na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu. elementy tematu
X
A C Y
B D
fragmenty nie na temat
fragmenty odbiegające od tematu
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− porównanie różnego rodzaju form zakwaterowania w czasie wakacji (kemping, hotel,
agroturystyka itd.)
− charakterystyka osób korzystających z wakacyjnej wymiany domów (turystów,
gospodarzy)
− opis konkretnego domu wakacyjnego, w którym zdający spędził / zamierza spędzić
urlop.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− opis działania strony internetowej pośredniczącej w wakacyjnej wymianie domów.
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− wspomnienia z wakacji, bez nawiązania do wakacyjnej wymiany domów
− plusy i minusy wyjazdów z biurem podróży.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
9. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje zalety i wady, a w podsumowaniu pisze, zgodnie
z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest
akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.
Przykład schematycznego zakończenia Przykład zakończenia znacznie
rozprawki odbiegającego od tematu
Come ho scritto sopra, questa situazione Grazie alla mia argomentazione ho provato
presenta sia vantaggi che svantaggi. che è meglio comprare un appartamento
o una casa e passare la vacanza lì.
ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY
Temat
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować
próbę kształtowania opinii czytelników.
Dobrze napisany artykuł:
• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
używając barwnego języka
• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat
poruszany w tekście
• zawiera zakończenie, zgodne z treścią artykułu.
Wstęp
1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść się do
swojego udziału w turnieju gier planszowych oraz do grania w takie gry w wolnym czasie,
w sposób zachęcający do dalszej lektury.
2. Akceptowane są wypowiedzi, w których zdający pisze, że wziął udział w turnieju jako
gracz, organizator tego wydarzenia lub widz.
3. Akceptowane jest odniesienie się do turnieju gier planszowych / do grania w gry
planszowe w wersji online, pod warunkiem że zdający realizuje wskazane w poleceniu
elementy tematu.
Przykład wstępu
Przykład wstępu schematycznego
zgodnego z tematem i ciekawego
Cosa fai dopo scuola? Torni stanco a casa Di recente ho preso parte a un torneo dei
e ti metti sul divano a guardare la tua serie giochi da tavolo. È un’ottima soluzione per
TV preferita? Che ne diresti invece di trascorrere il tempo libero.
muoverti un po’ e di intraprendere
un’attività sempre più popolare tra
i giovani? Si tratta dei giochi da tavolo.
Ecco una notizia che fa per te!
Elementy tematu
Elementami są: (1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych, w którym zdający
wziął udział, oraz (2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
(1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych
Realizując ten element tematu, zdający powinien zrelacjonować wydarzenia/czynności, jakie
miały miejsce podczas turnieju gier planszowych, odnosząc się na przykład do:
− momentu rozpoczęcia i zakończenia turnieju
− przemówień (organizatora, sponsora, uczestników)
− prezentacji drużyn/zawodników biorących udział w rozgrywkach
− prezentacji gier, jakie były rozgrywane podczas turnieju
− poszczególnych etapów rozgrywek
− momentu ogłoszenia zwycięzców
− wręczenia nagród
− podziękowań.
Zdający może również wskazać/opisać np. miejsce i czas turnieju, osoby biorące w nim
udział (uczestników, publiczność, jurorów), nagrody przewidziane dla zwycięzców turnieju,
swoją opinię/odczucia związane z tym wydarzeniem, wrażenia odnoszące się do atmosfery
panującej podczas turnieju.
(2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu
Aby drugi element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, żeby zdający
przedstawił swoją opinię (pozytywną, negatywną lub neutralną) dotyczącą grania w gry
planszowe jako formy spędzania wolnego czasu. Dla wyrażenia opinii zdający powinien użyć
takich wyrażeń, jak np. penso/credo che, a mio parere, secondo/per me, sono dell’opinione
che.
W swojej wypowiedzi zdający powinien uzasadnić prezentowaną opinię, uwzględniając takie
aspekty, jak na przykład:
− budowanie relacji interpersonalnych (w rodzinie, wśród przyjaciół)
− rozwijanie umiejętności matematycznych, strategicznych
− ćwiczenie pamięci, spostrzegawczości, rozwijanie kreatywnego myślenia, wyobraźni
− konieczność zapoznania się z zasadami danej gry planszowej
− odpowiedni tryb życia (uprawianie sportu, ruch na świeżym powietrzu, ilość czasu
poświęcanego na gry planszowe w odniesieniu do innych codziennych czynności)
− gry planszowe jako odpoczynek, relaks, oderwanie się od codzienności
− stres (zwalczanie stresu, stres negatywny)
− zdrowa/niezdrowa rywalizacja
− uzależnienie od gier planszowych.
Jeśli w swojej wypowiedzi zdający przedstawia opinię innych osób (a nie własną), taka
realizacja drugiego elementu tematu jest kwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
Zgodność z tematem
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi
„główka”
da tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym
zrelacjonujesz przebieg tego wydarzenia oraz
element 1.
wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu.
element 2.
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− szczegółowa charakterystyka typowego gracza
− opis przygotowań zdającego do wzięcia udziału w turnieju gier planszowych.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− przedstawienie historii wybranej gry planszowej
− wspomnienia z udziału w turniejach w dzieciństwie
− opis sklepu z grami planszowymi.
Takie fragmenty są zaznaczane w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona zakwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− relacja z zawodów sportowych, niezwiązanych z grami planszowymi
− relacja z festiwalu teatralnego/filmowego organizowanego w szkole
− opis różnych form spędzania wolnego czasu, bez nawiązania do tematyki gier
planszowych.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za
odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Jeśli całość ostatniego akapitu jest realizacją jednego z elementów polecenia, ta część
pracy jest traktowana jako rozwinięcie. Oznacza to, że zdający pominął zakończenie.
9. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
Elementy charakterystyczne dla formy
Nie akceptuje się jako tytuł typowych zwrotów rozpoczynających listy, np. Salve / Gentili
Signore/Signori / Alla cortese attenzione.
Spójność i logika wypowiedzi
W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu
wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom (np.
leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami i nie
zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.
Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice
2 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
1 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
0 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który
jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej,
przyznaje się 0 punktów.
Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi
1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
• braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest
wcześniej wspomniane
• nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji, np.
sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst
• przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami
rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego
taką właśnie realizację danego podpunktu).
2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
i logikę wypowiedzi.
3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
2 punkty w tym kryterium.
4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności
i logiki i/lub przekazania komunikatu.
5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,
braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest
sprzeczne z zasadami logiki.
6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator
zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie
komunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy
językowe.
7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość
pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.
Zakres środków językowych
W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.
szeroki zakres środków językowych; liczne fragmenty charakteryzujące się
3 pkt naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków
językowych
zadowalający zakres środków językowych; w pracy występuje kilka fragmentów
charakteryzujących się naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją
2 pkt
użytych środków językowych, jednak w większości użyte są struktury o wysokim
stopniu pospolitości
ograniczony zakres środków językowych; głównie struktury o wysokim stopniu
1 pkt
pospolitości
bardzo ograniczony zakres środków językowych; wyłącznie struktury o wysokim
stopniu pospolitości
0 pkt
ALBO
zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie polecenia
Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości
stylu, to liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć
o 1 punkt (maksymalnie do zera).
Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi
określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana
na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki, ale
zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.
Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2 (lub wyższym), które
umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.
Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2, które umożliwiają zdającemu w miarę
swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.
Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2, które umożliwiają
zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały głównie
proste środki językowe.
Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2, które umożliwiają zdającemu
zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki
językowe.
Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa
swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak bello,
grande, buono, stosowanie typowych dla danego języka związków wyrazowych oraz struktur
gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji komunikacyjnej (np. restituire
zamiast ridare, mancare di rispetto zamiast non avere rispetto).
Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych do
wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek
leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity,
jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki
występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.
Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne
użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający
stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto,
jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. Il libro è stato scritto nel dicianovesimo secolo.
Poprawność środków językowych
W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.
Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
Poprawność językowa
liczne LUB bardzo liczne
(leksykalno-gramatyczna) nieliczne błędy zapisu
błędy zapisu
nieliczne błędy językowe 3 pkt 2 pkt
liczne błędy językowe 2 pkt 1 pkt
bardzo liczne błędy językowe 1 pkt 0 pkt
1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy
lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
3. W wypowiedziach zdających, którym przyznano dostosowanie polegające na
nieuwzględnianiu błędów zapisu, w przypadku bardzo licznych błędów językowych, które
nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się 1 punkt.
Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację, przyznaje się
0 punktów.
4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek
liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia
wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo, co
„liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.
Oznaczanie błędów w wypowiedziach pisemnych
Błędy oznacza się tylko w wypowiedzi zdającego, stosując oznaczenia podane w tabeli; nie
oznacza się rodzaju błędu na marginesie.
RODZAJ BŁĘDU SPOSÓB OZNACZENIA PRZYKŁAD
błąd językowy (leksykalny,
podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
gramatyczny)
błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu
Marek √ czekoladę.
brakiem wyrazu brakującego wyrazu
błąd ortograficzny otoczenie wyrazu kołem Słońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą Słońce gżać w lecie.
w jednym wyrazie i otoczenie kołem
Założyłem kurtkę, bo było
błędy w spójności/logice podkreślenie linią falistą
gorąco.
fragment odbiegający objęcie nawiasami Fragment odbiegający od
od tematu kwadratowymi tematu.
fragment nie na temat otoczenie ciągłą linią Fragment nie na temat.
otoczenie zbędnego znaku
błędy interpunkcyjne kółkiem Było ciepło , i deszczowo.
(wyłącznie na poziomie znak √ w kółku w miejscu
rozszerzonym) brakującego znaku Zrobiłem to √ ponieważ…
interpunkcyjnego
Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
i oznaczane podkreśleniem wyrazu linią prostą.
Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane
„pionową falą” na marginesie.
Uwagi dodatkowe
1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:
• nieczytelna LUB
• całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB
• niekomunikatywna dla odbiorcy LUB
• odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za
wypowiedź sformułowaną przez zdającego).
2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika
lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub
od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu
z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub
podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez
zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej,
w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu
część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.
3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium
zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich
pracach nie oznacza się błędów.
4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach
oznacza się błędy.
5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie
po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.
7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów
ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano
takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem
dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów
dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku
szkolnym. Takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego. Błąd ortograficzny
zmieniający znaczenie wyrazu w pracach zdających z dysleksją, z dysgrafią
i z dysortografią to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności
środków językowych. Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z afazją,
z zaburzeniami komunikacji językowej, a także w ocenie prac zdających, którzy
korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego.
8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. qc, oznacza się jako błędy ortograficzne.
9. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja
była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie,
grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie film, gruppo, np. la serie TV
“Przyjaciele”.
Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż język egzaminu i nie podaje
objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd
językowy, np. Ho letto Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie
jest podkreślane linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy
jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie
treści.
10. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących
postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta
indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty za
zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała
wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.
11. Praca w
zostało napisane Czystopis.
12. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.
Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających
1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. a casa (2 wyrazy), nella nostra scuola
(3 wyrazy), 10.05.2025 (1 wyraz), il 10 maggio 2025 (4 wyrazy).
2. Jako jeden wyraz są liczone:
• wyrazy łączone dywizem lub apostrofem, np. e-mail, l’albergo
• oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms
• adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu
• liczby, bez względu na ich długość, np. 1780.
3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz), XX sec.
(2 wyrazy).
4. Podpis nie jest uwzględniany w liczbie wyrazów.
5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych
w internecie (np. emotikony).
6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Io porto białe
scarpe. (4 wyrazy).
Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE.
Zobacz rozwiązanie krok po kroku
- Rozpoznaj typ zadania
Obszar „Język włoski — odpowiedź według zasad CKE” wskazuje, jakiej strategii użyć i które elementy polecenia trzeba zrealizować.
- Zastosuj strategię
Ustal typ informacji lub operacji językowej wymaganej w poleceniu, a następnie odrzuć odpowiedzi, które pasują tylko częściowo do kontekstu.
- Sprawdź model odpowiedzi
Zadanie 10.
Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200
do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej
w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.1. Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.2. Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.Wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych.
Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
III. Tworzenie wypowiedzi.
Zdający samodzielnie tworzy […] w miarę złożone, bogate pod względem treści,
spójne i logiczne wypowiedzi pisemne […].
IV. Reagowanie na wypowiedzi.
Zdający […] reaguje w formie w miarę złożonego tekstu pisanego w różnorodnych
sytuacjach […].Wymagania szczegółowe (rozprawka)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty za daną tezą lub
rozwiązaniem i przeciw nim, kończy wypowiedź konkluzją.
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.Wymagania szczegółowe (artykuł)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości
i teraźniejszości.
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
VII.3) Zdający […] przekazuje informacje i wyjaśnienia.Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
• zgodność z poleceniem
• spójność i logika wypowiedzi
• zakres środków językowych
• poprawność środków językowych.Zgodność z poleceniem (elementy treści i formy)
W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy
formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.Elementy treści. Realizację każdego z pięciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0
zgodnie z TABELĄ A.TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
Elementy treści 2 1 0
teza jest jasna, teza nie jest w pełni poprawna, brak tezy
zgodna z tematem np.
ORAZ argumentacją – teza nie jest w pełni zgodna teza zawiera poważne usterki, np.
przedstawioną z tematem ALBO – teza jest niezgodna z tematem
w rozwinięciu argumentacją przedstawioną – teza znacznie odbiega od tematu
w rozwinięciu ORAZ nie jest zgodna
– teza znacznie odbiega od z argumentacją przedstawioną
R*
tematu, ALE jest zgodna w rozwinięciu
z argumentacją – teza niejasna, trudna do
przedstawioną w rozwinięciu wskazaniawstęp niekomunikatywny
W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada
1. oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
Wstęp: właściwe wprowadzenie wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia
i adekwatne zgodne z tematem poprawne, np.
do tematu ORAZ ciekawe, – wprowadzenie zgodne wprowadzenie niezgodne z tematem
rozpoczęcie oryginalne, z tematem, ale schematyczne
A*
wypowiedzi zachęcające do – bardziej typowe dla innego wprowadzenie niejasne
czytania, np. w formie typu tekstu (np. rozprawki)
pytania lub cytatu – ciekawe, oryginalne, ALE wprowadzenie niekomunikatywne
odbiegające od tematu
wstęp zgodny wstęp nie jest w pełni poprawny, brak wstępu
z tematem i treścią np.
wypowiedzi ORAZ – nie określa celu wstęp niezgodny z tematem
wskazujący cel/powód – określa cel/powód pisania
pisania listu listu, ALE odbiega od tematu wstęp niejasny
L*
– cel nie jest określony jasno
– wstęp nie jest zgodny wstęp niekomunikatywny
z treścią listu (np. zapowiada
poparcie, a opisuje
argumenty przeciwne)wieloaspektowa powierzchowna realizacja brak wypowiedzi
2. ORAZ/LUB elementu, wypowiedzi brak
Pierwszy pogłębiona realizacja głębi, np. wypowiedź bardzo pobieżnie
element tematu elementu (np. wsparta – zdający podaje tylko „listę” dotykająca tematu, np. zdający
R przykładami, argumentów/cech/określeń, podaje tylko jeden argument/cechę/
A szczegółowo żadnego nie określenie, nie rozwijając go/jej
L omówiona) rozwijając/uzasadniając;
3. – zdający odnosi się do 1-2 wypowiedź nie jest komunikatywna
Drugi element aspektów i omawia je niezbyt
tematu szczegółowo wypowiedź nie jest związana
z tematem / nie realizuje elementu
zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni brak zakończenia
z tematem ORAZ zgodne z tematem ALBO treścią
treścią wypowiedzi; wypowiedzi zakończenie nie jest komunikatywne
jeżeli zdający
powtarza wstęp – zakończenie znacznie odbiega zakończenie nie jest zgodne
4.
czyni to innymi od tematu, ALE jest zgodne z tematem
Podsumowanie:
słowami z treścią wypowiedzi
właściwe R
zakończenie znacznie odbiega od
i adekwatne A
zdający stosuje zakończenie tematu ORAZ nie jest zgodne
do tematu L
schematyczne (sztampowe), z treścią wypowiedzi
zakończenie
np. ogranicza się do
wypowiedzi
przeformułowania tezyzdający powtarza wstęp
w zasadzie tymi samymi
słowami
5. wypowiedź nie
wypowiedź zawiera dłuższy
Fragmenty R zawiera fragmentów
fragment / nieliczne krótkie wypowiedź nie spełnia warunków
odbiegające od A odbiegających od
fragmenty odbiegające określonych dla poziomu 1.
tematu i/lub L tematu i/lub nie na
od tematu i/lub nie na temat
nie na temat temat* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny
Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0
zgodnie z TABELĄ B.TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy
Elementy formy Forma 1 0
1. R teza jest umiejscowiona we wstępie
wypowiedź nie spełnia
Elementy A wypowiedź jest zatytułowana warunków określonych
charakterystyczne
wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający dla poziomu 1.
dla formy L
i odpowiedni zwrot kończący
R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wypowiedź nie spełnia
2.
A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych
Kompozycja
L wstępu, rozwinięcia i zakończenia dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział
A warunków określonych
Segmentacja na akapity) jest merytorycznie uzasadniony
L dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
4.
A długość pracy mieści się w granicach 180–280 wyrazów warunków określonych
Długość pracy
L dla poziomu 1.Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
podkryterium.Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny
elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.TABELA C
Elementy Elementy formy
treści 4–3 2–1 0
10 5 pkt 4 pkt 3 pkt
8–9 4 pkt 3 pkt 2 pkt
6–7 3 pkt 2 pkt 1 pkt
4–5 2 pkt 1 pkt 0 pkt
2–3 1 pkt 0 pkt 0 pkt
0–1 0 pkt 0 pkt 0 pktPrzykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy
oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 1 punkt.Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy
ROZPRAWKA
Temat
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio
sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym
zakończeniem.Dobrze napisana rozprawka:
• zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada
oczekiwaną strukturę rozprawki
• w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty
przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę
• zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu
• charakteryzuje się stylem formalnym.Teza
1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do
zamiany domów lub mieszkań w okresie wakacyjnym oraz zaznaczenie, że w pracy będą
rozpatrywane zalety i wady takiej formy spędzania urlopu (wymaga tego ten typ
rozprawki), np. Ci sono persone che partendo per le vacanze vanno ad abitare in casa di
qualcuno che contemporaneamente passerà la vacanza nella loro casa. Questo tipo di
soggiorno ha dei lati positivi e negativi.
2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane
będą zalety i wady, na przykład: Ci sono vantaggi e svantaggi quando si scambiano case
per il periodo di vacanza.; La possibilità di abitare in casa di altre persone che nello
stesso tempo vengono a fare le vacanze nella nostra casa ha molti lati positivi, ma ci
sono anche quelli negativi.
3. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. È una buona idea?,
uznaje się ją za odbiegającą od tematu. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy pytanie
jednoznacznie zapowiada, że będą omawiane zalety i wady, np. Quali sono i pro
e i contro di questo modo di passare le vacanze?
4. Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jest poważną usterką
w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury
rozprawki ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0
(np. rozprawka „za i przeciw” z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).5. Użycie zwrotów typu: secondo me, a mio parere nie wpływa na obniżenie jakości tezy
w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na zalety i wady danego
zjawiska.
6. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że ludzie zamieniają
się domami w czasie wakacji, nie jest tezą.
7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
8. Teza, w której kluczowe elementy są niekomunikatywne, jest kwalifikowana jako
niezgodna z tematem, np. Organizzare la vacanza presso la casa di altre persone
mettendo a disposizione casa propria dà molti plusi e minusi.
9. Jeżeli zdający stawia dwie różne tezy, to taka teza jest traktowana jako trudna do
wskazania.Ci sono molti pro e altrettanti contro dello scambio casa tra teza zgodna z tematem,
due persone che non si conoscono, ma che vogliono fare zapowiada oczekiwaną
una vacanza economica nello stesso periodo dell’anno. strukturę rozprawki
Durante le vacanze molta gente mette a disposizione di
altre persone la propria casa e in cambio va a passare le
teza odbiegająca od tematu
ferie nell’appartamento di queste persone. Secondo me
è una buona idea.
Per quali motivi alcune persone, organizzando una
vacanza, si iscrivono ai siti che facilitano lo scambio di brak tezy
case estive tra gli utenti?
Organizzare il soggiorno a casa di qualcuno è un nuovo
modello di vacanza, in cui due persone si scambiano brak tezy
i propri appartamenti durante le date stabilite.
In estate alcuni lasciano la propria abitazione
a disposizione delle persone sconosciute, per andare ad
teza trudna do wskazania
abitare a loro volta nella casa dell’altra persona. Credo che
(dwie różne tezy)
ci siano vantaggi e svantaggi di questa decisione. Penso
che sia una situazione difficile da accettare.Elementy tematu
1. Elementami są: (1) zalety oraz (2) wady wakacyjnej wymiany domów.
2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny
z tematem, czyli nie odnosi się do wakacyjnej wymiany domów, nie bierze się tego
argumentu pod uwagę, oceniając dany element.
3. Jeśli w całej pracy zdający rozpatruje plusy i minusy wakacyjnego pobytu poza miejscem
zamieszkania, nie odnosząc się do wymiany mieszkań między zainteresowanymi
stronami, to taka realizacja elementów tematu jest kwalifikowana na poziom niższy.
4. Jeśli zdający we wstępie wprowadza temat wakacyjnej wymiany mieszkań między
zainteresowanymi osobami/stronami, a w argumentacji nie wspomina o tym więcej, taka
realizacja poszczególnych elementów jest akceptowana, pod warunkiem że argumenty
nie wykluczają takiej formy spędzania urlopu.(1) zalety wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− niskich kosztów takiej formy spędzania urlopu
− zapewnienia opieki nad swoim mieszkaniem (ochrona przed włamaniami, opieka nad
zwierzętami domowymi itd.) w czasie dłuższej nieobecności
− komfortu i wygody (cały dom wraz z wyposażeniem do dyspozycji, większa prywatność)
− możliwości nawiązania relacji/przyjaźni z właścicielami wynajmowanego domu
− poznania warunków życia właścicieli wynajmowanego domu
− możliwości przeżywania autentycznych doświadczeń (osoba wynajmująca dom czuje
się jak miejscowy, nie turysta).(2) wady wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− trudności ze znalezieniem dogodnego terminu / odpowiedniej lokalizacji
− różnicy w komforcie między własnym domem oddanym do dyspozycji wczasowiczom
a domem wynajmowanym
− rozbieżności między obiektem zaprezentowanym w internecie a rzeczywistym domem
− konieczności wniesienia opłat związanych z dostępem do baz danych udostępnionych
na stronach internetowych zajmujących się pośrednictwem w tego typu transakcjach
− szkód wyrządzonych przez nieodpowiedzialnego lokatora
− braku udogodnień/usług zwyczajowo oferowanych przez hotele.Zgodność z tematem
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie
zainteresowane strony zamieniają się domami lub mieszkaniami „główka”
na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu. elementy tematuX
A C Y
B Dfragmenty nie na temat
fragmenty odbiegające od tematu
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− porównanie różnego rodzaju form zakwaterowania w czasie wakacji (kemping, hotel,
agroturystyka itd.)
− charakterystyka osób korzystających z wakacyjnej wymiany domów (turystów,
gospodarzy)
− opis konkretnego domu wakacyjnego, w którym zdający spędził / zamierza spędzić
urlop.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− opis działania strony internetowej pośredniczącej w wakacyjnej wymianie domów.
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− wspomnienia z wakacji, bez nawiązania do wakacyjnej wymiany domów
− plusy i minusy wyjazdów z biurem podróży.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
9. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje zalety i wady, a w podsumowaniu pisze, zgodnie
z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest
akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.Przykład schematycznego zakończenia Przykład zakończenia znacznie
rozprawki odbiegającego od tematu
Come ho scritto sopra, questa situazione Grazie alla mia argomentazione ho provato
presenta sia vantaggi che svantaggi. che è meglio comprare un appartamento
o una casa e passare la vacanza lì.ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY
Temat
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować
próbę kształtowania opinii czytelników.Dobrze napisany artykuł:
• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
używając barwnego języka
• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat
poruszany w tekście
• zawiera zakończenie, zgodne z treścią artykułu.Wstęp
1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść się do
swojego udziału w turnieju gier planszowych oraz do grania w takie gry w wolnym czasie,
w sposób zachęcający do dalszej lektury.
2. Akceptowane są wypowiedzi, w których zdający pisze, że wziął udział w turnieju jako
gracz, organizator tego wydarzenia lub widz.
3. Akceptowane jest odniesienie się do turnieju gier planszowych / do grania w gry
planszowe w wersji online, pod warunkiem że zdający realizuje wskazane w poleceniu
elementy tematu.Przykład wstępu
Przykład wstępu schematycznego
zgodnego z tematem i ciekawego
Cosa fai dopo scuola? Torni stanco a casa Di recente ho preso parte a un torneo dei
e ti metti sul divano a guardare la tua serie giochi da tavolo. È un’ottima soluzione per
TV preferita? Che ne diresti invece di trascorrere il tempo libero.
muoverti un po’ e di intraprendere
un’attività sempre più popolare tra
i giovani? Si tratta dei giochi da tavolo.
Ecco una notizia che fa per te!Elementy tematu
Elementami są: (1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych, w którym zdający
wziął udział, oraz (2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.(1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych
Realizując ten element tematu, zdający powinien zrelacjonować wydarzenia/czynności, jakie
miały miejsce podczas turnieju gier planszowych, odnosząc się na przykład do:
− momentu rozpoczęcia i zakończenia turnieju
− przemówień (organizatora, sponsora, uczestników)
− prezentacji drużyn/zawodników biorących udział w rozgrywkach
− prezentacji gier, jakie były rozgrywane podczas turnieju
− poszczególnych etapów rozgrywek
− momentu ogłoszenia zwycięzców
− wręczenia nagród
− podziękowań.
Zdający może również wskazać/opisać np. miejsce i czas turnieju, osoby biorące w nim
udział (uczestników, publiczność, jurorów), nagrody przewidziane dla zwycięzców turnieju,
swoją opinię/odczucia związane z tym wydarzeniem, wrażenia odnoszące się do atmosfery
panującej podczas turnieju.(2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu
Aby drugi element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, żeby zdający
przedstawił swoją opinię (pozytywną, negatywną lub neutralną) dotyczącą grania w gry
planszowe jako formy spędzania wolnego czasu. Dla wyrażenia opinii zdający powinien użyć
takich wyrażeń, jak np. penso/credo che, a mio parere, secondo/per me, sono dell’opinione
che.
W swojej wypowiedzi zdający powinien uzasadnić prezentowaną opinię, uwzględniając takie
aspekty, jak na przykład:
− budowanie relacji interpersonalnych (w rodzinie, wśród przyjaciół)
− rozwijanie umiejętności matematycznych, strategicznych
− ćwiczenie pamięci, spostrzegawczości, rozwijanie kreatywnego myślenia, wyobraźni
− konieczność zapoznania się z zasadami danej gry planszowej
− odpowiedni tryb życia (uprawianie sportu, ruch na świeżym powietrzu, ilość czasu
poświęcanego na gry planszowe w odniesieniu do innych codziennych czynności)
− gry planszowe jako odpoczynek, relaks, oderwanie się od codzienności
− stres (zwalczanie stresu, stres negatywny)
− zdrowa/niezdrowa rywalizacja
− uzależnienie od gier planszowych.Jeśli w swojej wypowiedzi zdający przedstawia opinię innych osób (a nie własną), taka
realizacja drugiego elementu tematu jest kwalifikowana maksymalnie na poziom 1.Zgodność z tematem
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi
„główka”
da tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którymzrelacjonujesz przebieg tego wydarzenia oraz
element 1.
wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu.element 2.
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− szczegółowa charakterystyka typowego gracza
− opis przygotowań zdającego do wzięcia udziału w turnieju gier planszowych.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− przedstawienie historii wybranej gry planszowej
− wspomnienia z udziału w turniejach w dzieciństwie
− opis sklepu z grami planszowymi.
Takie fragmenty są zaznaczane w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona zakwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− relacja z zawodów sportowych, niezwiązanych z grami planszowymi
− relacja z festiwalu teatralnego/filmowego organizowanego w szkole
− opis różnych form spędzania wolnego czasu, bez nawiązania do tematyki gier
planszowych.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za
odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Jeśli całość ostatniego akapitu jest realizacją jednego z elementów polecenia, ta część
pracy jest traktowana jako rozwinięcie. Oznacza to, że zdający pominął zakończenie.
9. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.Elementy charakterystyczne dla formy
Nie akceptuje się jako tytuł typowych zwrotów rozpoczynających listy, np. Salve / Gentili
Signore/Signori / Alla cortese attenzione.Spójność i logika wypowiedzi
W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu
wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom (np.
leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami i nie
zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice
2 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
1 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
0 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który
jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej,
przyznaje się 0 punktów.Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi
1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
• braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest
wcześniej wspomniane
• nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji, np.
sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst
• przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami
rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego
taką właśnie realizację danego podpunktu).
2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
i logikę wypowiedzi.
3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
2 punkty w tym kryterium.
4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności
i logiki i/lub przekazania komunikatu.
5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,
braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest
sprzeczne z zasadami logiki.
6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator
zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumieniekomunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy
językowe.
7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość
pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.Zakres środków językowych
W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.szeroki zakres środków językowych; liczne fragmenty charakteryzujące się
3 pkt naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków
językowych
zadowalający zakres środków językowych; w pracy występuje kilka fragmentów
charakteryzujących się naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją
2 pkt
użytych środków językowych, jednak w większości użyte są struktury o wysokim
stopniu pospolitości
ograniczony zakres środków językowych; głównie struktury o wysokim stopniu
1 pkt
pospolitości
bardzo ograniczony zakres środków językowych; wyłącznie struktury o wysokim
stopniu pospolitości
0 pkt
ALBO
zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie polecenia
Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości
stylu, to liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć
o 1 punkt (maksymalnie do zera).Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi
określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana
na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki, ale
zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2 (lub wyższym), które
umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2, które umożliwiają zdającemu w miarę
swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2, które umożliwiają
zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały głównie
proste środki językowe.Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2, które umożliwiają zdającemu
zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki
językowe.Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa
swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak bello,
grande, buono, stosowanie typowych dla danego języka związków wyrazowych oraz struktur
gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji komunikacyjnej (np. restituire
zamiast ridare, mancare di rispetto zamiast non avere rispetto).Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych do
wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek
leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity,
jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki
występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne
użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający
stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto,
jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. Il libro è stato scritto nel dicianovesimo secolo.Poprawność środków językowych
W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
Poprawność językowa
liczne LUB bardzo liczne
(leksykalno-gramatyczna) nieliczne błędy zapisu
błędy zapisu
nieliczne błędy językowe 3 pkt 2 pkt
liczne błędy językowe 2 pkt 1 pkt
bardzo liczne błędy językowe 1 pkt 0 pkt1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy
lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
3. W wypowiedziach zdających, którym przyznano dostosowanie polegające na
nieuwzględnianiu błędów zapisu, w przypadku bardzo licznych błędów językowych, które
nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się 1 punkt.
Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację, przyznaje się
0 punktów.4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek
liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia
wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo, co
„liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.Oznaczanie błędów w wypowiedziach pisemnych
Błędy oznacza się tylko w wypowiedzi zdającego, stosując oznaczenia podane w tabeli; nie
oznacza się rodzaju błędu na marginesie.RODZAJ BŁĘDU SPOSÓB OZNACZENIA PRZYKŁAD
błąd językowy (leksykalny,
podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
gramatyczny)błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu
Marek √ czekoladę.
brakiem wyrazu brakującego wyrazubłąd ortograficzny otoczenie wyrazu kołem Słońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą Słońce gżać w lecie.
w jednym wyrazie i otoczenie kołemZałożyłem kurtkę, bo było
błędy w spójności/logice podkreślenie linią falistą
gorąco.fragment odbiegający objęcie nawiasami Fragment odbiegający od
od tematu kwadratowymi tematu.fragment nie na temat otoczenie ciągłą linią Fragment nie na temat.
otoczenie zbędnego znaku
błędy interpunkcyjne kółkiem Było ciepło , i deszczowo.
(wyłącznie na poziomie znak √ w kółku w miejscu
rozszerzonym) brakującego znaku Zrobiłem to √ ponieważ…
interpunkcyjnegoBłędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
i oznaczane podkreśleniem wyrazu linią prostą.
Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane
„pionową falą” na marginesie.Uwagi dodatkowe
1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:
• nieczytelna LUB
• całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB
• niekomunikatywna dla odbiorcy LUB
• odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za
wypowiedź sformułowaną przez zdającego).
2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika
lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub
od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu
z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub
podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez
zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej,
w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu
część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.
3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium
zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich
pracach nie oznacza się błędów.
4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach
oznacza się błędy.
5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie
po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.
7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów
ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano
takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem
dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów
dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku
szkolnym. Takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego. Błąd ortograficzny
zmieniający znaczenie wyrazu w pracach zdających z dysleksją, z dysgrafią
i z dysortografią to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności
środków językowych. Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z afazją,
z zaburzeniami komunikacji językowej, a także w ocenie prac zdających, którzy
korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego.
8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. qc, oznacza się jako błędy ortograficzne.
9. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja
była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie,
grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie film, gruppo, np. la serie TV
“Przyjaciele”.
Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż język egzaminu i nie podaje
objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd
językowy, np. Ho letto Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażeniejest podkreślane linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy
jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie
treści.
10. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących
postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta
indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty za
zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała
wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.
11. Praca w
zostało napisane Czystopis.
12. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających
1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. a casa (2 wyrazy), nella nostra scuola
(3 wyrazy), 10.05.2025 (1 wyraz), il 10 maggio 2025 (4 wyrazy).
2. Jako jeden wyraz są liczone:
• wyrazy łączone dywizem lub apostrofem, np. e-mail, l’albergo
• oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms
• adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu
• liczby, bez względu na ich długość, np. 1780.
3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz), XX sec.
(2 wyrazy).
4. Podpis nie jest uwzględniany w liczbie wyrazów.
5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych
w internecie (np. emotikony).
6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Io porto białe
scarpe. (4 wyrazy). Odpowiedź i kryteria punktowania pochodzą z oficjalnych zasad oceniania CKE. - Skontroluj punktowanie
Zadanie 10.
Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200
do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej
w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.1. Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.2. Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.Wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych.
Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
III. Tworzenie wypowiedzi.
Zdający samodzielnie tworzy […] w miarę złożone, bogate pod względem treści,
spójne i logiczne wypowiedzi pisemne […].
IV. Reagowanie na wypowiedzi.
Zdający […] reaguje w formie w miarę złożonego tekstu pisanego w różnorodnych
sytuacjach […].Wymagania szczegółowe (rozprawka)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty za daną tezą lub
rozwiązaniem i przeciw nim, kończy wypowiedź konkluzją.
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.Wymagania szczegółowe (artykuł)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości
i teraźniejszości.
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
VII.3) Zdający […] przekazuje informacje i wyjaśnienia.Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
• zgodność z poleceniem
• spójność i logika wypowiedzi
• zakres środków językowych
• poprawność środków językowych.Zgodność z poleceniem (elementy treści i formy)
W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy
formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.Elementy treści. Realizację każdego z pięciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0
zgodnie z TABELĄ A.TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
Elementy treści 2 1 0
teza jest jasna, teza nie jest w pełni poprawna, brak tezy
zgodna z tematem np.
ORAZ argumentacją – teza nie jest w pełni zgodna teza zawiera poważne usterki, np.
przedstawioną z tematem ALBO – teza jest niezgodna z tematem
w rozwinięciu argumentacją przedstawioną – teza znacznie odbiega od tematu
w rozwinięciu ORAZ nie jest zgodna
– teza znacznie odbiega od z argumentacją przedstawioną
R*
tematu, ALE jest zgodna w rozwinięciu
z argumentacją – teza niejasna, trudna do
przedstawioną w rozwinięciu wskazaniawstęp niekomunikatywny
W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada
1. oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
Wstęp: właściwe wprowadzenie wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia
i adekwatne zgodne z tematem poprawne, np.
do tematu ORAZ ciekawe, – wprowadzenie zgodne wprowadzenie niezgodne z tematem
rozpoczęcie oryginalne, z tematem, ale schematyczne
A*
wypowiedzi zachęcające do – bardziej typowe dla innego wprowadzenie niejasne
czytania, np. w formie typu tekstu (np. rozprawki)
pytania lub cytatu – ciekawe, oryginalne, ALE wprowadzenie niekomunikatywne
odbiegające od tematu
wstęp zgodny wstęp nie jest w pełni poprawny, brak wstępu
z tematem i treścią np.
wypowiedzi ORAZ – nie określa celu wstęp niezgodny z tematem
wskazujący cel/powód – określa cel/powód pisania
pisania listu listu, ALE odbiega od tematu wstęp niejasny
L*
– cel nie jest określony jasno
– wstęp nie jest zgodny wstęp niekomunikatywny
z treścią listu (np. zapowiada
poparcie, a opisuje
argumenty przeciwne)wieloaspektowa powierzchowna realizacja brak wypowiedzi
2. ORAZ/LUB elementu, wypowiedzi brak
Pierwszy pogłębiona realizacja głębi, np. wypowiedź bardzo pobieżnie
element tematu elementu (np. wsparta – zdający podaje tylko „listę” dotykająca tematu, np. zdający
R przykładami, argumentów/cech/określeń, podaje tylko jeden argument/cechę/
A szczegółowo żadnego nie określenie, nie rozwijając go/jej
L omówiona) rozwijając/uzasadniając;
3. – zdający odnosi się do 1-2 wypowiedź nie jest komunikatywna
Drugi element aspektów i omawia je niezbyt
tematu szczegółowo wypowiedź nie jest związana
z tematem / nie realizuje elementu
zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni brak zakończenia
z tematem ORAZ zgodne z tematem ALBO treścią
treścią wypowiedzi; wypowiedzi zakończenie nie jest komunikatywne
jeżeli zdający
powtarza wstęp – zakończenie znacznie odbiega zakończenie nie jest zgodne
4.
czyni to innymi od tematu, ALE jest zgodne z tematem
Podsumowanie:
słowami z treścią wypowiedzi
właściwe R
zakończenie znacznie odbiega od
i adekwatne A
zdający stosuje zakończenie tematu ORAZ nie jest zgodne
do tematu L
schematyczne (sztampowe), z treścią wypowiedzi
zakończenie
np. ogranicza się do
wypowiedzi
przeformułowania tezyzdający powtarza wstęp
w zasadzie tymi samymi
słowami
5. wypowiedź nie
wypowiedź zawiera dłuższy
Fragmenty R zawiera fragmentów
fragment / nieliczne krótkie wypowiedź nie spełnia warunków
odbiegające od A odbiegających od
fragmenty odbiegające określonych dla poziomu 1.
tematu i/lub L tematu i/lub nie na
od tematu i/lub nie na temat
nie na temat temat* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny
Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0
zgodnie z TABELĄ B.TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy
Elementy formy Forma 1 0
1. R teza jest umiejscowiona we wstępie
wypowiedź nie spełnia
Elementy A wypowiedź jest zatytułowana warunków określonych
charakterystyczne
wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający dla poziomu 1.
dla formy L
i odpowiedni zwrot kończący
R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wypowiedź nie spełnia
2.
A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych
Kompozycja
L wstępu, rozwinięcia i zakończenia dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział
A warunków określonych
Segmentacja na akapity) jest merytorycznie uzasadniony
L dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
4.
A długość pracy mieści się w granicach 180–280 wyrazów warunków określonych
Długość pracy
L dla poziomu 1.Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
podkryterium.Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny
elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.TABELA C
Elementy Elementy formy
treści 4–3 2–1 0
10 5 pkt 4 pkt 3 pkt
8–9 4 pkt 3 pkt 2 pkt
6–7 3 pkt 2 pkt 1 pkt
4–5 2 pkt 1 pkt 0 pkt
2–3 1 pkt 0 pkt 0 pkt
0–1 0 pkt 0 pkt 0 pktPrzykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy
oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 1 punkt.Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy
ROZPRAWKA
Temat
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio
sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym
zakończeniem.Dobrze napisana rozprawka:
• zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada
oczekiwaną strukturę rozprawki
• w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty
przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę
• zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu
• charakteryzuje się stylem formalnym.Teza
1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do
zamiany domów lub mieszkań w okresie wakacyjnym oraz zaznaczenie, że w pracy będą
rozpatrywane zalety i wady takiej formy spędzania urlopu (wymaga tego ten typ
rozprawki), np. Ci sono persone che partendo per le vacanze vanno ad abitare in casa di
qualcuno che contemporaneamente passerà la vacanza nella loro casa. Questo tipo di
soggiorno ha dei lati positivi e negativi.
2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane
będą zalety i wady, na przykład: Ci sono vantaggi e svantaggi quando si scambiano case
per il periodo di vacanza.; La possibilità di abitare in casa di altre persone che nello
stesso tempo vengono a fare le vacanze nella nostra casa ha molti lati positivi, ma ci
sono anche quelli negativi.
3. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. È una buona idea?,
uznaje się ją za odbiegającą od tematu. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy pytanie
jednoznacznie zapowiada, że będą omawiane zalety i wady, np. Quali sono i pro
e i contro di questo modo di passare le vacanze?
4. Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jest poważną usterką
w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury
rozprawki ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0
(np. rozprawka „za i przeciw” z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).5. Użycie zwrotów typu: secondo me, a mio parere nie wpływa na obniżenie jakości tezy
w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na zalety i wady danego
zjawiska.
6. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że ludzie zamieniają
się domami w czasie wakacji, nie jest tezą.
7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
8. Teza, w której kluczowe elementy są niekomunikatywne, jest kwalifikowana jako
niezgodna z tematem, np. Organizzare la vacanza presso la casa di altre persone
mettendo a disposizione casa propria dà molti plusi e minusi.
9. Jeżeli zdający stawia dwie różne tezy, to taka teza jest traktowana jako trudna do
wskazania.Ci sono molti pro e altrettanti contro dello scambio casa tra teza zgodna z tematem,
due persone che non si conoscono, ma che vogliono fare zapowiada oczekiwaną
una vacanza economica nello stesso periodo dell’anno. strukturę rozprawki
Durante le vacanze molta gente mette a disposizione di
altre persone la propria casa e in cambio va a passare le
teza odbiegająca od tematu
ferie nell’appartamento di queste persone. Secondo me
è una buona idea.
Per quali motivi alcune persone, organizzando una
vacanza, si iscrivono ai siti che facilitano lo scambio di brak tezy
case estive tra gli utenti?
Organizzare il soggiorno a casa di qualcuno è un nuovo
modello di vacanza, in cui due persone si scambiano brak tezy
i propri appartamenti durante le date stabilite.
In estate alcuni lasciano la propria abitazione
a disposizione delle persone sconosciute, per andare ad
teza trudna do wskazania
abitare a loro volta nella casa dell’altra persona. Credo che
(dwie różne tezy)
ci siano vantaggi e svantaggi di questa decisione. Penso
che sia una situazione difficile da accettare.Elementy tematu
1. Elementami są: (1) zalety oraz (2) wady wakacyjnej wymiany domów.
2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny
z tematem, czyli nie odnosi się do wakacyjnej wymiany domów, nie bierze się tego
argumentu pod uwagę, oceniając dany element.
3. Jeśli w całej pracy zdający rozpatruje plusy i minusy wakacyjnego pobytu poza miejscem
zamieszkania, nie odnosząc się do wymiany mieszkań między zainteresowanymi
stronami, to taka realizacja elementów tematu jest kwalifikowana na poziom niższy.
4. Jeśli zdający we wstępie wprowadza temat wakacyjnej wymiany mieszkań między
zainteresowanymi osobami/stronami, a w argumentacji nie wspomina o tym więcej, taka
realizacja poszczególnych elementów jest akceptowana, pod warunkiem że argumenty
nie wykluczają takiej formy spędzania urlopu.(1) zalety wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− niskich kosztów takiej formy spędzania urlopu
− zapewnienia opieki nad swoim mieszkaniem (ochrona przed włamaniami, opieka nad
zwierzętami domowymi itd.) w czasie dłuższej nieobecności
− komfortu i wygody (cały dom wraz z wyposażeniem do dyspozycji, większa prywatność)
− możliwości nawiązania relacji/przyjaźni z właścicielami wynajmowanego domu
− poznania warunków życia właścicieli wynajmowanego domu
− możliwości przeżywania autentycznych doświadczeń (osoba wynajmująca dom czuje
się jak miejscowy, nie turysta).(2) wady wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− trudności ze znalezieniem dogodnego terminu / odpowiedniej lokalizacji
− różnicy w komforcie między własnym domem oddanym do dyspozycji wczasowiczom
a domem wynajmowanym
− rozbieżności między obiektem zaprezentowanym w internecie a rzeczywistym domem
− konieczności wniesienia opłat związanych z dostępem do baz danych udostępnionych
na stronach internetowych zajmujących się pośrednictwem w tego typu transakcjach
− szkód wyrządzonych przez nieodpowiedzialnego lokatora
− braku udogodnień/usług zwyczajowo oferowanych przez hotele.Zgodność z tematem
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie
zainteresowane strony zamieniają się domami lub mieszkaniami „główka”
na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu. elementy tematuX
A C Y
B Dfragmenty nie na temat
fragmenty odbiegające od tematu
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− porównanie różnego rodzaju form zakwaterowania w czasie wakacji (kemping, hotel,
agroturystyka itd.)
− charakterystyka osób korzystających z wakacyjnej wymiany domów (turystów,
gospodarzy)
− opis konkretnego domu wakacyjnego, w którym zdający spędził / zamierza spędzić
urlop.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− opis działania strony internetowej pośredniczącej w wakacyjnej wymianie domów.
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− wspomnienia z wakacji, bez nawiązania do wakacyjnej wymiany domów
− plusy i minusy wyjazdów z biurem podróży.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
9. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje zalety i wady, a w podsumowaniu pisze, zgodnie
z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest
akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.Przykład schematycznego zakończenia Przykład zakończenia znacznie
rozprawki odbiegającego od tematu
Come ho scritto sopra, questa situazione Grazie alla mia argomentazione ho provato
presenta sia vantaggi che svantaggi. che è meglio comprare un appartamento
o una casa e passare la vacanza lì.ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY
Temat
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować
próbę kształtowania opinii czytelników.Dobrze napisany artykuł:
• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
używając barwnego języka
• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat
poruszany w tekście
• zawiera zakończenie, zgodne z treścią artykułu.Wstęp
1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść się do
swojego udziału w turnieju gier planszowych oraz do grania w takie gry w wolnym czasie,
w sposób zachęcający do dalszej lektury.
2. Akceptowane są wypowiedzi, w których zdający pisze, że wziął udział w turnieju jako
gracz, organizator tego wydarzenia lub widz.
3. Akceptowane jest odniesienie się do turnieju gier planszowych / do grania w gry
planszowe w wersji online, pod warunkiem że zdający realizuje wskazane w poleceniu
elementy tematu.Przykład wstępu
Przykład wstępu schematycznego
zgodnego z tematem i ciekawego
Cosa fai dopo scuola? Torni stanco a casa Di recente ho preso parte a un torneo dei
e ti metti sul divano a guardare la tua serie giochi da tavolo. È un’ottima soluzione per
TV preferita? Che ne diresti invece di trascorrere il tempo libero.
muoverti un po’ e di intraprendere
un’attività sempre più popolare tra
i giovani? Si tratta dei giochi da tavolo.
Ecco una notizia che fa per te!Elementy tematu
Elementami są: (1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych, w którym zdający
wziął udział, oraz (2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.(1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych
Realizując ten element tematu, zdający powinien zrelacjonować wydarzenia/czynności, jakie
miały miejsce podczas turnieju gier planszowych, odnosząc się na przykład do:
− momentu rozpoczęcia i zakończenia turnieju
− przemówień (organizatora, sponsora, uczestników)
− prezentacji drużyn/zawodników biorących udział w rozgrywkach
− prezentacji gier, jakie były rozgrywane podczas turnieju
− poszczególnych etapów rozgrywek
− momentu ogłoszenia zwycięzców
− wręczenia nagród
− podziękowań.
Zdający może również wskazać/opisać np. miejsce i czas turnieju, osoby biorące w nim
udział (uczestników, publiczność, jurorów), nagrody przewidziane dla zwycięzców turnieju,
swoją opinię/odczucia związane z tym wydarzeniem, wrażenia odnoszące się do atmosfery
panującej podczas turnieju.(2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu
Aby drugi element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, żeby zdający
przedstawił swoją opinię (pozytywną, negatywną lub neutralną) dotyczącą grania w gry
planszowe jako formy spędzania wolnego czasu. Dla wyrażenia opinii zdający powinien użyć
takich wyrażeń, jak np. penso/credo che, a mio parere, secondo/per me, sono dell’opinione
che.
W swojej wypowiedzi zdający powinien uzasadnić prezentowaną opinię, uwzględniając takie
aspekty, jak na przykład:
− budowanie relacji interpersonalnych (w rodzinie, wśród przyjaciół)
− rozwijanie umiejętności matematycznych, strategicznych
− ćwiczenie pamięci, spostrzegawczości, rozwijanie kreatywnego myślenia, wyobraźni
− konieczność zapoznania się z zasadami danej gry planszowej
− odpowiedni tryb życia (uprawianie sportu, ruch na świeżym powietrzu, ilość czasu
poświęcanego na gry planszowe w odniesieniu do innych codziennych czynności)
− gry planszowe jako odpoczynek, relaks, oderwanie się od codzienności
− stres (zwalczanie stresu, stres negatywny)
− zdrowa/niezdrowa rywalizacja
− uzależnienie od gier planszowych.Jeśli w swojej wypowiedzi zdający przedstawia opinię innych osób (a nie własną), taka
realizacja drugiego elementu tematu jest kwalifikowana maksymalnie na poziom 1.Zgodność z tematem
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi
„główka”
da tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którymzrelacjonujesz przebieg tego wydarzenia oraz
element 1.
wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu.element 2.
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− szczegółowa charakterystyka typowego gracza
− opis przygotowań zdającego do wzięcia udziału w turnieju gier planszowych.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− przedstawienie historii wybranej gry planszowej
− wspomnienia z udziału w turniejach w dzieciństwie
− opis sklepu z grami planszowymi.
Takie fragmenty są zaznaczane w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona zakwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− relacja z zawodów sportowych, niezwiązanych z grami planszowymi
− relacja z festiwalu teatralnego/filmowego organizowanego w szkole
− opis różnych form spędzania wolnego czasu, bez nawiązania do tematyki gier
planszowych.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za
odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Jeśli całość ostatniego akapitu jest realizacją jednego z elementów polecenia, ta część
pracy jest traktowana jako rozwinięcie. Oznacza to, że zdający pominął zakończenie.
9. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.Elementy charakterystyczne dla formy
Nie akceptuje się jako tytuł typowych zwrotów rozpoczynających listy, np. Salve / Gentili
Signore/Signori / Alla cortese attenzione.Spójność i logika wypowiedzi
W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu
wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom (np.
leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami i nie
zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice
2 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
1 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
0 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który
jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej,
przyznaje się 0 punktów.Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi
1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
• braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest
wcześniej wspomniane
• nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji, np.
sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst
• przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami
rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego
taką właśnie realizację danego podpunktu).
2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
i logikę wypowiedzi.
3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
2 punkty w tym kryterium.
4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności
i logiki i/lub przekazania komunikatu.
5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,
braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest
sprzeczne z zasadami logiki.
6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator
zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumieniekomunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy
językowe.
7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość
pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.Zakres środków językowych
W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.szeroki zakres środków językowych; liczne fragmenty charakteryzujące się
3 pkt naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków
językowych
zadowalający zakres środków językowych; w pracy występuje kilka fragmentów
charakteryzujących się naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją
2 pkt
użytych środków językowych, jednak w większości użyte są struktury o wysokim
stopniu pospolitości
ograniczony zakres środków językowych; głównie struktury o wysokim stopniu
1 pkt
pospolitości
bardzo ograniczony zakres środków językowych; wyłącznie struktury o wysokim
stopniu pospolitości
0 pkt
ALBO
zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie polecenia
Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości
stylu, to liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć
o 1 punkt (maksymalnie do zera).Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi
określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana
na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki, ale
zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2 (lub wyższym), które
umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2, które umożliwiają zdającemu w miarę
swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2, które umożliwiają
zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały głównie
proste środki językowe.Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2, które umożliwiają zdającemu
zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki
językowe.Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa
swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak bello,
grande, buono, stosowanie typowych dla danego języka związków wyrazowych oraz struktur
gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji komunikacyjnej (np. restituire
zamiast ridare, mancare di rispetto zamiast non avere rispetto).Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych do
wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek
leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity,
jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki
występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne
użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający
stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto,
jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. Il libro è stato scritto nel dicianovesimo secolo.Poprawność środków językowych
W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
Poprawność językowa
liczne LUB bardzo liczne
(leksykalno-gramatyczna) nieliczne błędy zapisu
błędy zapisu
nieliczne błędy językowe 3 pkt 2 pkt
liczne błędy językowe 2 pkt 1 pkt
bardzo liczne błędy językowe 1 pkt 0 pkt1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy
lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
3. W wypowiedziach zdających, którym przyznano dostosowanie polegające na
nieuwzględnianiu błędów zapisu, w przypadku bardzo licznych błędów językowych, które
nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się 1 punkt.
Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację, przyznaje się
0 punktów.4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek
liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia
wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo, co
„liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.Oznaczanie błędów w wypowiedziach pisemnych
Błędy oznacza się tylko w wypowiedzi zdającego, stosując oznaczenia podane w tabeli; nie
oznacza się rodzaju błędu na marginesie.RODZAJ BŁĘDU SPOSÓB OZNACZENIA PRZYKŁAD
błąd językowy (leksykalny,
podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
gramatyczny)błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu
Marek √ czekoladę.
brakiem wyrazu brakującego wyrazubłąd ortograficzny otoczenie wyrazu kołem Słońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą Słońce gżać w lecie.
w jednym wyrazie i otoczenie kołemZałożyłem kurtkę, bo było
błędy w spójności/logice podkreślenie linią falistą
gorąco.fragment odbiegający objęcie nawiasami Fragment odbiegający od
od tematu kwadratowymi tematu.fragment nie na temat otoczenie ciągłą linią Fragment nie na temat.
otoczenie zbędnego znaku
błędy interpunkcyjne kółkiem Było ciepło , i deszczowo.
(wyłącznie na poziomie znak √ w kółku w miejscu
rozszerzonym) brakującego znaku Zrobiłem to √ ponieważ…
interpunkcyjnegoBłędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
i oznaczane podkreśleniem wyrazu linią prostą.
Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane
„pionową falą” na marginesie.Uwagi dodatkowe
1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:
• nieczytelna LUB
• całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB
• niekomunikatywna dla odbiorcy LUB
• odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za
wypowiedź sformułowaną przez zdającego).
2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika
lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub
od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu
z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub
podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez
zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej,
w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu
część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.
3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium
zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich
pracach nie oznacza się błędów.
4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach
oznacza się błędy.
5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie
po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.
7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów
ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano
takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem
dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów
dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku
szkolnym. Takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego. Błąd ortograficzny
zmieniający znaczenie wyrazu w pracach zdających z dysleksją, z dysgrafią
i z dysortografią to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności
środków językowych. Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z afazją,
z zaburzeniami komunikacji językowej, a także w ocenie prac zdających, którzy
korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego.
8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. qc, oznacza się jako błędy ortograficzne.
9. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja
była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie,
grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie film, gruppo, np. la serie TV
“Przyjaciele”.
Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż język egzaminu i nie podaje
objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd
językowy, np. Ho letto Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażeniejest podkreślane linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy
jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie
treści.
10. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących
postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta
indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty za
zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała
wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.
11. Praca w
zostało napisane Czystopis.
12. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających
1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. a casa (2 wyrazy), nella nostra scuola
(3 wyrazy), 10.05.2025 (1 wyraz), il 10 maggio 2025 (4 wyrazy).
2. Jako jeden wyraz są liczone:
• wyrazy łączone dywizem lub apostrofem, np. e-mail, l’albergo
• oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms
• adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu
• liczby, bez względu na ich długość, np. 1780.
3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz), XX sec.
(2 wyrazy).
4. Podpis nie jest uwzględniany w liczbie wyrazów.
5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych
w internecie (np. emotikony).
6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Io porto białe
scarpe. (4 wyrazy).
Wybór odpowiedzi na podstawie pojedynczego podobnego słowa, bez sprawdzenia znaczenia całego fragmentu, formy gramatycznej i zgodności z poleceniem.
Punktowanie i źródło
Zadanie 10.
Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200
do 250 wyrazów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej
w poleceniu. Zaznacz temat wybrany przez Ciebie. Zakreśl jego numer.
1. Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.
2. Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
Wymagania ogólne
I. Znajomość środków językowych.
Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
III. Tworzenie wypowiedzi.
Zdający samodzielnie tworzy […] w miarę złożone, bogate pod względem treści,
spójne i logiczne wypowiedzi pisemne […].
IV. Reagowanie na wypowiedzi.
Zdający […] reaguje w formie w miarę złożonego tekstu pisanego w różnorodnych
sytuacjach […].
Wymagania szczegółowe (rozprawka)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.8) Zdający stawia tezę, przedstawia w logicznym porządku argumenty za daną tezą lub
rozwiązaniem i przeciw nim, kończy wypowiedź konkluzją.
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
Wymagania szczegółowe (artykuł)
I. Zdający posługuje się dość bogatym zasobem środków językowych (leksykalnych,
w tym związków frazeologicznych, gramatycznych, ortograficznych) […].
V.2) Zdający opowiada o czynnościach, doświadczeniach i wydarzeniach z przeszłości
i teraźniejszości.
V.6) Zdający wyraża i uzasadnia swoje opinie i poglądy […].
V.12) Zdający stosuje zasady konstruowania tekstów o różnym charakterze.
V.13) Zdający stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji.
VII.3) Zdający […] przekazuje informacje i wyjaśnienia.
Każda wypowiedź jest oceniana przez egzaminatora w następujących kryteriach:
• zgodność z poleceniem
• spójność i logika wypowiedzi
• zakres środków językowych
• poprawność środków językowych.
Zgodność z poleceniem (elementy treści i formy)
W ocenie zgodności z poleceniem bierze się pod uwagę elementy treści oraz elementy
formy, które zostały zrealizowane w wypowiedzi, oraz jakość realizacji tych elementów.
Elementy treści. Realizację każdego z pięciu elementów treści ocenia się na skali 2–1–0
zgodnie z TABELĄ A.
TABELA A. Zgodność z poleceniem: elementy treści
Elementy treści 2 1 0
teza jest jasna, teza nie jest w pełni poprawna, brak tezy
zgodna z tematem np.
ORAZ argumentacją – teza nie jest w pełni zgodna teza zawiera poważne usterki, np.
przedstawioną z tematem ALBO – teza jest niezgodna z tematem
w rozwinięciu argumentacją przedstawioną – teza znacznie odbiega od tematu
w rozwinięciu ORAZ nie jest zgodna
– teza znacznie odbiega od z argumentacją przedstawioną
R*
tematu, ALE jest zgodna w rozwinięciu
z argumentacją – teza niejasna, trudna do
przedstawioną w rozwinięciu wskazania
wstęp niekomunikatywny
W pełni poprawna teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki. Jeśli teza nie zapowiada
1. oczekiwanej struktury rozprawki, może być zakwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
Wstęp: właściwe wprowadzenie wprowadzenie nie jest w pełni brak wprowadzenia
i adekwatne zgodne z tematem poprawne, np.
do tematu ORAZ ciekawe, – wprowadzenie zgodne wprowadzenie niezgodne z tematem
rozpoczęcie oryginalne, z tematem, ale schematyczne
A*
wypowiedzi zachęcające do – bardziej typowe dla innego wprowadzenie niejasne
czytania, np. w formie typu tekstu (np. rozprawki)
pytania lub cytatu – ciekawe, oryginalne, ALE wprowadzenie niekomunikatywne
odbiegające od tematu
wstęp zgodny wstęp nie jest w pełni poprawny, brak wstępu
z tematem i treścią np.
wypowiedzi ORAZ – nie określa celu wstęp niezgodny z tematem
wskazujący cel/powód – określa cel/powód pisania
pisania listu listu, ALE odbiega od tematu wstęp niejasny
L*
– cel nie jest określony jasno
– wstęp nie jest zgodny wstęp niekomunikatywny
z treścią listu (np. zapowiada
poparcie, a opisuje
argumenty przeciwne)
wieloaspektowa powierzchowna realizacja brak wypowiedzi
2. ORAZ/LUB elementu, wypowiedzi brak
Pierwszy pogłębiona realizacja głębi, np. wypowiedź bardzo pobieżnie
element tematu elementu (np. wsparta – zdający podaje tylko „listę” dotykająca tematu, np. zdający
R przykładami, argumentów/cech/określeń, podaje tylko jeden argument/cechę/
A szczegółowo żadnego nie określenie, nie rozwijając go/jej
L omówiona) rozwijając/uzasadniając;
3. – zdający odnosi się do 1-2 wypowiedź nie jest komunikatywna
Drugi element aspektów i omawia je niezbyt
tematu szczegółowo wypowiedź nie jest związana
z tematem / nie realizuje elementu
zakończenie zgodne zakończenie nie jest w pełni brak zakończenia
z tematem ORAZ zgodne z tematem ALBO treścią
treścią wypowiedzi; wypowiedzi zakończenie nie jest komunikatywne
jeżeli zdający
powtarza wstęp – zakończenie znacznie odbiega zakończenie nie jest zgodne
4.
czyni to innymi od tematu, ALE jest zgodne z tematem
Podsumowanie:
słowami z treścią wypowiedzi
właściwe R
zakończenie znacznie odbiega od
i adekwatne A
zdający stosuje zakończenie tematu ORAZ nie jest zgodne
do tematu L
schematyczne (sztampowe), z treścią wypowiedzi
zakończenie
np. ogranicza się do
wypowiedzi
przeformułowania tezy
zdający powtarza wstęp
w zasadzie tymi samymi
słowami
5. wypowiedź nie
wypowiedź zawiera dłuższy
Fragmenty R zawiera fragmentów
fragment / nieliczne krótkie wypowiedź nie spełnia warunków
odbiegające od A odbiegających od
fragmenty odbiegające określonych dla poziomu 1.
tematu i/lub L tematu i/lub nie na
od tematu i/lub nie na temat
nie na temat temat
* R – rozprawka; A – artykuł; L – list formalny
Elementy formy. Realizację każdego z czterech elementów formy ocenia się na skali 1–0
zgodnie z TABELĄ B.
TABELA B. Zgodność z poleceniem: elementy formy
Elementy formy Forma 1 0
1. R teza jest umiejscowiona we wstępie
wypowiedź nie spełnia
Elementy A wypowiedź jest zatytułowana warunków określonych
charakterystyczne
wypowiedź zawiera odpowiedni zwrot rozpoczynający dla poziomu 1.
dla formy L
i odpowiedni zwrot kończący
R wypowiedź cechuje widoczny zamysł kompozycyjny, wypowiedź nie spełnia
2.
A wyrażający się w funkcjonalnie uzasadnionych proporcjach warunków określonych
Kompozycja
L wstępu, rozwinięcia i zakończenia dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
3. tekst jest uporządkowany; układ graficzny pracy (podział
A warunków określonych
Segmentacja na akapity) jest merytorycznie uzasadniony
L dla poziomu 1.
R wypowiedź nie spełnia
4.
A długość pracy mieści się w granicach 180–280 wyrazów warunków określonych
Długość pracy
L dla poziomu 1.
Uwaga: jedna usterka jest wystarczająca, żeby zakwalifikować pracę na 0 w danym
podkryterium.
Ostateczną liczbę punktów za zgodność z poleceniem ustala się na podstawie oceny
elementów treści i elementów formy, zgodnie z TABELĄ C.
TABELA C
Elementy Elementy formy
treści 4–3 2–1 0
10 5 pkt 4 pkt 3 pkt
8–9 4 pkt 3 pkt 2 pkt
6–7 3 pkt 2 pkt 1 pkt
4–5 2 pkt 1 pkt 0 pkt
2–3 1 pkt 0 pkt 0 pkt
0–1 0 pkt 0 pkt 0 pkt
Przykładowo: za wypowiedź, w której elementy treści oceniono na 5, a elementy formy
oceniono na 2, za zgodność z poleceniem przyznaje się 1 punkt.
Uszczegółowienia dotyczące oceniania elementów treści i elementów formy
ROZPRAWKA
Temat
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie zainteresowane strony
zamieniają się domami lub mieszkaniami na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu.
Rozprawka to wypowiedź, w której zdający rozważa zagadnienie podane w poleceniu,
przedstawiając argumenty, wspierając je dodatkowymi wyjaśnieniami oraz/lub przykładami.
Autor rozprawki „za i przeciw” powinien przedstawić argumenty za i przeciw, odpowiednio
sygnalizując przyjęty schemat w tezie wspartej adekwatnymi argumentami i właściwym
zakończeniem.
Dobrze napisana rozprawka:
• zawiera we wstępie zgodną z tematem, jasno sformułowaną tezę, która zapowiada
oczekiwaną strukturę rozprawki
• w rozwinięciu omawia zagadnienie w sposób przejrzysty, logiczny; wszystkie argumenty
przedstawione w rozwinięciu konsekwentnie wspierają postawioną tezę
• zawiera podsumowanie zgodne z tezą oraz argumentacją przedstawioną w rozwinięciu
• charakteryzuje się stylem formalnym.
Teza
1. Aby teza rozprawki była uznana za zgodną z tematem, wymagane jest odniesienie się do
zamiany domów lub mieszkań w okresie wakacyjnym oraz zaznaczenie, że w pracy będą
rozpatrywane zalety i wady takiej formy spędzania urlopu (wymaga tego ten typ
rozprawki), np. Ci sono persone che partendo per le vacanze vanno ad abitare in casa di
qualcuno che contemporaneamente passerà la vacanza nella loro casa. Questo tipo di
soggiorno ha dei lati positivi e negativi.
2. Teza musi zapowiadać oczekiwaną strukturę rozprawki, wskazywać, że prezentowane
będą zalety i wady, na przykład: Ci sono vantaggi e svantaggi quando si scambiano case
per il periodo di vacanza.; La possibilità di abitare in casa di altre persone che nello
stesso tempo vengono a fare le vacanze nella nostra casa ha molti lati positivi, ma ci
sono anche quelli negativi.
3. Jeśli teza jest pytaniem, które nie zapowiada struktury rozprawki, np. È una buona idea?,
uznaje się ją za odbiegającą od tematu. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy pytanie
jednoznacznie zapowiada, że będą omawiane zalety i wady, np. Quali sono i pro
e i contro di questo modo di passare le vacanze?
4. Fakt, że teza nie zapowiada oczekiwanej struktury rozprawki, jest poważną usterką
w zakresie zgodności z tematem. Jeśli teza nie zapowiada oczekiwanej struktury
rozprawki ORAZ jest niezgodna z treścią rozwinięcia, jest kwalifikowana na poziom 0
(np. rozprawka „za i przeciw” z jednostronną tezą oraz dwustronną argumentacją).
5. Użycie zwrotów typu: secondo me, a mio parere nie wpływa na obniżenie jakości tezy
w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na zalety i wady danego
zjawiska.
6. Opisanie problemu, który jest tematem rozprawki, np. stwierdzenie, że ludzie zamieniają
się domami w czasie wakacji, nie jest tezą.
7. Rozpatrując zgodność tezy z treścią pracy bierze się pod uwagę jej zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
8. Teza, w której kluczowe elementy są niekomunikatywne, jest kwalifikowana jako
niezgodna z tematem, np. Organizzare la vacanza presso la casa di altre persone
mettendo a disposizione casa propria dà molti plusi e minusi.
9. Jeżeli zdający stawia dwie różne tezy, to taka teza jest traktowana jako trudna do
wskazania.
Ci sono molti pro e altrettanti contro dello scambio casa tra teza zgodna z tematem,
due persone che non si conoscono, ma che vogliono fare zapowiada oczekiwaną
una vacanza economica nello stesso periodo dell’anno. strukturę rozprawki
Durante le vacanze molta gente mette a disposizione di
altre persone la propria casa e in cambio va a passare le
teza odbiegająca od tematu
ferie nell’appartamento di queste persone. Secondo me
è una buona idea.
Per quali motivi alcune persone, organizzando una
vacanza, si iscrivono ai siti che facilitano lo scambio di brak tezy
case estive tra gli utenti?
Organizzare il soggiorno a casa di qualcuno è un nuovo
modello di vacanza, in cui due persone si scambiano brak tezy
i propri appartamenti durante le date stabilite.
In estate alcuni lasciano la propria abitazione
a disposizione delle persone sconosciute, per andare ad
teza trudna do wskazania
abitare a loro volta nella casa dell’altra persona. Credo che
(dwie różne tezy)
ci siano vantaggi e svantaggi di questa decisione. Penso
che sia una situazione difficile da accettare.
Elementy tematu
1. Elementami są: (1) zalety oraz (2) wady wakacyjnej wymiany domów.
2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny
z tematem, czyli nie odnosi się do wakacyjnej wymiany domów, nie bierze się tego
argumentu pod uwagę, oceniając dany element.
3. Jeśli w całej pracy zdający rozpatruje plusy i minusy wakacyjnego pobytu poza miejscem
zamieszkania, nie odnosząc się do wymiany mieszkań między zainteresowanymi
stronami, to taka realizacja elementów tematu jest kwalifikowana na poziom niższy.
4. Jeśli zdający we wstępie wprowadza temat wakacyjnej wymiany mieszkań między
zainteresowanymi osobami/stronami, a w argumentacji nie wspomina o tym więcej, taka
realizacja poszczególnych elementów jest akceptowana, pod warunkiem że argumenty
nie wykluczają takiej formy spędzania urlopu.
(1) zalety wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− niskich kosztów takiej formy spędzania urlopu
− zapewnienia opieki nad swoim mieszkaniem (ochrona przed włamaniami, opieka nad
zwierzętami domowymi itd.) w czasie dłuższej nieobecności
− komfortu i wygody (cały dom wraz z wyposażeniem do dyspozycji, większa prywatność)
− możliwości nawiązania relacji/przyjaźni z właścicielami wynajmowanego domu
− poznania warunków życia właścicieli wynajmowanego domu
− możliwości przeżywania autentycznych doświadczeń (osoba wynajmująca dom czuje
się jak miejscowy, nie turysta).
(2) wady wakacyjnej wymiany domów
Realizując ten element tematu, zdający może odnieść się na przykład do:
− trudności ze znalezieniem dogodnego terminu / odpowiedniej lokalizacji
− różnicy w komforcie między własnym domem oddanym do dyspozycji wczasowiczom
a domem wynajmowanym
− rozbieżności między obiektem zaprezentowanym w internecie a rzeczywistym domem
− konieczności wniesienia opłat związanych z dostępem do baz danych udostępnionych
na stronach internetowych zajmujących się pośrednictwem w tego typu transakcjach
− szkód wyrządzonych przez nieodpowiedzialnego lokatora
− braku udogodnień/usług zwyczajowo oferowanych przez hotele.
Zgodność z tematem
Wakacyjna wymiana domów to forma podróżowania, w której obie
zainteresowane strony zamieniają się domami lub mieszkaniami „główka”
na określony czas. Napisz rozprawkę, w której
przedstawisz zalety i wady takiej formy spędzania urlopu. elementy tematu
X
A C Y
B D
fragmenty nie na temat
fragmenty odbiegające od tematu
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− porównanie różnego rodzaju form zakwaterowania w czasie wakacji (kemping, hotel,
agroturystyka itd.)
− charakterystyka osób korzystających z wakacyjnej wymiany domów (turystów,
gospodarzy)
− opis konkretnego domu wakacyjnego, w którym zdający spędził / zamierza spędzić
urlop.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− opis działania strony internetowej pośredniczącej w wakacyjnej wymianie domów.
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− wspomnienia z wakacji, bez nawiązania do wakacyjnej wymiany domów
− plusy i minusy wyjazdów z biurem podróży.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany
za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
9. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje zalety i wady, a w podsumowaniu pisze, zgodnie
z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest
akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.
Przykład schematycznego zakończenia Przykład zakończenia znacznie
rozprawki odbiegającego od tematu
Come ho scritto sopra, questa situazione Grazie alla mia argomentazione ho provato
presenta sia vantaggi che svantaggi. che è meglio comprare un appartamento
o una casa e passare la vacanza lì.
ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY
Temat
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi da
tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tego
wydarzenia oraz wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować
próbę kształtowania opinii czytelników.
Dobrze napisany artykuł:
• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
używając barwnego języka
• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat
poruszany w tekście
• zawiera zakończenie, zgodne z treścią artykułu.
Wstęp
1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający może, ale nie musi, odnieść się do
swojego udziału w turnieju gier planszowych oraz do grania w takie gry w wolnym czasie,
w sposób zachęcający do dalszej lektury.
2. Akceptowane są wypowiedzi, w których zdający pisze, że wziął udział w turnieju jako
gracz, organizator tego wydarzenia lub widz.
3. Akceptowane jest odniesienie się do turnieju gier planszowych / do grania w gry
planszowe w wersji online, pod warunkiem że zdający realizuje wskazane w poleceniu
elementy tematu.
Przykład wstępu
Przykład wstępu schematycznego
zgodnego z tematem i ciekawego
Cosa fai dopo scuola? Torni stanco a casa Di recente ho preso parte a un torneo dei
e ti metti sul divano a guardare la tua serie giochi da tavolo. È un’ottima soluzione per
TV preferita? Che ne diresti invece di trascorrere il tempo libero.
muoverti un po’ e di intraprendere
un’attività sempre più popolare tra
i giovani? Si tratta dei giochi da tavolo.
Ecco una notizia che fa per te!
Elementy tematu
Elementami są: (1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych, w którym zdający
wziął udział, oraz (2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy
spędzania wolnego czasu.
(1) zrelacjonowanie przebiegu turnieju gier planszowych
Realizując ten element tematu, zdający powinien zrelacjonować wydarzenia/czynności, jakie
miały miejsce podczas turnieju gier planszowych, odnosząc się na przykład do:
− momentu rozpoczęcia i zakończenia turnieju
− przemówień (organizatora, sponsora, uczestników)
− prezentacji drużyn/zawodników biorących udział w rozgrywkach
− prezentacji gier, jakie były rozgrywane podczas turnieju
− poszczególnych etapów rozgrywek
− momentu ogłoszenia zwycięzców
− wręczenia nagród
− podziękowań.
Zdający może również wskazać/opisać np. miejsce i czas turnieju, osoby biorące w nim
udział (uczestników, publiczność, jurorów), nagrody przewidziane dla zwycięzców turnieju,
swoją opinię/odczucia związane z tym wydarzeniem, wrażenia odnoszące się do atmosfery
panującej podczas turnieju.
(2) opinia zdającego na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu
Aby drugi element tematu został uznany za zrealizowany, wymagane jest, żeby zdający
przedstawił swoją opinię (pozytywną, negatywną lub neutralną) dotyczącą grania w gry
planszowe jako formy spędzania wolnego czasu. Dla wyrażenia opinii zdający powinien użyć
takich wyrażeń, jak np. penso/credo che, a mio parere, secondo/per me, sono dell’opinione
che.
W swojej wypowiedzi zdający powinien uzasadnić prezentowaną opinię, uwzględniając takie
aspekty, jak na przykład:
− budowanie relacji interpersonalnych (w rodzinie, wśród przyjaciół)
− rozwijanie umiejętności matematycznych, strategicznych
− ćwiczenie pamięci, spostrzegawczości, rozwijanie kreatywnego myślenia, wyobraźni
− konieczność zapoznania się z zasadami danej gry planszowej
− odpowiedni tryb życia (uprawianie sportu, ruch na świeżym powietrzu, ilość czasu
poświęcanego na gry planszowe w odniesieniu do innych codziennych czynności)
− gry planszowe jako odpoczynek, relaks, oderwanie się od codzienności
− stres (zwalczanie stresu, stres negatywny)
− zdrowa/niezdrowa rywalizacja
− uzależnienie od gier planszowych.
Jeśli w swojej wypowiedzi zdający przedstawia opinię innych osób (a nie własną), taka
realizacja drugiego elementu tematu jest kwalifikowana maksymalnie na poziom 1.
Zgodność z tematem
Ostatnio wziąłeś/wzięłaś udział w turnieju gier planszowych (wł. il torneo dei giochi
„główka”
da tavolo). Napisz artykuł do szkolnej gazetki, w którym
zrelacjonujesz przebieg tego wydarzenia oraz
element 1.
wyrazisz swoją opinię na temat grania w gry planszowe jako formy spędzania wolnego
czasu.
element 2.
1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
− szczegółowa charakterystyka typowego gracza
− opis przygotowań zdającego do wzięcia udziału w turnieju gier planszowych.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.
2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.
− przedstawienie historii wybranej gry planszowej
− wspomnienia z udziału w turniejach w dzieciństwie
− opis sklepu z grami planszowymi.
Takie fragmenty są zaznaczane w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona zakwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
3. Fragmenty wypracowania nie na temat:
• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.
− relacja z zawodów sportowych, niezwiązanych z grami planszowymi
− relacja z festiwalu teatralnego/filmowego organizowanego w szkole
− opis różnych form spędzania wolnego czasu, bez nawiązania do tematyki gier
planszowych.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie wyrazów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków
językowych.
4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1–2 zdania), który mógłby zostać uznany za
odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).
5. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego wyrazu/wyrażenia kluczowego dla
pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy jest
kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).
6. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo za część wstępu/zakończenia. Ten
sam fragment pracy nie może być jednocześnie realizacją elementu tematu oraz częścią
wstępu/zakończenia.
7. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.
8. Jeśli całość ostatniego akapitu jest realizacją jednego z elementów polecenia, ta część
pracy jest traktowana jako rozwinięcie. Oznacza to, że zdający pominął zakończenie.
9. Dłuższe niekomunikatywne fragmenty pracy traktuje się jako odbiegające od tematu.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę jego zgodność
z rozwinięciem wypowiedzi.
Elementy charakterystyczne dla formy
Nie akceptuje się jako tytuł typowych zwrotów rozpoczynających listy, np. Salve / Gentili
Signore/Signori / Alla cortese attenzione.
Spójność i logika wypowiedzi
W ocenie spójności i logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu
wypowiedź jest klarowna, funkcjonuje jako całość dzięki jasnym powiązaniom (np.
leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między zdaniami lub akapitami i nie
zawiera fragmentów, które są sprzeczne z ogólnie przyjętymi zasadami rozumowania.
Wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB w logice
2 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
1 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB w logice
0 pkt
na poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu.
Jeśli w pracy występuje dłuższy fragment (np. dłuższe zdanie lub 2–3 krótkie zdania), który
jest niejasny/niekomunikatywny, przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej,
przyznaje się 0 punktów.
Dodatkowe uwagi dotyczące oceniania spójności i logiki wypowiedzi
1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
• braku połączenia między częściami tekstu, np. odwoływanie się do czegoś, co nie jest
wcześniej wspomniane
• nieuzasadnionego użycia czasowników w różnych czasach gramatycznych
(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują zakłócenie komunikacji, np.
sprawiają, że odbiorca gubi się, czytając tekst
• przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie przyjętymi zasadami
rozumowania (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/kontekstu tłumaczącego
taką właśnie realizację danego podpunktu).
2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność
i logikę wypowiedzi.
3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
2 punkty w tym kryterium.
4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu. Może on wpływać na ocenę spójności
i logiki i/lub przekazania komunikatu.
5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,
braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest
sprzeczne z zasadami logiki.
6. Wyrazy napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator
zaznacza jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie
komunikatu. Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy
językowe.
7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość
pracy (lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.
Zakres środków językowych
W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
środków leksykalnych oraz struktur gramatycznych użytych w wypowiedzi.
szeroki zakres środków językowych; liczne fragmenty charakteryzujące się
3 pkt naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków
językowych
zadowalający zakres środków językowych; w pracy występuje kilka fragmentów
charakteryzujących się naturalnością, różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją
2 pkt
użytych środków językowych, jednak w większości użyte są struktury o wysokim
stopniu pospolitości
ograniczony zakres środków językowych; głównie struktury o wysokim stopniu
1 pkt
pospolitości
bardzo ograniczony zakres środków językowych; wyłącznie struktury o wysokim
stopniu pospolitości
0 pkt
ALBO
zakres środków językowych uniemożliwiający zdającemu zrealizowanie polecenia
Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości
stylu, to liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć
o 1 punkt (maksymalnie do zera).
Praca może otrzymać wskazaną w tabeli liczbę punktów, jeśli spełnia wszystkie wymogi
określone dla danej kategorii punktowej. Jeśli spełnia je tylko częściowo, jest kwalifikowana
na poziom niższy, np. praca, która charakteryzuje się szerokim zakresem leksyki, ale
zadowalającym zakresem struktur gramatycznych, otrzymuje 2 punkty.
Pod pojęciem „szeroki zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2 (lub wyższym), które
umożliwiają zdającemu swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.
Pod pojęciem „zadowalający zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne na poziomie B2, które umożliwiają zdającemu w miarę
swobodne i precyzyjne zrealizowanie polecenia.
Pod pojęciem „ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się mało
zróżnicowane środki leksykalno-gramatyczne, często poniżej poziomu B2, które umożliwiają
zdającemu zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały głównie
proste środki językowe.
Pod pojęciem „bardzo ograniczony zakres środków językowych” użytych w pracy rozumie się
środki leksykalno-gramatyczne znacznie poniżej poziomu B2, które umożliwiają zdającemu
zrealizowanie polecenia, ale wypowiedzi brakuje precyzji i użyte zostały jedynie proste środki
językowe.
Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
znaczeń. Pod pojęciem „precyzji” rozumie się wyrażanie myśli z wykorzystaniem słownictwa
swoistego dla tematu i unikanie wyrazów o wysokim stopniu pospolitości, takich jak bello,
grande, buono, stosowanie typowych dla danego języka związków wyrazowych oraz struktur
gramatycznych precyzyjnie pasujących do danej sytuacji komunikacyjnej (np. restituire
zamiast ridare, mancare di rispetto zamiast non avere rispetto).
Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych do
wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek
leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi
potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne
posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się
za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity,
jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki
występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.
Do zakresu środków językowych zalicza się środki leksykalne oraz struktury gramatyczne
użyte poprawnie lub z drobnymi błędami, np. ortograficznymi, pod warunkiem że zdający
stosuje te struktury odpowiednio do sytuacji komunikacyjnej, a kontekst, w którym ich użyto,
jest jasny i zrozumiały dla odbiorcy, np. Il libro è stato scritto nel dicianovesimo secolo.
Poprawność środków językowych
W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.
Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
Poprawność językowa
liczne LUB bardzo liczne
(leksykalno-gramatyczna) nieliczne błędy zapisu
błędy zapisu
nieliczne błędy językowe 3 pkt 2 pkt
liczne błędy językowe 2 pkt 1 pkt
bardzo liczne błędy językowe 1 pkt 0 pkt
1. W razie wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy na poziom niższy
lub wyższy decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.
2. Błędy interpunkcyjne są traktowane jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
3. W wypowiedziach zdających, którym przyznano dostosowanie polegające na
nieuwzględnianiu błędów zapisu, w przypadku bardzo licznych błędów językowych, które
nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają komunikację, przyznaje się 1 punkt.
Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często zakłócają komunikację, przyznaje się
0 punktów.
4. W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę orientacyjny stosunek
liczby błędów do długości tekstu stworzonego przez zdającego (nie ma potrzeby liczenia
wyrazów i błędów). „Liczne” błędy w przypadku tekstu bardzo krótkiego to nie to samo, co
„liczne” błędy w przypadku tekstu dłuższego.
Oznaczanie błędów w wypowiedziach pisemnych
Błędy oznacza się tylko w wypowiedzi zdającego, stosując oznaczenia podane w tabeli; nie
oznacza się rodzaju błędu na marginesie.
RODZAJ BŁĘDU SPOSÓB OZNACZENIA PRZYKŁAD
błąd językowy (leksykalny,
podkreślenie linią prostą Marek lubić czekoladę.
gramatyczny)
błąd językowy spowodowany znak √ w miejscu
Marek √ czekoladę.
brakiem wyrazu brakującego wyrazu
błąd ortograficzny otoczenie wyrazu kołem Słońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny podkreślenie linią prostą Słońce gżać w lecie.
w jednym wyrazie i otoczenie kołem
Założyłem kurtkę, bo było
błędy w spójności/logice podkreślenie linią falistą
gorąco.
fragment odbiegający objęcie nawiasami Fragment odbiegający od
od tematu kwadratowymi tematu.
fragment nie na temat otoczenie ciągłą linią Fragment nie na temat.
otoczenie zbędnego znaku
błędy interpunkcyjne kółkiem Było ciepło , i deszczowo.
(wyłącznie na poziomie znak √ w kółku w miejscu
rozszerzonym) brakującego znaku Zrobiłem to √ ponieważ…
interpunkcyjnego
Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
i oznaczane podkreśleniem wyrazu linią prostą.
Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane
„pionową falą” na marginesie.
Uwagi dodatkowe
1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów w każdym kryterium, jeżeli jest:
• nieczytelna LUB
• całkowicie niezgodna z poleceniem/tematem LUB
• niekomunikatywna dla odbiorcy LUB
• odtworzona z podręcznika lub innego źródła (nie jest wówczas uznawana za
wypowiedź sformułowaną przez zdającego).
2. Praca napisana niesamodzielnie, np. zawierająca fragmenty odtworzone z podręcznika
lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane z arkusza egzaminacyjnego lub
od innego zdającego, jest powodem do unieważnienia części pisemnej egzaminu
z języka obcego. W przypadku stwierdzenia podczas przeprowadzania egzaminu lub
podczas sprawdzania pracy egzaminacyjnej niesamodzielnego rozwiązywania przez
zdającego zadań zawartych w arkuszu egzaminacyjnym dyrektor komisji okręgowej,
w porozumieniu z dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, unieważnia zdającemu
część pisemną egzaminu maturalnego z danego przedmiotu.
3. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 wyrazów, jest oceniana wyłącznie w kryterium
zgodności z poleceniem. W pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich
pracach nie oznacza się błędów.
4. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów. W takich pracach
oznacza się błędy.
5. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.
6. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie
po 1 punkcie. W takich pracach oznacza się błędy.
7. W ocenie poprawności środków językowych nie bierze się pod uwagę błędów
ortograficznych oraz interpunkcyjnych w wypowiedziach zdających, którym przyznano
takie dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu, zgodnie z Komunikatem
dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w sprawie szczegółowych sposobów
dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu maturalnego w danym roku
szkolnym. Takie błędy nie są oznaczane w pracy zdającego. Błąd ortograficzny
zmieniający znaczenie wyrazu w pracach zdających z dysleksją, z dysgrafią
i z dysortografią to błąd językowy. Jest on brany pod uwagę w ocenie poprawności
środków językowych. Zasady te obowiązują również w ocenie prac zdających z afazją,
z zaburzeniami komunikacji językowej, a także w ocenie prac zdających, którzy
korzystali z pomocy nauczyciela wspomagającego.
8. Wyrazy zapisane przy użyciu skrótów, np. qc, oznacza się jako błędy ortograficzne.
9. Zdający może używać oryginalnej pisowni w obcojęzycznych nazwach geograficznych,
nazwach obiektów sportowych, gazet, zespołów muzycznych, programów telewizyjnych,
tytułach, pod warunkiem że podaje wyjaśnienie w języku egzaminu, tak aby informacja
była komunikatywna dla odbiorcy. Z tekstu musi wynikać, że jest mowa o gazecie, filmie,
grupie muzycznej itd. lub musi wystąpić określenie film, gruppo, np. la serie TV
“Przyjaciele”.
Jeżeli zdający podaje nazwę w języku innym niż język egzaminu i nie podaje
objaśnienia, całe wyrażenie jest podkreślane linią prostą i traktowane jako jeden błąd
językowy, np. Ho letto Nowe Horyzonty. – 1 błąd językowy. Oprócz tego całe wyrażenie
jest podkreślane linią falistą i traktowane jako błąd w spójności. Jeśli użycie tej nazwy
jest kluczowe dla realizacji polecenia, ta informacja nie jest uwzględniana w ocenie
treści.
10. Zabronione jest pisanie wypowiedzi obraźliwych, wulgarnych lub propagujących
postępowanie niezgodne z prawem. W przypadku takich wypowiedzi zostanie podjęta
indywidualna decyzja dotycząca danej pracy, np. nie zostaną przyznane punkty za
zakres środków językowych oraz za poprawność środków językowych lub cała
wypowiedź nie będzie podlegała ocenie.
11. Praca w
zostało napisane Czystopis.
12. Jeżeli zdający umieścił w pracy adnotację ciąg dalszy w
część jest czystopisem, to ta część podlega ocenie.
Uwagi dotyczące zasad liczenia wyrazów w wypowiedziach zdających
1. Liczone są wyrazy oddzielone spacją, np. a casa (2 wyrazy), nella nostra scuola
(3 wyrazy), 10.05.2025 (1 wyraz), il 10 maggio 2025 (4 wyrazy).
2. Jako jeden wyraz są liczone:
• wyrazy łączone dywizem lub apostrofem, np. e-mail, l’albergo
• oznaczenia, symbole literowe, bez względu na liczbę liter, np. SMS/sms
• adres mailowy lub internetowy oraz numer telefonu
• liczby, bez względu na ich długość, np. 1780.
3. Cyfry rzymskie traktuje się jak pozostałe cyfry i liczby, np. XX (1 wyraz), XX sec.
(2 wyrazy).
4. Podpis nie jest uwzględniany w liczbie wyrazów.
5. Nie uznaje się i nie uwzględnia w liczbie wyrazów symboli graficznych używanych
w internecie (np. emotikony).
6. Bierze się pod uwagę wyrazy w języku innym niż język egzaminu, np. Io porto białe
scarpe. (4 wyrazy).
Strona arkusza: 17
Opracowanie wstępne — oczekuje na zatwierdzenie redakcyjne.